Giải SGK Toán 9 CD Bài 1. Phương trình quy về phương trình bậc nhất một ẩn có đáp án

Sau bài học này, chúng ta giải quyết được câu hỏi trên như sau:

Gọi độ dài cạnh của khu đất có dạng hình vuông là x (m) (x > 50).

Khi đó, mảnh đất dạng hình chữ nhật để làm bể bơi có các kích thước lần lượt là x – 50 (m), x – 25 (m).

Do đó, diện tích của mảnh đất đó là: (x – 50)(x – 25) (m²).

Theo bài, diện tích của bể bơi bằng 1 250 m² nên ta có phương trình:

(x – 50)(x – 25) = 1 250.

Giải phương trình:

(x – 50)(x – 25) = 1 250

x² – 25x – 50x + 1 250 – 1 250 = 0

x² – 75x = 0

x(x – 75) = 0

x = 0 hoặc x = 75.

Do x > 50 nên x = 75.

Vậy độ dài cạnh của khu đất là 75 m.

a) Ta thấy, uv = 0 khi và chỉ khi u = 0 hoặc v = 0.

b) ⦁ Giải phương trình:

⦁ Chứng tỏ nghiệm của phương trình x – 3 = 0 và nghiệm của phương trình 2x + 1 = 0 đều là nghiệm của phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0 như sau:

Thay x = 3 vào vế trái phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0, ta được:

Vế trái = (3 – 3)(2.3 + 1) = 0.7 = 0 = Vế phải.

Do đó nghiệm của phương trình x – 3 = 0 là nghiệm của phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0.

Thay x=−12 vào vế trái phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0, ta được:

Vế trái =−12–32⋅−12+1=−72⋅0=0= Vế phải.

Do đó nghiệm của phương trình 2x + 1 = 0 là nghiệm của phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0.

⦁ Vì x = x₀ là nghiệm của phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0 nên x = x₀ thỏa mãn phương trình (x – 3)(2x + 1) = 0, tức là:

(x₀ – 3)(2x₀ + 1) = 0

x₀ – 3 = 0 hoặc 2x₀ + 1 = 0

x₀ = 3 hoặc 2x₀ = –1

x₀ = 3 hoặc x0=−12.

Vậy x₀ là nghiệm của phương trình x – 3 = 0 hoặc phương trình 2x + 1 = 0.

Để giải phương trình đã cho, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x=−54 và x=23.

a) Ta có:       x² – 10x + 25 = 5(x – 5)

              (x – 5)² – 5(x – 5) = 0

               (x – 5)(x – 5 – 5) = 0

                   (x – 5)(x – 10) = 0.

Để giải phương trình trên, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x = 5 và x = 10.

b) Ta có:            

4x² – 16 = 5(x + 2)

4(x² – 4) – 5(x + 2) = 0

4(x – 2)(x + 2) – 5(x + 2) = 0

           (x + 2)(4x – 8 – 5) = 0

               (x + 2)(4x – 13) = 0.

Để giải phương trình trên, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x = –2 và x=134.

Để cả hai mẫu thức có trong phương trình x+2x=x−3x−2 khác 0 thì x ≠ 0 và x – 2 ≠ 0, hay x ≠ 0 và x ≠ 2.

Điều kiện xác định của phương trình x−8x−7=8+11−x là x – 7 ≠ 0 và 1 – x ≠ 0 hay x ≠ 7 và x ≠ 1.

a) Điều kiện xác định của phương trình 2x+12x=1−2x−3 là 2x ≠ 0 và x – 3 ≠ 0 hay x ≠ 0 và x ≠ 3.

b) Mẫu thức chung của phương trình là 2x(x – 3).

Ta quy đồng mẫu thức chung và khử mẫu thì được:

2x+1x−32xx−3=2xx−32xx−3−2⋅2x2xx−3

(2x + 1)(x – 3) = 2x(x – 3) – 2.2x.

c) Giải phương trình:

(2x + 1)(x – 3) = 2x(x – 3) – 2.2x

2x² – 6x + x – 3 = 2x² – 6x – 4x

2x² – 6x + x – 2x² + 6x + 4x = 3

5x = 3

x=35.

d) Ta thấy x=35. thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x=35.

Điều kiện xác định: x ≠ 2 và x ≠ 3.

xx−2+1x−3=22−xx−3

xx−3x−2x−3+x−2x−2x−3=−2x−2x−3

x(x – 3) + x – 2 = –2

x² – 3x + x – 2 + 2 = 0

x² – 2x = 0

x(x – 2) = 0

x = 0 hoặc x – 2 = 0

x = 0 hoặc x = 2.

Ta thấy x = 0 thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình và x = 2 không thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = 0.

Gọi thời gian làm việc của đội công nhân trong mỗi giai đoạn là x (ngày) (x > 0).

Ở giai đoạn đầu, số m² mặt đường mỗi ngày đội công nhân trải được là 3  600x (m²).

Ở giai đoạn hai, số m² mặt đường mỗi ngày đội công nhân trải được là 3  600x + 300 (m²).

Số m² mặt đường đội công nhân trải được ở giai đoạn hai là: 3  600x+300⋅x=3  600x⋅x+300⋅x=3  600+300x (m²).

Theo bài, đội công nhân cần hoàn thành 8 100 m² mặt đường sau cả hai giai đoạn nên ta có phương trình: 3 600 + 3 600 + 300x = 8 100.

Giải phương trình:

3 600 + 3 600 + 300x = 8 100

300x = 8 100 – 3 600 – 3 600

300x = 900

x = 3 (thỏa mãn x > 0).

Vậy đội công nhân đã hoàn thành công việc trong 3 + 3 = 6 ngày (hai giai đoạn, mỗi giai đoạn 3 ngày).

a) Để giải được phương trình (9x – 4)(2x + 5) = 0, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x=49; và x=−52.

b) Để giải được phương trình (1,3x + 0,26)(0,2x – 4) = 0, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x = –0,2 và x = 20.

c) 2x(x + 3) – 5(x + 3) = 0

    (x + 3)(2x – 5) = 0.

Để giải được phương trình (x + 3)(2x – 5) = 0, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x = –3 và x=52.

d) x² – 4 + (x + 2)(2x – 1) = 0

(x – 2)(x + 2) + (x + 2)(2x – 1) = 0

(x + 2)(x – 2 + 2x – 1) = 0

(x + 2)(3x – 3) = 0.

Để giải được phương trình (x + 2)(3x – 3) = 0, ta giải hai phương trình sau:

Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm là x = –2 và x = 1.

a) 1x=53x+2.

Điều kiện xác định: x ≠ 0 và x ≠ –2.

1x=53x+2

3x+23xx+2=5x3xx+2

   3(x + 2) = 5x

      3x + 6 = 5x

           –2x = –6

               x = 3.

Ta thấy x = 3 thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = 3.

b) x2x−1=x−22x+5.

Điều kiện xác định: x≠12 và x≠−52.

                x2x−1=x−22x+5

x2x+52x−12x+5=x−22x−12x−12x+5

           x(2x + 5) = (x – 2)(2x – 1)

            2x² + 5x = 2x² – x – 4x + 2

2x² + 5x – 2x² + x + 4x = 2

                               10x = 2

                                  x=15.

Ta thấy x=15. thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x=15.

c) 5xx−2=7+10x−2.

Điều kiện xác định: x ≠ 2.

5xx−2=7+10x−2

5xx−2=7x−2x−2+10x−2

     5x = 7(x – 2) + 10

     5x = 7x – 14 + 10

5x – 7x = –4

      –2x = –4

          x = 2.

Ta thấy x = 2 thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = 2.

d) x2−6x=x+32.

Điều kiện xác định: x ≠ 0.

x2−6x=x+32.

x2−6⋅22x=x⋅2x2x+3x2x

(x² – 6).2 = x.2x + 3x

   2x² – 12 = 2x² + 3x

2x² – 2x² – 3x = 12

                 –3x = 12

                     x = –4.

Ta thấy x = –4 thỏa mãn điều kiện xác định của phương trình.

Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = –4.

Gọi tốc độ của dòng nước là x (km/h) (0 < x < 27).

Khi đó, tốc độ của ca nô khi đi xuôi dòng là 27 + x (km/h) và tốc độ của ca nô khi đi ngược dòng là 27 – x (km/h).

Thời gian ca nô đi xuôi dòng quãng đường AB là 4027+x (giờ).

Thời gian ca nô đi ngược dòng quãng đường AB là 4027-x (giờ).

Theo bài, thời gian cả đi và về là 3 giờ nên ta có phương trình: 4027+x+4027−x=3.

Giải phương trình: 4027+x+4027−x=3.

4027−x27+x27−x+4027+x27+x27−x=327+x27−x27+x27−x

                     40(27 – x) + 40(27 + x) = 3(27 + x)(27 – x)

                 1 080 – 40x + 1 080 + 40x = 3(729 – x²)

                 1 080 – 40x + 1 080 + 40x = 2 187 – 3x²

1 080 – 40x + 1 080 + 40x – 2 187 + 3x² = 0

                                                    3x² – 27 = 0

                                                        x² – 9 = 0

                                            (x – 3)(x + 3) = 0

                                             x – 3 = 0 hoặc x + 3 = 0

                                                   x = 3 hoặc x = –3.

Do 0 < x < 27 nên x = 3.

Vậy tốc độ của dòng nước là 3 km/h.

Với chi phí là 420 triệu đồng thì ta có C = 420, tức là ta có phương trình: 80p100−p=420.

Giải phương trình:

80p100−p=420.

80p100−p=420100−p100−p

      80p = 42 000 – 420p

80p + 420p = 42 000

          500p = 42 000

                p = 84 (thỏa mãn điều kiện 0 ≤ p < 100).

Vậy với chi phí là 420 triệu đồng thì doanh nghiệp loại bỏ được 84% chất gây ô nhiễm trong khí thải.

Gọi giá tiền của mỗi chiếc áo mà bạn Hoa đã mua là x (nghìn đồng) (x > 30).

Giá tiền của chiếc áo sau khi giảm giá 30 nghìn đồng/chiếc là x – 30 (nghìn đồng).

Số chiếc áo bạn Hoa dự định mua là 600x (chiếc).

Số chiếc áo bạn Hoa đã mua thực tế là 600x-30 (chiếc).

Theo bài, thực tết bạn Hoa đã mua được số lượng áo gấp 1,25 lần so với số lượng dự định nên ta có phương trình: 600x−30=1,25⋅600x.

Giải phương trình:

600x−30=1,25⋅600x

600xxx−30=1,25⋅600x−30xx−30

         600x = 1,25.600(x – 30)

         600x = 750x – 22 500

600x – 750x = – 22 500

          –150x = –22 500

                  x = 150 (thỏa mãn điều kiện x > 30).

Vậy giá tiền của mỗi chiếc áo mà bạn Hoa đã mua là 150 nghìn đồng.

Nửa chu vi của mảng đất hình chữ nhật là 52 : 2 = 26 (m).

Gọi chiều rộng của mảnh đất hình chữ nhật là x (m) (x < 13).

Khi đó, chiều dài của mảnh đất hình chữ nhật là 26 – x (m).

Chiều rộng của vườn rau là x – 1 – 1 = x – 2 (m).

Chiều dài của vườn rau là 26 – x – 1 – 1 = 24 – x (m).

Diện tích của vườn rau là (x – 2)(24 – x) (m²).

Theo bài, vườn rau có dạng hình chữ nhật với diện tích là 112 m² nên ta có phương trình: (x – 2)(24 – x) = 112.

Giải phương trình:

                (x – 2)(24 – x) = 112

24x – x² – 48 + 2x – 112 = 0

             – x² + 26x – 160 = 0

                x² – 26x + 160 = 0

      x² – 10x – 16x + 160 = 0

 (x² – 10x) – (16x – 160) = 0

    x(x – 10) – 16(x – 10) = 0

              (x – 10)(x – 16) = 0

            x – 10 = 0 hoặc x – 16 = 0

                    x = 10 hoặc x = 16.

Do x < 13 nên x = 10.

Vậy mảnh đất có chiều rộng là 10 m và chiều dài là 26 – 10 = 16 m.