50 Bài tập Ankin cơ bản cực hay có lời giải (P1)

Đáp án D

Đáp án A sai vì CH₂=CH-CH=CH₂ là hiđrocacbon không no, mạch hở, có dạng C_nH_{2n - 2} nhưng không phải là ankin.

Đáp án B sai vì CH≡C-CH=CH₂ là hiđrocacbon không no, mạch hở, trong mạch có liên kết ba nhưng không phải là ankin.

Đáp án C sai vì axetilen và các đồng đẳng gọi chung là các ankin.

Đáp án C

Ta có sự sắp xếp về độ linh động của H trong các phân tử: CH₃-CH₃ < CH₂=CH₂, CH≡CH.
Trong nhóm các hiđrocacbon thì ankin có liên kết 3 bền hơn liên kết đôi của anken, liên kết đôi lại bền hơn liên kết đơn ở anken (ở đây là nói về sự cắt đứt liên kết giữa 2 ngtử C). Mà liên kết CC càng bền thì liên kết CH càng kém bền, do đó xét về H linh động thì của ankin > anken > ankan tương ứng.

Đáp án D

Ta có độ linh động của H trong các phân tử: CH≡CH < CH₂=CH₂ < CH₃-CH₃.

Phản ứng chứng minh được C₂H₂ có nguyên tử H linh động nhất là C₂H₂ (hai hiđrocacbon còn lại không có phản ứng này).

CH≡CH + AgNO₃/NH₃ → AgC≡CAg + NH₄NO₃

Đáp án B

Điều kiện để có đồng phân hình học:

- Trong cấu tạo phân tử phải có 1 liên kết đôi.

- 2 nhóm thế liên kết với cùng 1 cacbon của nối đôi phải khác nhau.

→ Ankin không có đồng phân hình học

Đáp án C

Để phản ứng với dung dịch chứa AgNO₃/NH₃ thì hiđrocacbon có nối ba ở đầu mạch.

Ankin C₄H₆ có 1 đồng phân thỏa mãn: CH≡C-CH₂-CH₃

Đáp án B

Có 2 chất đó là $HCC\left(C{H}_2\right) - C{H}_{2}C{H}_3; {(CH}_{}$₃)2 - CH2 - CCH ( Lưu ý là chỉ có C đầu mạch liên kết 3 mới tác dụng)

Đáp án B

Có 4 đồng phân thỏa mãn là CH≡C-CH₂-CH₂-CH₂-CH₃, CH≡C-CH₂-CH(CH₃)₂,
CH≡C-CH(CH₃)-CH₂-CH₃, CH≡C-C(CH₃)₃

Đáp án B

Đặt CTC của ankin là C_nH_{2n - 2}

Ta có  n = 4.

C₄H₆ có 2 ankin phù hợp là CH≡C-CH₂-CH₃, CH₃-C≡C-CH₃

Đáp án D

C₄H₆ có 4 đồng phân mạch hở là CH≡C-CH₂-CH₃, CH₃-C≡C-CH₃, CH₂=CH-CH=CH₂,
CH₃-CH=C=CH₂

Đáp án C

C₅H₈ có 3 ankin là CH≡C-CH₂-CH₂-CH₃, CH≡C-CH(CH₃)₂, CH₃-C≡C-CH₂-CH₃

Đáp án A

Đánh số: C¹H₃-C²≡C³-C⁴H(CH₃)-C⁵H₃

→ Tên gọi: 4-metylpent-2-in

Đáp án D

Đánh số: C¹H₃-C²H(CH₃)-C³≡C⁴-C⁵H₂-C⁶H₃

→ Tên gọi 2-metylhex-3-in hoặc etylisopropylaxetilen

Đáp án B

CH≡CH + H-OH CH₂=CH-OH (không bền) → CH₃-CHO

→ X là CH₃CHO

Đáp án B

Nguyên tử H đính vào cacbon mang liên kết ba linh động hơn rất nhiều so với H đính với cacbon mang liên kết đôi và liên kết đơn, do đó nó có thể bị thay thế bằng nguyên tử kim loại.

CH₃-C≡CH + AgNO₃/NH₃ → CH₃-C≡CAg↓_{vàng nhạt} + NH₄NO₃

→ X có CTCT là CH₃-C≡CH

Đáp án B

Những ankin có nối ba ở đầu mạch có khả năng tạo kết tủa với dung dịch AgNO₃/NH₃.

Trong số các hiđrocacbon mạch hở thì CH≡C-CH₃ (C₃H₄) và CH≡C-CH₂CH₃ (C₄H₆) có thể tạo ↓ với dung dịch AgNO₃/NH₃

Đáp án D

Đáp án D sai vì khối lượng phân tử trung bình của hhX nhỏ hơn khối lượng phân tử trung bình của hhY.

Giả sử hhX gồm $\left\{\begin{array}{l}{C}_3{H}_8 x mol\\ C_3{H}_4 y mol\\ H_2 z mol\end{array}\right.$ $\stackrel{Ni, t^0}{\to } \left\{\begin{array}{l}{C}_3{H}_4 dư (y-a-b)mol\\ C_3{H}_6 a mol\\ C_3{H}_8 (x+y)mol\\ H_2 dư (z-a-2b)\end{array}\right.$ 
→ ∑n_{hh sau phản ứng} = (y - a - b) + a + (x + b) + (z - a - 2b) = (x + y + z - a - 2b)

Theo BTKL: m_X = m_Y → M_X x (x + y + z) = M_Y x (x + y + z - a - 2b)

Mà (x + y + z) > (x + y + z - a - 2b) → M_X < M_Y.

Đáp án C

Đáp án A sai vì etan không tham gia phản ứng cộng brom, cộng hiđro (xt Ni, t^o), thế với dung dịch AgNO₃/NH₃.

Đáp án B sai vì etilen không tham gia phản ứng thế với dung dịch AgNO₃/NH₃.

Đáp án D sai vì isopren không tham gia phản ứng thế với dung dịch AgNO₃/NH₃.

→ Chất thỏa mãn là axetilen:

C₂H₂ + 2,5O₂ → 2CO₂ + H₂O

CH≡CH + 2Br₂ → CHBr₂-CHBr₂

CH≡CH + 2H₂ $\stackrel{Ni, t^0}{\to }$CH₃-CH₃

CH≡CH + AgNO₃/NH₃ → AgC≡CAg↓ + NH₄NO₃

Đáp án C

• CH₄ $\underset{-H_2}{\overset{{1500}^{0}C}{\to }}$ CH≡CH CH≡C-CH=CH₂ $\underset{xt, Pd/PbC{O}_3, t^0}{\overset{+H_2 }{\to }}$CH₂=CH-CH=CH₂ $\stackrel{xt, t^0,p}{\to }$ 
-(-CH₂-CH=CH-CH₂-)_n-

→ Y là CH≡C-CH=CH₂ (C₄H₄)

Đáp án C

CH≡C-CH₃ + H₂ $\stackrel{xt,Pd/PbC{O}_3,t^0}{\to }$CH₂=CH-CH₃ $\stackrel{+HCl}{\to }$CH₃-CHCl-CH₃ $\underset{xt,ancol, t^0}{\overset{KOH}{\to }}$CH₂=CH-CH₃

→ N là CH≡C-CH₃ (C₃H₄), B là Pd, D là CH₂=CH-CH₃ (C₃H₆), E là CH₃-CHCl-CH₃

Đáp án C

AgC≡CAg + 2HCl → HC≡CH + 2AgCl↓

2CH₄ $\stackrel{{1500}^{0}C}{\to }$CH≡CH + 3H₂

Al₄C₃ + 12H₂O → 4Al(OH)₃ + 3CH₄

CaC₂ + 2H₂O → Ca(OH)₂ + CH≡CH

→ Chất không điều chế trực tiếp được axetilen là Al₄C₃

Đáp án C

Để làm sạch etilen có lẫn axetilen ta cho hỗn hợp đi qua dd AgNO₃/NH₃:

CH≡CH + 2AgNO₃/NH₃ → AgC≡CAg↓ + NH₄NO₃

CH₂=CH₂ + AgNO₃/NH₃ → không phản ứng.

Ta không dùng dd brom dư và dd KMnO₄ vì nó phản ứng với cả etilen và axetilen.

Đáp án C

Ta dùng quỳ tím ẩm để nhận biết các bình riêng biệt đựng các khí. Khi cho quỳ tím ẩm vào các bình khí:

- Quỳ tím chuyển màu hồng → SO₂.

- Quỳ tím chuyển màu xanh → NH₃.

- Quỳ tím không chuyển màu → C₂H₂.

Đáp án A

CH≡C-CH₃ $\stackrel{AgN{O}_3/N{H}_3}{\to }$↓AgC≡C-CH₃ $\stackrel{+HCl}{\to }$HC≡C-CH₃ + ↓AgCl

→ Y và Z lần lượt là CH₃-C≡CAg và AgCl

Đáp án A

Để phân biệt: hex-1-en, hexan, hex-1-in ta dùng dung dịch AgNO₃/NH₃ và dung dịch Brom.

- B1: Ta cho các chất phản ứng lần lượt với AgNO₃/NH₃

+ Nếu có ↓ vàng nhạt xuất hiện → hex-1-in:

HC≡C-CH₂-CH₂-CH₂-CH₃ + AgNO₃/NH₃ → AgC≡C-CH₂-CH₂-CH₂-CH₃↓ + NH₄NO₃

+ Không có hiện tượng gì là hexan và hex-1-en.

- B2: Cho hai dung dịch còn lại phản ứng với brom:

+ Nếu brom mất màu → hex-1-en

CH₂=CH-CH₂-CH₂-CH₂-CH₃ + Br₂ → CH₂Br-CHBr-CH₂-CH₂-CH₂-CH₃

+ Nếu không có hiện tượng gì là hexan.