323 Bài tập Quy luật di truyền có lời giải chi tiết (P1)

Đáp án C

Gen xa nhau → lực liên kết yếu → dễ xảy ra đột biến  → tần số cao.

Số nhóm gen liên kêt bằng số nhiễm sắc thể trong bộ đơn bội của loài (cái này đọc cho kĩ không tức chết nhé).

Tính trang số lượng thường do nhiều gen quy định và chịu ảnh hưởng của điều kiện MT nhiều

Đáp án B

Ở gà XY là gà mái, XX là gà trống

Ta có P_t/c : X^AX^A × X^aY → F₁ : X^AX^a : X^AY

Cho F₁ × F₁ : X^AX^a × X^AY → 1X^AX^A : 1X^AX^a : 1X^AY :1X^aY

→ A đúng, B sai, C,D đúng

Đáp án B

Ta thấy ở F₁ có 50 con cái lông ngắn (aa).

P có KG aa → để thu được lông ngắn (aa) ở  F₁ thì 15 con đực lông dài phải có KG Aa.

(Hoặc gọi x là số con AA và y là số con Aa. F1 có aa = y/2. 1 = 1/2 → y = 1)

Vậy KG F₁ là: 1/2 Aa : 1/2 aa.

Ta tính dc tần số alen của A và a lần lượt là 0,75 và 0,25.

→ Đồng hợp trội AA = p²= 1/16

→ Dị hợp Aa = 2pq = 6/16

→ Đồng hợp lặn aa = q²= 1/16

Vậy xác suất có ít nhất 1 cá thể Aa = 1 - (1/7)² = 48/49

Đáp án A

Đáp án D

Ruồi giấm có bộ NST XX là ruồi cái.

Số loại KG tối đa của cơ thể là 4.

TH₁: 4 tế bào giảm phân theo 4 cách khác nhau →1 : 1 : 1 : 1.

TH₂: 2 tế bào giảm phân theo cùng 1 cách, 2 tb còn lại theo cùng 1 cách khác → 1:1

TH₃: 3 tế bào giảm phân theo cùng 1 cách, 1 tb còn lại theo 1 cách khác → 3:1.

TH₄: 4 tế bào giảm phân theo cùng 1 cách → 100%.

Đáp án D

A sai, vì phép lai phân tích dùng để xác định kiểu gen là đồng trội, dị hợp hay đồng lặn.

B sai, vì lai xa là phép lai giữa 2 loài khác nhau thường dùng kết hợp với đa bội hóa để tạo ra loài mới.

C sai, vì lai khác dòng đơn hay khác dòng kép nhằm tạo ra ưu thế lai cao nhất cho đời con.

D đúng, vì khi lai thuận nghịch, nếu tính trạng nào đó do gen trong TBC quy định thì cho kết quả khác nhau, trong đó con lai thường mang tính trạng của mẹ.

Đáp án A

A: hoa đỏ >> a: hoa trắng

B: Qủa tròn >> b: quả dài

P: (Cây hoa đỏ quả tròn) × (câu hoa đỏ quả tròn) → F₁ gồm 4 loại kiểu hình

(A-B-,A-bb:aaB-, aabb) → kiểu gen của P dị hợp 2 cặp gen (Aa,Bb)

- Số cây hoa vàng, quả tròn thuần chủng $\left(\frac{aB}{aB}\right)$=4% (Hoán vị ở 2 giới với tần số như nhau) nên ta có

$\frac{aB}{aB}=0,2\underline{aB}\times 0,2\underline{aB}$ $\to \underline{ab}=0,5-0,2=0,3$ $\to \frac{ab}{ab}=0,3\times 0,3=0,09$

→F₁ có số cây hoa đỏ quả tròn(A-B-) = 50% +9% =0,59 → I đúng

P dị hợp 2 cặp gen, có HVG ở 2 giới nên F₁ có tối đa 10 loại kiểu gen→ II đúng

III sai vì chỉ tính riêng 2 tỷ lê đồng hợp $\frac{aB}{aB}+\frac{ab}{ab}=4\%+9\%=13\%>8\%$

IV đúng, tỷ lệ vàng, tròn (aaB-)=25% - 9% =16%

Đáp án A

- Khi cho chuột lông xám nâu giao phối với chuột lông trắng (mang kiểu gen đồng hợp lặn) Thu được 48 con lông xám nâu: 99 con lông trắng và 51 con lông đen

Hay tỉ lệ xấp xỉ là: 1 con lông xám nâu : 2 con lông ưãng : 1 con lông đen → So tò hợp giao tủ là: 1 + 2 +1 = 4 = 4×1 (vì lông trắng mang kiểu gen đồng hợp lặn nên chỉ cho một loại giao tử)

→ Chuột lông xám nâu cho 4 loại giao tử nên chuột xám nâu dị hợp 2 cặp gen → kiểu gen của chuột xám nâu đem lại là: AaBb

- Sơ đồ lai chuột lông xám nâu giao phối với chuột lông trắng (mang kiểu gen đồng hợp lặn) AaBb×aabb → lAaBb(xám nâu): laaBb (đen) : lAabb(trắng): laabb(trắng)

- Cho chuột lông đen và lông trắng đều thuần chủng giao phối với nhau được F₁ toàn chuột lông xám nâu

→ Kiểu gen của lông đen và lông trắng thuần chủng lần lượt là: aaBB: AAbb

- Sơ đồ lai của lông đen và lông trắng thuần chủng P: aaBB× AAbb → F₁: AaBb

F₁ × F₁: AaBb × AaBb

F₂ : 9A-B-: xám nâu : 3aaB-:đen 1: 3A-bb (trắng): 1aabb: trắng → I đúng

+ F₂ có 3 kiếu gen quy định kiểu hình lông trắng là: Aabb:AAbb: aabb →II đúng

+ Số chuột lông xám nâu ơ F₂ là 9/16=56,25% → III đúng

+ Trong tổng số chuột lông đen ở F₂, số chuột lông đen thuần chủng chiếm tỉ lệ 1/3 → IV sai

Vậy có 3 phát biểu đúng

Đáp án B

F1 có kiểu hình thân đen, cánh cụt,mắt trắng => P dị hợp 3 cặp gen: con đực có kiểu gen $\frac{AB}{ab}{X}^{D}Y$

Ta có $\frac{ab}{ab}{X}^{d}Y=0,05$$\to \frac{ab}{ab}=0,2$  con cái cho giao tử ab = 0,4

Kiểu gen của P : $\frac{AB}{ab}{X}^{D}Y \times \frac{AB}{ab}{X}^D{X}^d$

A-B- = aabb +0,5 = 0,7 ; A-bb = aaB- = 0,25 – 0,2 = 0,05

Xét các phát biểu:

(1)  tỷ lệ cái xám dài đỏ: A-B-X^D - = 0,7 × 1/2 = 0,35

=> (1) đúng

(2)  ruồi cái thân đen, cánh cụt, mắt đỏ (aabb X^D -) = 0,2x ½ =10%

=> (2) đúng

(3)  tỷ lệ xám, dài đỏ = 0,7 ×0,75 = 0,525

=> (3) sai

(4) ruồi thân xám, cánh cụt, mắt đỏ = 0,05 ×0,75 = 3,75%

=> (4) sai

Đáp án A

A: Thân cao >> a thân thấp

B: Hoa đỏ >> b hoa trắng

(1) Đúng , Kiểu hình thân cao , hoa đỏ : A-B- → có 4 kiểu gen AABB ; AABb, AaBB , AaBb

(2) Đúng , Cây thân cao hoa trắng ( A- bb)  có hai kiểu gen : Aabb ; AAbb

Nếu cây Aabb tự thụ phấn → F1 có 75% thân cao hoa trắng : 25 % thân thấp  hoa trắng

Nếu cây  AAbb tự thụ phấn → F1 có 100% thân cao hoa trắng

(3) Đúng , Thân cao hoa đỏ tự thụ phấn thu được 4 loại kiểu hình ở đời con → Thân cao hoa đỏ dị hợp hai cặp gen AaBb →Tỉ lệ thân cao hoa trắng là 3/8 = 18,75%

(4) Đúng , Cho cây thân cao hoa đỏ giao phấn với cây có kiểu gen đồng hợp tử lặn (aabb).

TH₁ : AABB x aabb →100% AaBb

         (1 loại kiểu hình).

TH₂ : AABb x aabb →1 AaBb : 1 Aabb

         (2 loại kiểu hình).

TH₃ : AaBB x aabb →1 aaBb : 1 AaBb

         (2 loại kiểu hình).

TH₄ : AaBb x aabb →1 AaBb : 1 Aabb : 1 aaBb : 1 aabb

         (4 loại kiểu hình).

Đáp án A

Đây là phép lai 2 tính trạng

Xét sự phân li chiều cao : 3 cao : 1 thấp

     → A – cao >> a – thấp

Xét sự phân li màu sắc hoa : 3 đỏ :1 trắng

     → B – đỏ >> b trắng

Xét tỉ lệ phân li kiểu hình chung

→ 51 : 24 : 24 :1 ≠ (3:1) (3:1).

Hai gen cùng nằm trên 1 NST và có hóan vị gen

P dị hợp hai cặp gen :

Xét F1 có aa, bb = 0,01 = 0,1 x 0,1 → P Ab/aB ; P hoán vị với tần số 20% nên tỉ lệ cá giao tử được tạo ra là : Ab= aB = 0,4 ; AB = ab = 0,1

Tỉ lệ cây F₁ AB/AB = 0,1 x 0,1 = 0,01 , 1 đúng

F₁ thân cao hoa đỏ là : A-B-  gồm 5 kiểu gen : AB/AB; AB/aB ; AB/Ab; Ab/aB ; AB/ab , 2 đúng

Cây hoa đỏ ,thân cao dị hợp 2 cặp gen là : (0,4 x 0,4 + 0,1 x0,1 ) x 2 = 0,34

Trong tổng số cây thân cao hoa đỏ ở F1 cây dị hợp 2 cặp gen là 0,34 : 0,51 = 2/3 , 3 đúng

Cây thân thấp hoa đỏ ở F₁ có ( aa,BB và aa,Bb ). Lấy ngẫu nhiên 1 cây thân thấp, hoa đỏ ở F₁, xác suất lấy được cây thuần chủng là :0,4 x 0,4 / 0,24 = 2/3 , 4 đúng

Đáp án B

I,III đúng.

II sai vì màu sắc hoa khác nhau là do sự tác động của pH.

IV sai vì độ pH của đất chỉ làm biến đổi kiểu hình chứ không biến đổi kiểu gen.

Đáp án B

- P: AA × aa → F₁: Aa F₁ thu được cây đột biến AAaa và cây không bị đột biến Aa.

- Ở F₂ tỉ lệ đỏ/vàng = 11/1

→ F₁ × F₁: AAaa × Aa.

→ Tỉ lệ kiểu gen F₂: 1AAA:5AAa:5Aaa:1aaa.

+ Phương án A sai vì F₂ có 4 loại kiểu gen khác nhau.

+ Phương án B đúng vì các cây F₂ là 3n (cây 3n thường bị bất thụ).

+ Phương án C sai vì ở F₂ tỉ lệ cây đồng hợp chiếm tỉ lệ 2/12 = 16,67%.

+ Phương án D sai vì bố mẹ 4n và 2n đều sinh sản hữu tính bình thường sẽ ưu thế hơn con F₂ 3n thường bất thụ.

Đáp án B

- Một tế bào sinh tinh giảm phân cho 2 loại giao tử với tỉ lệ: 2AB:2ab hoặc 2Ab:2aB.

- Bốn tế bào sinh tinh AaBb giảm phân cho tối đa 4 loại giao tử.

+ TH₁: (2AB:2ab) + (2AB:2ab) + (2AB:2ab) + (2AB:2ab) = 8AB:8ab = 1:1.

+ TH₂: (2AB:2ab) + (2AB:2ab) + (2AB:2ab) + (2Ab:2aB) = 6AB:6ab:2Ab:2aB = 3:3:1:1.

+ TH₃: (2AB:2ab) + (2AB:2ab) + (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) = 4AB:4ab:4Ab:4aB = 1:1:1:1.

+ TH₄: (2AB:2ab) + (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) = 2AB:2ab:6Ab:6aB = 1:1:3:3.

+ TH₅: (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) + (2Ab:2aB) = 8Ab:8aB = 1:1.

- Loại trường hợp 1 và trường hợp 5 vì chỉ tạo ra 2 loại giao tử (điều kiện của đề là tạo ra số loại giao tử tối đa).

Đáp án C

- Quy ước: A-B- : cây cao; A-bb + aaB- + aabb: cây thấp → tương tác gen 9:7.

- P: cây 1 × cây 2 → F1: 3 cao, 5 thấp

→ P: AaBb × Aabb (hoặc AaBb × aaBb).

- Sơ đồ lai:

+ P: AaBb  ×  Aabb

+ F₁: (1AA:2Aa:1aa)(1Bb:1bb) = 1AABb:2AaBb:1aaBb:1AAbb:2Aabb:1aabb.

+ Các cây thấp F₁: 1/5AAbb + 2/5Aabb + 1/5aaBb + 1/5aabb = 1, giao phối.

(các cây thấp F₁ giảm phân thu được các giao tử với tỉ lệ: Ab = 2/5; aB = 1/10; ab = 1/2)

→ tỉ lệ cây A-B- ở con = 2/5 × 1/10 × 2 = 0,08 = 8%

Đáp án B

- (1) Đúng: Vì AaBb tạo 4 loại giao tử bằng nhau theo tỉ lệ 1:1:1:1, khi lai phân tích → F_a cho 4 kiểu hình 1:1:1:1.

- (3) Đúng: $\frac{AB}{ab}$hoặc $\frac{Ab}{aB}$ hoán vị với tần số f = 50% đều tạo 4 loại giao tử bằng nhau theo tỉ lệ 1:1:1:1, khi lai phân tích → F_a cho 4 kiểu hình 1:1:1:1.

- (2) và (4) sai vì không cho tỉ lệ kiểu hình là 1:1:1:1 ở F_a.

Đáp án C

- Quy ước: A – cao: a – thấp; B – đỏ: b – trắng.

- P: A-,B-  ×  A-,bb → F₁: 5% aa,bb

→ P:          Aa,Bb                ×              Aa,bb.

→ G_P:  AB = ab = k.                       Ab = ab = 1/2.

Ab = aB = 0,5 – k.

→ F₁: ab/ab = k × 1/2 = 0,05 → k = 0,1.

→ A-B- = AB(Ab + aB) + aB × Ab = 0,1(1/2 + 1/2) + 0,4 × 1/2 = 0,3.

Đáp án A

- P: Aa,Bb   ×   Aa,Bb

- F₁ thu được 4 loại kiểu hình: aa,bb = x; A-B- = 0,5 + x; A-bb = aaB- = 0,25 – x.

- Chú ý: Để F₁ thu được 4 loại kiểu hình khác nhau thì điều kiện của x là:

0 < x < 0,25.

- Phương án A đúng, vì: 0,5 + x = 6x

    → x = 0,1.

- Phương án B sai, vì: 0,5 + x = 3x

     → x = 0,25.

- Phương án C sai, vì: x = 0,25.

- Phương án D sai, vì: 0,25 – x = 0,3

     → x < 0.

Đáp án B

(1) Đúng: 1 tế bào mẹ tạo 4 tế bào con có kích thước bằng nhau.

(2) Đúng. Nhìn hình ta thấy B và V cùng nằm trên 1NST, b và v cùng nằm trên 1 NST.

(3) Đúng: Hoán vị gen không làm thay đổi thành phần và trình tự gen.

(4) Đúng: 1 tế bào $\frac{BV}{bv}$ có hoán vị tạo 4 loại giao tử với tỉ lệ 1:1:1:1.

(5) Sai: Vì f = 5% → BV = 47,5%.

Đáp án D

- Ở gà, con trống là XX, con mái là XY.

- Ở F₁ tính trạng biểu hiện không đều ở 2 giới → gen nằm trên NST giới tính.

- P thuần chủng → F1 phân tính → P: X^aX^a  ×  X^AY.

- F₁: X^AX^a : X^aY.

- F₂: 1/4X^AX^a : 1/4X^aX^a : 1/4X^AY : 1/4X^aY.

Đáp án A

- Vì không có hoán vị gen: Đặt A = AB (đỏ, cao); a = ab (vàng, thấp) => Cây AB/ab viết kiểu gen rút gọn là Aa.

- Câu Aa xử lí với cônsixin thu được cây AAaa → tự thụ được thế hệ con có tỉ lệ kiểu hình 35 quả đỏ, thân cao: 1 quả vàng, thân thấp.

Đáp án B

- Tỉ lệ kiểu hình = 1:1 = 1(1:1):

+ Trường hợp 1: (AA × AA, AA × Aa, AA × aa, aa × aa)(Bb × bb) = 1 + 2 + 2 + 1 = 6 phép lai.

+ Trường hợp 2: (Aa × aa)(BB × BB, BB × Bb, BB × bb, bb × bb) = 1 + 2 + 2 + 1 = 6 phép lai.

→ Tổng có 6 + 6 = 12 phép lai cho con có kiểu hình phân tính theo tỉ lệ 1:1.

Đáp án A

- P_t/c: trắng × trắng → F₁: đỏ → F₂: 9 đỏ : 7 trắng → tương tác gen 9:7 và F₁ dị hợp 2 cặp gen AaBb.

- Quy ước gen: A-B-: đỏ; A-bb + aaB- + aabb: trắng.

- F₁ AaBb giao phối lần lượt với các cây trắng AAbb, Aabb, aaBB, aaBb, aabb:

+ AaBb × AAbb → 1 đỏ: 1 trắng.

+ AaBb × Aabb → 3 đỏ : 5 trắng.

+ AaBb × aaBB → 1 đỏ : 1 trắng.

+ AaBb × aaBb → 3 đỏ : 5 trắng.

+ AaBb × aabb → 1 đỏ : 3 trắng

Đáp án B

Ở F₁ thu được tỷ lệ kiểu hình: 6:6:3:3:3:3:2:2:1:1:1:1 = (3:1) × (1:1) × (1:2:1).

Tỉ lệ 1: 2: 1 chỉ xuất hiện ở cặp tính trạng màu hoa (trội không hoàn toàn) tương ứng với phép lai sẽ là Dd × Dd.

Hai cặp tính trạng đầu tiên sẽ có kết quả phân li kiểu hình tương ứng là (3:1) × (1:1) nên có 2 trường hợp có thể xảy ra: (Aa × Aa)(Bb × bb) hoặc ngược lại (Aa × aa)(Bb × Bb).

Đáp án A

Gen ở lục lạp là gen ngoài nhân nên có khả năng nhân đôi độc lập với sự nhân đôi của tế bào, đồng thời thường được phân chia không đều cho các tế bào con.

Do đó, khi cơ thể mẹ giảm phân tạo noãn có khả năng tạo ra 3 loại noãn khác nhau:

- Loại chỉ chứa các alen bình thường cho đời con lá xanh.

- Loại chỉ chứa các alen đột biến cho đời con lá trắng và gây chết vì cây mất khả năng quang hợp, sẽ không xuất hiện ở thế hệ cây lai trưởng thành.

- Loại chứa đồng thời cả alen bình thường và alen đột biến cho đời con biểu hiện thành thể khảm (cây lá đốm).

Vậy, thế hệ cây lai trưởng thành bao gồm các cây lá xanh bình thường và các cây lá xanh đốm trắng.

Đáp án C

Đểcho các alen của một gen phân liđồng đều về các giao tử, trong đó 50% giao tử chứa loại alen này và 50% giao tử chứa loại alen kia thì cần 3 điều kiện trong các điều kiện trên:

- Cơ thể bố (hoặc mẹ) phải có kiểu gen dị hợp (điều kiện 1) mới có thể cho được 2 loại alen khác nhau.

- Quá trình giảm phân phải xảy ra bình thường (điều kiện 4) thì mỗi giao tử mới có thể nhận được 1 alen trong cặp alen.

- Sức sống của các giao tử phải như nhau thì tỉ lệ giao tử nhận alen loại này hoặc alen loại kia mới bằng nhau và bằng 50%.

Các điều kiện còn lại không ảnh hưởng đến tỉ lệ các loại giao tử như: (2) Số lượng cá thể con lai phải lớn; (3) Alen trội phải trội hoàn toàn; (7) Mỗi cặp gen qui định một cặp tính trạng,

Điều kiện (6) Gen phải nằm trên NST thường cũng không cần thiết vì gen trên NST giới tính nếu xét trên cặp XX hoặc ở vùng tương đồng của cặp XY vẫn cho tỉ lệ giao tử mang 2 loại alen là 1:1.

Đáp án D

Các tế bào trên là ở ruồi giấm đực (XY) nên có hiện tượng liên kết hoàn toàn. Do vậy, nếu 3 tế bào này có cách phân li trùng nhau sẽ tạo ra 2 loại giao tử. Còn nếu phân li theo 3 cách khác nhau sẽ tạo nên 6 loại giao tử.

Đáp án B

Các trường hợp (1), (4) là thường biến vì chúng là những kiểu hình khác nhau của cùng một kiểu gen trong những điều kiện môi trường khác nhau, được phát sinh trong đời sống cá thể.

Lá của cây vạn niên thanh thường có rất nhiều đốm hoặc vệt màu trắng xuất hiện trên mặt lá xanh là biểu hiện của đột biến ở tế bào sinh dưỡng, không có sự thay đổi kiểu hình nên (1) không phải là thường biến.

 Trong quần thể của loài bọ ngựa có các cá thể có màu sắc khác nhau như màu lục, nâu hoặc vàng là do chúng có kiểu gen khác nhau và những đặc điểm giúp chúng ngụy trang tốt trong lá cây, cành cây hoặc cỏ khô nên được chọn lọc tự nhiên giữ lại. Do đó, (3) không phải là thường biến.

Đáp án B

Phép lai 1 xuất hiện tỉ lệ 25% đỏ: 50% nâu: 25% vàng  = 4 tổ hợp = 2 × 2, chứng tỏ mỗi bên P trong phép lai này đều mang kiểu gen dị hợp. Nâu chiếm tỉ lệ 2/4 nên nâu là tính trạng trội so với đỏ. Phép lai nâu × đỏ xuất hiện vàng chứng tỏ vàng là tính trạng lặn so với nâu và đỏ.

Vậy, có thể xác định thứ tự từ trội đến lặn là: nâu (A₁) → đỏ (A₂) →vàng(A₃).

Phép lai 2 xuất hiện tỉ lệ 75% vàng: 25% trắng.= 4 tổ hợp = 2 × 2, chứng tỏ mỗi bên P trong phép lai này đều mang kiểu gen dị hợp. Vàng chiếm tỉ lệ 3/4 nên vàng là tính trạng trội so với trắng.

Vậy, có thể xác định thứ tự từ trội đến lặn là: vàng(A₃) →vàng(A₄).

(1) sai.

Thứ tự từ trội đến lặn là nâu → đỏ →vàng →trắng.

(2) đúng. Các cá thể trong hai phép lai P đều mang kiểu gen dị hợp. Phép lai 1: A₁A_{3 ×} A₂A₃ hoặc A₁A₃ ×A₂A₄ hoặc A₁A₄ ×A₂A₃ ; Phép lai 2: A₃A₄ ×A₃A_4.

(3) sai. Trong phép lai 1, F₁ có 4 kiểu gen với tỉ lệ 1: 1: 1: 1, trong phép lai 2, F₁ có 3 kiểu gen với tỉ lệ 1: 2: 1.

(4) đúng. Nếu lấy con mắt nâu P phép lai 1 lai với một trong hai con mắt vàng P ở phép lai 2 thì phép lai sẽ là A₁A_{3 ×} A₃A₄ hoặc A₁A₄ ×A₃A₄ nên tỉ lệ mắt nâu thu được là 50% (1/4 A₁A₃ + 1/4 A₁A₄).

Đáp án A

Tần số hoán vị gen ở giới đực: f = 30% : 2 =15%.

Kiểu hình đồng hợp lặn (ab/ab) = 50% ab × (15%/2) ab = 3,75%.

Kiểu hình quả ngọt, chín sớm (A-B-) = 50% + 3,75% = 53,75%.

Lưu ý: Khi 1 phép lai giữa 1 cặp bố mẹ đều dị hợp 2 cặp gen và có hoán vị gen, ta có mối quan hệ về kiểu hình: A-B- = 50% + aabb