(Ngữ liệu ngoài sgk)Vườn xưa

Văn bản ngữ liệu

                                                      VƯỜN XƯA

-Tế Hanh(1)-

Mảnh vườn xưa cây mỗi ngày mỗi xanh,

Bà mẹ già tóc mỗi ngày mỗi bạc.

Hai ta ở hai đầu công tác,

Có bao giờ cùng trở lại vườn xưa?

Hai ta như ngày nắng tránh ngày mưa,

Như mặt trăng mặt trời cách trở,

Như sao Hôm sao Mai(2) không cùng ở,

Có bao giờ cùng trở lại vườn xưa?

Hai ta như sen mùa hạ, cúc mùa thu,

Như tháng mười hồng, tháng năm nhãn;

Em theo chim em đi về tháng tám,

Anh theo chim cùng với tháng ba qua.

Một ngày xuân em trở lại nhà,

Nghe mẹ nói anh có về, anh hái ổi.

Em nhìn lên vòm cây gió thổi,

Lá như môi thầm thĩ gọi anh về.

Lần sau anh trở lại một ngày hè,

Nghe mẹ nói em có về, bên giếng giặt.

Anh nhìn giếng, giếng sâu trong vắt,

Nước như gương soi lẻ bóng hình anh…

Mảnh vườn xưa cây mỗi ngày mỗi xanh,

Bà mẹ già tóc mỗi ngày mỗi bạc.

Hai ta ở hai đầu công tác,

Có bao giờ cùng trở lại vườn xưa…

 --1957--

(Trích Thơ Quê hương và những lời bình – NXB ĐHQG Hà Nội, 2007, tr 298 – 299)

(1) Tế Hanh: (1921- 2009), tên khai sinh là Trần Tế Hanh. Quê quán: xã Bình Dương, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi. Ông có mặt trong phong trào thơ Mới ở chặng cuối với những bài thơ mang nỗi buồn và tình yêu quê hương. Sau năm 1945, ông vẫn luôn tiếp tục bền bỉ sáng tác nhằm phục vụ cách mạng và kháng chiến. Thơ ông chân thực với cách diễn đạt bằng ngôn ngữ giản dị, tự nhiên và rất giàu hình ảnh, bình dị mà tha thiết. Bài thơ Vườn xưa được viết năm 1957 khi đất nước đang bị chia cắt, tiêu biểu cho hồn thơ Tế Hanh.

(2) Sao Hôm, sao Mai: là những tên gọi của sao Kim ở các thời điểm khác nhau. Mọc sớm từ buổi chiều gọi là sao Hôm, đến sáng hôm sau lại hiện ra trên bầu trời gọi là sao Mai. Trong bài thơ này, hình ảnh sao Hôm, sao Mai gợi sự cách trở của lứa đôi.

Xác định thể thơ của bài thơ trên.

Hình ảnh nào là trung tâm của bài thơ?

Gọi tên những mùa được nhắc đến trong bài thơ.

Anh/chị hiểu như thế nào về hai câu thơ sau:

Mảnh vườn xưa cây mỗi ngày mỗi xanh

Bà mẹ già tóc mỗi ngày mỗi bạc?

Người mẹ có vai trò gì đối với tình cảm của “anh” và “em” trong bài thơ?

Đánh giá vẻ đẹp hai câu thơ:

Anh nhìn giếng, giếng sâu trong vắt,

Nước như gương soi lẻ bóng hình anh…

Hãy chỉ ra điểm riêng khi viết về hình ảnh khu vườn của Tế Hanh trong bài Vườn xưa và Lưu Quang Vũ trong đoạn thơ sau:

Mảnh vườn em vẫn là mảnh vườn xanh

Nơi ban đầu lòng ta ươm tổ mật

Nơi ta hái những chùm thơ thứ nhất

Nơi thu sang mây trắng vẫn bay về

 (Vườn trong phố)

Theo bạn, tác giả muốn gửi gắm thông điệp gì qua bài thơ?

Em hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nhận của em về tình yêu đôi lứa trong xa cách được thể hiện qua bài thơ Vườn xưa của Tế Hanh.

Từ xưa, ông cha ta đã nhắc nhở: “Có công mài sắt, có ngày nên kim”. Trong học tập cũng như trong cuộc sống, kiên trì luôn là chìa khóa để đi đến thành công. Em hãy viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về đức tính kiên trì.