Soạn Văn 9 Cánh diều Viết bài văn nghị luận xã hội về một vấn đề cần giải quyết có đáp án

Suy nghĩcủaemvềvấnđềmộtsốhọcsinhngạiđọcsáchvàcáchkhắcphục 

a) Chuẩnbị  

- Tìmhiểuđềđểbiếtcácthông tin chínhtrướckhiviết (kiểubài, nội dung chính, phạm vi sửdụngbằngchứng). 

- Đọcsách, báo, Internet vàtìmtrongthựctiếnnhữngbằngchứngvềvấnđềngạiđọcsáchcủahọcsinh (cóliênhệvớichínhmình); ghichéplạinhữngthông tin đó. 

- Suy nghĩvềnguyênnhâncủavấnđềnàyvàcácbiệnphápkhắcphục (cóthểtraođổivớithầycô, bạnbè, bốmẹ, anhchị… đểthamkhảo ý kiếncủamọingười). 

b) Tìm ý vàlậpdàn ý 

- Tìm ý chobàiviếtbắngcáchđặtvàtrảlờicáccâuhỏi: 

+ Vấnđềngạiđọcsáchcủahọcsinhđượcthểhiệnnhưthếnào? 

=> Hiện nay cónhiềubạnhọcsinhchỉhọc qua loa, đốiphóvớithầycôgiáo, khôngcó ý thứchọctập, nghiêncứukiếnthứctừsáchvở. 

Khi cáckênhtruyềnthông, mạngxãhộipháttriểnmạnhmẽcũnglàlúccácbạnhọcsinhchămchúvàođómàbỏbêviệchọchành, đọcsáchcủamình. 

Văn hóađọcsáchtronggiớitrẻhiện nay đangdầnbịmaimộtđi, chúng ta dễdàngnhìnthấycácbạntrẻnghịchđiệnthoạinhưnglạirấthiếmkhithấycácbạncầmsáchđọc. 

+ Cónhữngnguyênnhânnàokhiếnchohọcsinhngạiđọcsách? 

=> Do ý thứchọctập, đọcsáchcủa con ngườichưacao, cácbạnchủquantrongviệctìmhiểu, nângcaokiếnthứccủabảnthân. 

Nguyên nhânkháchquan: do sựpháttriểncủa internet, nhiềuđiềuthúvị, lôikéocácbạnlướt web, do việchọc ở trườngquánặng, khôngcóthờigianđọcthêmsách. 

+ Táchạicủaviệcngạiđọcsáchlàgì? 

=> Nguồnkiếnthứccủa con ngườikhôngđượcmởrộng, nhiềukiếnthức hay ho củasáchvởkhôngđượctiếpthu. 

Văn hóađọcsáchngàycàngsuygiảmvàcó xu hướngbịmaimột, mấtdầnđi. 

Hiệntượngnghiệnmạngxãhộingàycàngpháttriển, ảnhhưởngđếnthờigian, sứckhỏevàcảtiềnbạccủacácbạnhọcsinh. 

+ Làmthếnàođểgiảiquyếtđượcvấnđềngạiđọcsáchcủahọcsinh? 

=> Mỗingườicầncó ý thứcđọcsách, tìmtòinhữngquyểnsách hay, giàu ý nghĩađểtíchlũyvốnkiếnthứcchobảnthân. 

Gia đìnhcầnkiểmsoátthờigiancủa con emmình, sắpxếpthờigianhọctập, giảitrícủa con emhợplí, tậpcho con thóiquenđọcsáchtừkhicònnhỏvàhạnchếcho con tiếpxúckhôngcầnthiếtvới internet. 

Nhà trườngcầntruyềnchocácemcảmhứngđọcsách, nguồnlợiíchvôcùngtừviệcđọcsáchcũngnhưkhuyếnkhíchcácemhọcsách, tạoravănhóađọcsáchngaytrongtrườnghọc. 

- Lậpdàn ý chobàiviếtbằngcáchlựachọnsắpxếpcác ý đãtìmđượctheobốcụcbaphần: 

(1)Mởbài 

Giớithiệuvấnđềhọcsinhngạiđọcsách, nêunhậnxétchung 

2. Thân bài 

+ Trình bàycụthểcácbiểuhiệncủavấnđềhọcsinhngạiđọcsách: 

=> Hiện nay cónhiềubạnhọcsinhchỉhọc qua loa, đốiphóvớithầycôgiáo, khôngcó ý thứchọctập, nghiêncứukiếnthứctừsáchvở. 

=> Khi cáckênhtruyềnthông, mạngxãhộipháttriểnmạnhmẽcũnglàlúccácbạnhọcsinhchămchúvàođómàbỏbêviệchọchành, đọcsáchcủamình. 

=> Văn hóađọcsáchtronggiớitrẻhiện nay đangdầnbịmaimộtđi, chúng ta dễdàngnhìnthấycácbạntrẻnghịchđiệnthoạinhưnglạirấthiếmkhithấycácbạncầmsáchđọc. 

+ Lí giảivềnhữngtáchạicủaviệcngàiđọcsách (đốivớiviệchọc, pháttriểnbảnthân…). 

=> Nguồnkiếnthứccủa con ngườikhôngđượcmởrộng, nhiềukiếnthức hay ho củasáchvởkhôngđượctiếpthu. 

=> Văn hóađọcsáchngàycàngsuygiảmvàcó xu hướngbịmaimột, mấtdầnđi. 

=> Hiệntượngnghiệnmạngxãhộingàycàngpháttriển, ảnhhưởngđếnthờigian, sứckhỏevàcảtiềnbạccủacácbạnhọcsinh. 

+ Chỉranhữngnguyênnhânkhiếnhọcsinhngạiđọcsách (chủquan, kháchquan). 

=> Nguyên nhânchủquan: Do ý thứchọctập, đọcsáchcủa con ngườichưacao, cácbạnchủquantrongviệctìmhiểu, nângcaokiếnthứccủabảnthân. 

=> Nguyên nhânkháchquan: do sựpháttriểncủa internet, nhiềuđiềuthúvị, lôikéocácbạnlướt web, do việchọc ở trườngquánặng, khôngcóthờigianđọcthêmsách. 

+ Đềxuấtnhữnggiảiphápkhắcphụcvấnđềngạiđọcsáchcảuhọcsinh (Bảnthân, giađình, nhàtrường, cộngđồngnênlàmgì, làmnhưthếnào?). 

=> Mỗingườicầncó ý thứcđọcsách, tìmtòinhữngquyểnsách hay, giàu ý nghĩađểtíchlũyvốnkiếnthứcchobảnthân. 

=> Gia đìnhcầnkiểmsoátthờigiancủa con emmình, sắpxếpthờigianhọctập, giảitrícủa con emhợplí, tậpcho con thóiquenđọcsáchtừkhicònnhỏvàhạnchếcho con tiếpxúckhôngcầnthiếtvới internet. 

=> Nhà trườngcầntruyềnchocácemcảmhứngđọcsách, nguồnlợiíchvôcùngtừviệcđọcsáchcũngnhưkhuyếnkhíchcácemhọcsách, tạoravănhóađọcsáchngaytrongtrườnghọc. 

3. Kếtbài 

+ Khẳngđịnhnhữngquanđiểmcủabảnthânvềvấnđề. 

+ Nêulênsuynghĩ, mongmuốncủabảnthânliênquanđếnvấnđề. 

c) Viết 

- Dựavàodàn ý đãlậpđểthựchànhviết 

- Cóthểviếtcảbàihoặcviếtmột ý (mộtluậnđiểm) trongphầnthânbài. 

- Trong khiviếtcầnchú ý sửdụngcáclílẽvàphântíchbằngchứngđểtăngsứcthuyếtphục. 

* Bàivănthamkhảo 

Đọcsáchluônlàmộthànhđộngđẹpcủa con ngườivàtừlâuviệcđọcsáchcũngđãđượcnângtầmlênthànhmộtnétvănhóađẹpkhôngchỉcủangười Việt màcòntrêntoànthếgiới. 

Khôngthểphủnhậnđược, ngày nay vớisựbùngnổmạnhmẽcủacôngnghệthông tin dườngnhưcũngđãcónhữngtácđộngkhôngnhỏtớigiớitrẻ. Nếunhưxétvềmặtíchcựccũngđượcxemlànhiềumàtiêucựccũngkhôngít. Các bạncóthểđọcrấtnhiềuthông tin trênmạngxãhộimộtcáchnhanhchóngnhất. Tấtcảcácthông tin bạncầncũngsẽcótrênmạng. Mộtgóctiêucựcmà ta nhậnthấy ở đâymàthếgiớihiệnđạinhưtácđộngvàođóchínhlàvănhóađọcsáchnhưngàycàngmaimộtdầnđi. 

Vậychúng ta hiểuđượcvănhóađọcđượcnhắcđến ở đâyđóchínhlàtháiđộ, làcáchứngxửcủachúng ta với tri thứcsáchvở. Con ngườichúng ta cũngphảibiếtđọcsáchsaochohợplývàbổích. Đọcsáchđúngcáchđóchínhlà “đọcsaochohợpvớiquyluậttiếpcận tri thức”.Cólẽrằng, tấtcảchúng ta đềubiếttrướckhicócácphươngtiệnnghenhìn, sáchthựcsựđượcbiếtđếnchínhlà con đườnglớnnhấtđể con ngườitiếpcậnthông tin, vănhóa, tri thứccủanhânloại. Việcđọcsáchđượcđánhgiáchínhlàmộttrongnhữngcáchthứcgiúp con ngườithưgiãn, đồngthờicũngchínhlàviệctíchlũykiếnthức, tăngcườngkhảnăngtưduy. 

Không ai cóthểphủnhậnđượctầmquantrọngcủaviệcđọcsách, thếnhưng ta nhưcũngđãbiếtđượcrằnggiớitrẻngày nay cóvẻthờ ơ. Họthậmchínhưcũngthậtlàlãnhcảmvớivănhóađọcsách. Nguyên do cólẽrằngchínhbảnthânhọnghĩvớinhữngthông tin hiệnđạiđãvậylạithôngdụngchonênhọkhôngcầntớisáchnữa? Nhậnđịnhvề ý kiếnnàythìchínhnhàvănhóa Hữu Ngọc đãcómộtlầnnêucâuhỏiđóchínhlàcâu: “Thếkỷ XXI liệucócầnđếnthơnữakhông? Đếnvănhóađọcnữakhông?” Vàcũngchínhbảnthânôngcũngđãtựtrảlờibằngcâu: “có, dùcho ca nhạctrữtìnhcólàmđượcítphầnviệccủathơ ca thìthơ ca vẫnsẽmãimãiđượcngườiđờiuachuộng”.Cònnhìnnhậnvềvănhóađọcthìôngkhẳngđịnhmột ý kiếnhếtsứclàsâusắcđóchínhlàcâu “bảnthânhìnhảnhthìthoảng qua, từngữmớiđọnglạilâubền”. 

Trong xãhộihiệnđạingày nay thìvănhóađọcsáchđangđứngtrướcmộtcơhộivàmộtnguycơ. Cólẽ, ta dườngnhưcũngthấyđượccơhộibởimỗingườichúng ta đềuđượctiếpcậnvớimộtkhốilượng tri thứckhổnglồ. Nhưng, thựcsư ta nhưthấyđượcrằngchínhsựhiệnđại, máymócnhưlạitiềmẩnmộtnguycơlàmmaimộtthóiquenđọcsáchđẹpđẽvốncóbởisựlấnátcủacácphươngtiệnnghenhìnquánhiều, quáhấpđẫnnhưtrêncácphươngtruyềnthôngđạichúngnhưhiện nay. Câuhỏiđặtrachochúng ta hiện nay đóchínhlàviệcliệucótươnglainàochovănhóađọcsáchtrongthờiđạibùngnổthông tin không? Ta nhưcũngthấyđượcsựkhácbiệtvớivàichụcnămvềtrước, thịtrườngsáchcủachúng ta hiện nay vôcùngphongphúvềnội dung cũngnhưhìnhthức. Trrongkhiđóthìgiớitrẻngay nay lườiđọc hay họkhôngbiếtchọnsách? Thựctếđángbuồnlàlạicómộtbộphậncácbạntrẻchạytheophongtràođểđọcsách. Họdườngnhưchỉcómuasáchvềvàđểtrưngbàychođẹpmắt, trôngchocótríthứcmàthôi. Cònkhihỏivềnội dung họcũngchẳngbiếtcuốnsáchhọđãmua, đểvàovịtríđẹpnóivềđiềugìnữa. 

Cólẽrằng, tấtcảchúng ta ai màđãtừngyêusáchthìsẽkhôngthểnàoquênđượccómộtthờigiannhữngcuốnsáchnhư “Mãimãituổi 20”, hay đólàcuốn “Lê Vân yêuvàsống” làmmưagiótrênthịtrường. Các cuốnsáchkinhđiểnkhôngthểthiếutronggiásáchcủađộcgiảyêusách. Thếrồicócuốnsách hay khóbỏ qua cũngrầmrộnhư “Thếgiớiphẳng” củanhàkinhtế - xãhộihọc Thomas Friedman. Cuốnsách “Thếgiớiphẳng” nhưcũngđãtrìnhbàynhữngquanđiểmmớilạđốivớibạnđọctrongnướcvề xu thếtoàncầuhóa. Thựcsự “Thếgiớiphẳng” khôngphảilàmộtcuốnsáchdễđọc, cólẽphầnlớnngườiđọckhônghiểuhếttưtưởngcủatácgiảgửigắm qua đóthìcácbạntrẻvẫncứmuavềchomình, thểhiện ta làngườicóhọcthực, biếtnắmbắtthịhiếucủanhânloại. 

Sáchkhácvớinhữngthông tin nhanh, vắntắttrênmạng. Sáchđúnglàngườithầycủamỗingười. Mỗicuốcsáchnhưthểhiệnđượcmộtkhốilượngkiếnthứckhổnglồ, đọclầnmột ta mớivỡramộtsốđiều, nhưngđọcđếnnhiềulầnsauđó, nhiềunămsauđóthìmớihiểuđượcbiết bao nhiêuđiều hay, lẽphải. Sáchcũngcórấtnhiềuloạikhácnhauchonênlàngườiđọcthôngtháithìhãybiếtchọnlựasáchđúngvàphùhợpvớichínhmình. 

Vàtómlạiđọcsáchchínhlàmộtnétvănhóađẹpcủa con người. Cóđọcsáchthìchúng ta mớicóthểtìmhiểu, tíchlũyđượcnhiềukiếnthứccủanhânloại. Đọcsáchđểcóthểsuyngẫmcũngnhưchiêmnghiệmvềcuộcđờicủamỗingười. Sáchlàngườithầy soi đườngchỉlốivề tri thứccũngnhưnhữngkỹnăngcầnthiếtcho con người. Bạnvàtôitrongxãhộingày nay hãybiếtphụcdựnglạinétvănhóađọctốđẹpcủadântộc ta bạnnhé! 

d) Kiểmtravàchỉnhsửa 

Tham khảocácyêucầuđãnêu ở bài 1, phầnViết, muc d (trang 25,26) vàđốichiếuvớidàn ý đãlàm ở bàinày. 

a) Cáchthức 

Chứngminhvàbácbỏlàhaithaotáclậpluậnđềchủyếudùnglílẽvàbằngchứngđãđượcthừanhậnđểthuyếthụcngườiđọcvềtínhđúngđắn, đáng tin cậyhoặclàmrõsựsaitrái, thiếuchínhxác, cầnphêphán… củamột ý kiến. Các lílẽ, bằngchứngdùngđểchứngminhvàbácbỏcầnđượclựachọn, phântíchmộtcáchkháchquanthìmớicósứcthuyếtphục. 

Muốnchứngminh hay bácbỏ, trướchết, ngườiviếtcầnphảixácđịnhđuọc ý kiếncầnchứngminh, bácbỏlàgì (vídụchứngminh ý kiến “tựhọcrấtquantrọng” hoặcbácbỉ ý kiến “cóthểthaythếsáchbằngcácphươngtiệnnghenhìn”). Từnhững ý kiếnđó, đưaracáclílẽ (Ý kiếnđóđúng ở chỗnào? Vìsao?...) vànêubằngchứngđểchứngminh. Nếubácbỏcũngcầnđưaralílẽ (Ý kiếnđósai ở chỗnào? Vìsao?...) vànêubằngchứngbácbỏ 

Tácgiảmuốnbácbỏ ý kiến: “cựagàtrốngkhôngthểđâmthúngáogiápcủagiặc, mẹocờbạckhôngthểdùnglàmmưulượcnhàbinh; dẫurằngruộnglắm, vườnnhiều, tấmthânquýnghìnvàngkhônchuộc; vảlạivợbìu con díu, việcquâncơtrămsựích chi; tiềncủatuynhiềukhônmuađượcđầugiặc, chósăntuykhoẻkhônđuổiđượcquânthù; chénrượungonkhôngthểlàmchogiặc say chết, tiếnghát hay khôngthểlàmchogiặcđiếc tai”. 

Tácgiảmuốnkhẳngđịnh ý kiến: “Lúcbấygiờ, ta cùngcácngươisẽbịbắt, đauxótbiếtchừngnào! Chẳngnhữngtháiấpcủa ta khôngcòn, màbổnglộccủangươicũngmất; chẳngnhữnggiaquyếncủa ta bị tan, màvợ con cácngươicũngkhốn; chẳngnhữngxãtắctổtông ta bịgiàyxéo, màphầnmộmẹ cha cácngươicũngbịquậtlên; chẳngnhữngthân ta kiếpnàychịunhục, rồiđếntrămnămsau, tiếngdơkhônrửa, tênxấucònlưu, màđếngiathanhcácngươicũngkhôngkhỏimangtiếnglàtướngbạitrận. Lúcbấygiờ, dẫucácngươimuốnvuivẻphỏngcóđượckhông?” 

+Tựhọclàviệcmỗicánhânsửdụngquỹthờigiancủamìnhđểtựgiáctìmtòi, họchỏi, tiếpthu, tíchlũynhữngkiếnthứcbổích, cólợichocuộcsốngcũngnhưcôngviệc ở nhiềulĩnhvựckhácnhau. Tựhọcgiúpchúng ta chủđộngtrongviệctìmkiếm, tiếpthuđượcnhiềukiếnthứcbổíchvàcóthểtựrútrađượcnhữngbàihọcchoriêngmìnhmàkhôngbịphụthuộcvàobấtcứ ai. Vàtrongxãhộingày nay, việctựhọccủamọingườingàycàngthuậnlợihơnvìcórấtnhiềunguồngiúp ta tiếpthuđượckiếnthứcnhưsách, báo, từtruyềnhìnhtivi, từbạnbèhoặctừnhữngngườixungquanh, nhữngkinhnghiệmsốngcủanhândân.Việctựhọclàrấtquantrọng, làchìakhóathànhcông, quyếtđịnhtươnglaicủachúng ta saunày. Nếuchúng ta biếtcốgắngphấnđấu, pháthuytinhthầntựhọc, chắcchắn ta sẽcóthànhcông. 

+ Đểtrởthànhngườitrưởngthành, hãychiếmlĩnh tri thức, vàsáchchínhlàcôngcụhữuíchđểkhámphánhữngvấnđề, giảiđápthắcmắc. Sáchgiúpchúng ta bồidưỡngnhậnthức, khámphánhữngđiềuchúng ta chưabiết, mởrộngkiếnthứcvàlànguồnđầydẫykiếnthứcđadạng. Qua sách, chúng ta tiếpcậnnhữngđiềukhôngthểtrựctiếptrảinghiệm. Sáchgiúpchúng ta sángtạohơntrongmọitìnhhuống, đemđếnchochúng ta thêmkinhnghiệmvàvốnsống. Tuy nhiên, việcchọnsáchphùhợpkhôngphải ai cũngdễdàng. Đểthựcsựchiếmlĩnh tri thức, cầnphảichọnsáchsaochođúng, saochophùhợp.Nhữngcuốnsáchtíchcựcmanglạigiátrị, nhưngcũngcóhàngloạtsáchtiêucực, đingượclạivớichuẩnmựcxãhội. Nhữngcuốnsáchnàychứađựngnội dung tiêucực, phảnđộng, phản khoa học, tạorasuynghĩlệchlạc, tìnhcảmkhônglànhmạnh, vàảnhhưởngtiêucựcđếntâmlýcủangườiđọc. Khi tiếpcậnmộtcuốnsách, khôngchỉchú ý đếnvẻbềngoàihấpdẫnmàcòntìmhiểunội dung bêntrong. Hãychọnsáchphùhợpvớimụcđích, từngđộtuổi, đểtrảinghiệmkiếnthứcmộtcáchthúvịvàthưgiãn.