Bài tập Truyện về các vị thần sáng tạo thế giới có đáp án
Đề thi

Bài tập Truyện về các vị thần sáng tạo thế giới có đáp án

A
Admin
VănLớp 1078 lượt thi
18 câu hỏi
1. Tự luận
1 điểm

Nêu tên một truyện kể hoặc một bộ phim có nhân vật chính là một vị thần. Theo bạn, điều gì làm nên sức hấp dẫn của tác phẩm đó?

Xem đáp án

Trả lời:

- Truyện: thần thoại Hy Lạp, Sơn Tinh Thuỷ Tinh, Con Rồng cháu Tiên, Thần Kim Quy, Thần trụ trời, thần núi Tản Viên, Nữ Oa vá trời,...

- Phim: Cuộc chiến của các vị thần (thần thoại Ấn Độ), Đông phương thần Oa (Trung Quốc), truyền thuyết Thánh Gióng (Việt Nam),....

- Điều làm nên sức hấp dẫn của tác phẩm là những yếu tố kì ảo vô cùng đặc biệt, con người thường có siêu năng lực làm những điều phi thường, nội dung tác phẩm kì thú, lôi cuốn bạn đọc.

2. Tự luận
1 điểm

1. Chú ý các chi tiết mở đầu câu chuyện

Xem đáp án

- Chưa có vũ trụ, muôn vật và loài người
- Trời đất hỗn độn, tăm tối, lạnh lẽo

3. Tự luận
1 điểm

2. Hình dung vóc dáng và những hành động của thần Trụ Trời

Xem đáp án

- Vóc dáng: Một ông thần thân thể to lớn, chân bước một bước từ tỉnh này qua tỉnh nọ, đỉnh núi này sang đỉnh núi kia
- Hành động: đứng dậy dùng đầu đội trời lên rồi đào đất, đá thành cái cột vừa to vừa cao để chống trời

4. Tự luận
1 điểm

3. Có những vị thần nào được liệt kê trong bài vè?

Xem đáp án

- Thần đếm cát, thần tát biển, thần kể sao, thần đào sông,thần trồng cây, thần xây rú, thần trụ trời

5. Tự luận
1 điểm

4. Chú ý các chi tiết miêu tả công việc và “tính khí” của thần Sét

Xem đáp án

- Công việc: thi hành luật pháp ở trần gian, thần có một lưỡi búa, khi xử án kẻ nào dù là người, là vật, là cây cỏ thì thần tự mình nhảy xuống tận nơi trỏ ngọn cờ vào đầu tội nhân rồi dùng lưỡi búa bổ xuống đầu. Có khi xong việc thần không mang lưỡi búa lên theo mà quẳng luôn tại đó. Thần thường ngủ về mùa đông, vào tháng hai, ba mới dậy làm việc.
- Tính khí: rất nóng nảy, hễ Ngọc Hoàng sai là đi ngay, hễ thấy là đánh liền cho nên cũng có lúc làm cho người, vật chết oan

6. Tự luận
1 điểm

5. Chú ý hình dạng và hoạt động của thần Gió

Xem đáp án

- Hình dạng: kì quặc, không có đầu, bảo bối của thần là một thứ quạt màu nhiệm
- Hoạt động: làm gió nhỏ hay bão lớn, lâu hay mau tuỳ theo lệnh Ngọc Hoàng. Thần Gió phối hợp với thần Mưa, có khi cả thần Sét là những lúc đáng sợ nhất. Những lúc thần xuống hạ giới đi chơi vào những buổi tối trời là lúc giữa đồng bằng tự nhiên nổi lên trận gió xoay, dân gian thường gọi là thần Cụt Đầu.

7. Tự luận
1 điểm

6. Mục đích của việc tạo ra nhân vật đứa con thần Gió là gì?

Xem đáp án

- Nhằm giải thích hiện tượng gió và lí giải sự xuất hiện của cây ngải tướng quân. Đó là do con thần Gió hoá thành khi phải chịu hình phạt của Ngọc Hoàng.

8. Tự luận
1 điểm

Xác định thời gian, không gian, nhân vật và sự kiện chính trong từng truyện kể.

Xem đáp án

Trả lời:

Đặc điểm

Thần Trụ Trời

Thần Sét

Thần Gió

Thời gian

Chưa có vũ trụ, chưa có muôn vật và loài người

Không gian

Trời đất chỉ là một đám hỗn độn tối tăm và lạnh lẽo

Nhân vật

Thần trụ trời – một ông thần thân thể to lớn không biết bao nhiêu mà kể

Thần Sét – có danh hiệu là Thiên Lôi, ông Sấm

Thần Gió – hình dạng kì quặc, không đầu

Sự kiện chính

Thần ở trong đám mờ mịt hỗn độn không biết đã từ bao lâu, bỗng đứng dậy dùng đầu đội trời lên rồi đào đất, đá đắp thành một cái cột vừa to vừa cao để chống trời.

Thần bị bắt nằm im một nơi không cựa quậy, con gà của Ngọc Hoàng được lệnh thỉnh thoảng lại mổ một cái làm cho thần đau nhói nhưng không làm gì được

Thần Gió có đứa con nghịch ngợm. Khi hạ giới mất mùa đói khổ, người chồng đi xa xin được bát gạo về nấu cho vợ nhưng bị con thần Gió quạt tứ tung văng xuống ao.

9. Tự luận
1 điểm

Hãy chỉ ra một số dấu hiệu giúp người đọc nhận biết ba truyện kể trên thuộc nhóm thần thoại suy nguyên.

Xem đáp án

Trả lời:

- Nhân vật chính: thần Trụ Trời, thần Sét, thần Gió => đều là những vị thần sáng tạo thế giới

- Nội dung: lí giải về sự hình thành của bầu trời, mặt đất, của sấm sét và gió

10. Tự luận
1 điểm

Trong cái nhìn của con người thời cổ đại, thần Trụ Trời, thần Gió, thần Sét có hình dạng và tính khí ra sao? Sự tưởng tượng về các vị thần ấy được hình thành trên cơ sở nào?

Xem đáp án

Trả lời:
- Thần Trụ Trời, thần Gió, thần Sét đều có ngoại hình kì lạ khác thường, tính khí mạnh mẽ, nóng nảy, nghịch ngợm
- Sự tưởng tượng về các vị thần dựa trên những đặc điểm của những hiện tượng tự nhiên mà con người cần lý giải.
+Bầu trời rộng lớn => Thần Trụ Trời có thân thể to lớn
+Sét là những tia nhỏ, âm thanh lớn => thần Sét có mặt mũi rất nanh ác, tiếng quát tháo rất dữ dội
+ Gió không có hình thù rõ ràng => thần Gió có hình dạng kì quặc, không có đầu.

11. Tự luận
1 điểm

Công việc của thần Trụ Trời, thần Sét và thần Gió là gì? Công việc đó được miêu tả như thế nào, nhằm mục đích gì?

Xem đáp án

Trả lời:

 

Thần Trụ Trời

Thần Sét

Thần Gió

Công việc

Nâng đỡ bầu trời

Tạo tia sét

Tạo gió

Miêu tả công việc

Thần ở trong đám mờ mịt hỗn độn không biết đã từ bao lâu, bỗng đứng dậy dùng đầu đội trời lên rồi đào đất, đá đắp thành một cái cột vừa to vừa cao để chống trời.

thi hành luật pháp ở trần gian, thần có một lưỡi búa, khi xử án kẻ nào dù là người, là vật, là cây cỏ thì thần tự mình nhảy xuống tận nơi trỏ ngọn cờ vào đầu tội nhân rồi dùng lưỡi búa bổ xuống đầu.

Làm gió nhỏ hay bão lớn, lâu hay mau tuỳ theo lệnh Ngọc Hoàng. Thần Gió phối hợp với thần Mưa, có khi cả thần Sét là những lúc đáng sợ nhất. Những lúc thần xuống hạ giới đi chơi vào những buổi tối trời là lúc giữa đồng bằng tự nhiên nổi lên trận gió xoay, dân gian thường gọi là thần Cụt Đầu.

Mục đích

Lí giải tại sao có mặt đất và bầu trời

Lí giải tại sao mỗi lần chớp rạch, biết có sét

Lí giải hiện tượng gió và sự xuất hiện của cây ngải gió

12. Tự luận
1 điểm

Hình tượng thần Trụ Trời, thần Sét và thần Gió phản ánh những quan niệm, nhận thức gì của người xưa về thế giới tự nhiên? Những khát vọng nào đã được họ gửi vào các hình tượng đó?

Xem đáp án

Trả lời:
- Con người nhận thức thế giới tự nhiên vô cùng bí ẩn, có những năng lực kì lạ không thể giải thích. Vì vậy, họ tạo ra hình tượng các vị thần để lí giải tất cả những hiện tượng tự nhiên xảy ra xung quanh.
- Họ gửi gắm vào các hình tượng thần linh khát vọng khám phá, giải thích và chinh phục tự nhiên.

13. Tự luận
1 điểm

Chỉ ra những đặc điểm nổi bật trong cách xây dựng nhân vật của chùm truyện. Từ đó, nhận xét về thái độ, tình cảm của người xưa đối với thế giới tự nhiên.

Xem đáp án

Trả lời:
- Cách xây dựng các nhân vật thần linh đều mang một ngoại hình đặc biệt, khác thường, một sức mạnh siêu nhiên thần bí.
- Tình cảm của người xưa đối với thế giới tự nhiên: tôn sùng, kính trọng

14. Tự luận
1 điểm

Trong những điều làm nên vẻ đẹp “một đi không trở lại” của thần thoại, có niềm tin thiêng liêng về một thế giới mà ở đó vạn vật đều có linh hồn. Theo bạn, niềm tin ấy có còn sức hấp dẫn với con người hiện đại không? Vì sao?

Xem đáp án

- HS có thể đưa ra nhiều cách lí giải, sau đây là một gợi ý
- Trong cuộc sống hiện đại, mọi hiện tượng tự nhiên đều có thể lí giải bằng kiến thức khoa học. Tuy nhiên, cuộc sống vô cùng rộng lớn và còn những điều bí ẩn mà con người không thể khám phá hết, vì vậy, niềm tin thiêng liêng về một thế giới mà ở đó vạn vật đều có linh hồn vẫn còn sức hấp dẫn cho đến hiện tại. Việc con người có niềm tin tín ngưỡng, tin vào những vị Thần Phật chính là điển hình cho thấy ngày nay, chúng ta vẫn luôn có niềm tin vào thế giới linh thiêng.

 

15. Tự luận
1 điểm

Viết đoạn văn phân tích một chi tiết kì ảo trong một truyện thần thoại đã học hoặc tự đọc thêm. (10 mẫu)

Xem đáp án

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 1)

Nữ Oa là vị thần sinh ra loài người. Con cháu bà sống trong cõi thế gian bình yên vô sự thì bỗng một hôm Thủy Thần, Cung Công và Hỏa Thần, Chúc Dung gây sự đánh nhau rất dữ dội. Hậu quả khiến cây cột chống Trời gẫy gập xuống, một góc trời bị sụt lở gây ra tai họa khủng khiếp cho loài người. Nữ Oa đau lòng khi thấy con cháu sống trong cảnh tối tăm khổ ải đã không quản khó khăn, vất vả, ngày đêm một mình hì hục khuôn đất, đội đá ở khắp nơi về để vá trời cho bằng được, kịp cứu đàn con. Bà chọn đá ngũ sắc, chất lên thành núi, đốt lửa luyện đá thành keo rồi lần lượt vá hết các vết thủng trên vòm trời. Từ đó, con người sống dưới vòm trời trong xanh, điểm mây ngũ sắc, không còn lo trời sập, không sợ nước lũ và các loài ác thú, chăm lo làm ăn, bốn mùa no đủ, vui tươi.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 2)

Chi tiết tưởng tượng, kì ảo là những chi tiết không có thật. Đó là những chi tiết có tính chất hoang đường, kì lạ. Trong truyện truyền thuyết, nhân dân sáng tạo ra những chi tiết tưởng tượng, kì ảo nhằm dựng lên những câu chuyện thần kì, giải thích những sự kiện, sự việc chưa thể giải thích theo cách thông thường hoặc là để thần thánh hoá các nhân vật mà nhân dân ngưỡng mộ, tôn sùng. Chi tiết Nữ Oa dùng đá ngũ sắc vá bầu trời để cứu nhân gian khỏi lầm than trong thần thoại Nữ Oa vá trời là một chi tiết như thế. Truyện kể rằng Nữ Oa là vị thần sinh ra muôn loài. Khi nhân gian đang sống trong cõi bình yên vô sự thì bỗng một hôm trên trời xày ra sự cố, các vị thần đánh nhau dẫn đến vòm trời bị rách toạc, muôn cõi lầm than. Để cứu nhân gian, Nữ Oa đã dùng sức mình ngày đêm hì hục vá lại vòm trời. Bà chọn những viên đá ngũ sắc, dùng chúng chất thành núi, sau đó lần lượt vá hết các lỗ hổng trên vòm trời. Vì kiệt sức, người chết đi, thân xác hòa với thiên nhiên. Chi tiết này có vai trò tô đậm tính chất kì lạ, đẹp đẽ của nhân vật Nữ Oa, thể hiện sự biết ơn, tôn sùng của nhân dân. Đồng thời, chi tiết này góp phần lí giải vì sao trên trời lại có mây ngũ sắc.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 3)

Như chúng ta đã biết, các chi tiết tưởng tượng, kì ảo trong truyện thần thoại là những chi tiết không có thật. Nó là những chi tiết có tính chất hoang đường, kì lạ nhưng lại là những dấu ấn cho toàn bộ câu chuyện. Và nhân dân ta đã sáng tạo ra các chi tiết tưởng tượng, kì ảo nhằm dựng lên những câu chuyện thần kì, giải thích những sự kiện, sự việc chưa thể giải thích theo cách thông thường. Trong đó thì chi tiết Nữ Oa vá trời để cứu nhân gian khỏi lầm than là một chi tiết khiến em nhớ mãi. Truyện kể rằng Nữ Oa là vị thần sinh ra muôn loài. Khi nhân gian đang sống trong cõi bình yên vô sự thì bỗng một hôm hại vị thần Thủy, Hỏa gây sự đánh nhau khiến vòm trời bị rách toạc, muôn cõi lầm than. Để cứu nhân gian, Nữ Oa không quản ngày đêm, khó khăn, vất vả, một mình vá lại vòm trời. Bà chọn những viên đá ngũ sắc, dùng chúng chất thành núi, đốt lửa luyện đá thành keo rồi lần lượt vá hết các lỗ hổng trên vòm trời. Chi tiết này có vai trò tô đậm tính chất kì lạ, đẹp đẽ của nhân vật Nữ Oa, thể hiện sự biết ơn, tôn sùng của nhân dân. Tương truyền, chi tiết này góp phần lí giải vì sao trên trời lại có mây ngũ sắc.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 4)

Trong hệ thống truyện thần thoại của Việt Nam về sự sáng lập vũ trụ, truyện Thần Trụ trời được coi như truyện mở đầu, tiếp theo đó là các truyện về các thần khác như thần Mưa, thần Biển, thần Gió, thần Mặt Trời, Mặt Trăng và tiếp đến nữa là các truyện về thần sáng tạo ra muôn vật và loài người như Cuộc tu bổ các giống vật, Mười hai bà mụ. Truyện kể rằng, thời ấy chưa có sự xuất hiện của loài người và muôn vật. Trời và đất chỉ là một vùng hỗn độn, tối tăm, chưa được phân chia rõ ràng. Thần Trụ Trời đã đào đất, khiêng đá đắp thành cột để chống trời. Phân chia trời đất. Qua truyện thần thoại này, người Việt cổ muốn giải thích nguồn gốc các hiện tượng thiên nhiên như vì sao có trời, có đất và vì sao trời đất lại được phân đôi, vì sao mặt đất lại không bằng phẳng có chỗ lõm có chỗ lồi, vì sao có sông, núi, biển, đảo.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 5)

Nằm trong nhóm thần thoại suy nguyên thuộc kho tàng văn học dân gian Việt Nam, truyện "Thần Sét" cũng kể về nguồn gốc hiện tượng tự nhiên. Bằng trí tưởng tượng phong phú của mình, các tác giả dân gian đã sáng tạo ra chi tiết kì ảo: do thần Sét đánh lầm kẻ vô tội nên bị Ngọc Hoàng bắt nằm im trong một đám rừng ở thiên đình. Ngọc Hoàng ra lệnh cho con gà thần thỉnh thoảng mổ một cái vào người thần Sét khiến thần đau nhói mà không biết làm thế nào được. Khi được Ngọc Hoàng tha tội, hễ cứ nghe thấy tiếng gà là giật mình. Mỗi lần nghe tiếng chớp, biết thần Sét xuống nên người hạ giới thường bắt chước tiếng gà để dọa thần. Thông qua chi tiết này, tác giả dân gian muốn giải thích về hiện tượng sấm sét trên trời. Trong một số trường hợp không may khiến con người và con vật chết. Đồng thời, thể hiện kinh nghiệm dân gian của nhân dân trong việc đối phó với các hiện tượng cực đoan của tự nhiên.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 6)

Truyện "Thần Trụ Trời" nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam thuộc nhóm thần thoại suy nguyên, kể về nguồn gốc vũ trụ và muôn loài. Truyện không chỉ hấp dẫn người đọc bởi cốt truyện đơn giản, dễ hiểu mà còn bởi chi tiết kì ảo. Nổi bật trong truyện là chi tiết thần Trụ Trời dùng đầu đội trời rồi dùng tay đào đất đắp thành cột vừa cao vừa to chống trời. Ít lâu sau, khi cột đã khô và cứng lại, thần phá cột đi và ném vung đất, đá ra khắp nơi tạo thành nhiều bề mặt khác nhau. Chi tiết này có ý nghĩa quan trọng trong việc giải thích sự phân chia trời đất, lí do hình thành nhiều bề mặt địa hình như: sông, hồ, núi, cao nguyên và di tích Cột chống trời ở Hải Dương. Đồng thời, chi tiết ấy đã thể hiện được trí tưởng tượng phong phú của tác giả dân gian

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 7)

Hệ thống thần thoại suy nguyên có rất nhiều truyện kể về nguồn gốc vũ trụ và loài vật trong đó có truyện kể về "Thần Gió". Dựa trên sự tri giác về các sự vật, hiện tượng diễn ra, các tác giả dân gian đã sáng tạo nên chi tiết kì ảo: đứa con thần Sét vì nghịch quạt làm gió thổi chơi khiến bát gạo của người đàn ông văng xuống ao nên bị Ngọc Hoàng trừng phạt. Ngài đày con thần Gió xuống trần, bắt đi chăn trâu cho người mất gạo. Ít lâu sau, Ngọc Hoàng lại bắt con thần gió hóa làm cây ngải để báo tin gió cho thiên hạ. Mục đích của việc sáng tạo ra chi tiết kì ảo này nhằm giải thích cho hiện tượng gió lốc trước khi mưa bão và cách nhận biết các hiện tượng tự nhiên của tác giả dân gian thông qua cây ngải. Đồng thời, nó còn cho thấy kinh nghiệm của tác giả dân gian trong việc dùng lá ngải để chữa bệnh cảm cho trâu.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 8)

Truyện "Thần Trụ Trời" nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam thuộc nhóm thần thoại suy nguyên, kể về nguồn gốc vũ trụ và muôn loài. Truyện không chỉ hấp dẫn người đọc bởi cốt truyện đơn giản, dễ hiểu mà còn bởi chi tiết kì ảo. Nổi bật trong truyện là chi tiết thần Trụ Trời dùng đầu đội trời rồi dùng tay đào đất đắp thành cột vừa cao vừa to chống trời. Ít lâu sau, khi cột đã khô và cứng lại, thần phá cột đi và ném vung đất, đá ra khắp nơi tạo thành nhiều bề mặt khác nhau. Chi tiết này có ý nghĩa quan trọng trong việc giải thích sự phân chia trời đất, lí do hình thành nhiều bề mặt địa hình như: sông, hồ, núi, cao nguyên và di tích Cột chống trời ở Hải Dương. Đồng thời, chi tiết ấy đã thể hiện được trí tưởng tượng phong phú của tác giả dân gian.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 9)

Một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại em đã đọc là chi tiết thần lửa A Nhi trong truyện thần thoại Ấn Độ có bảy cánh tay màu sắc như cầu vồng, lưỡi dài và lanh lẹ lạ thường. Thoạt nhìn, thần lửa A Nhi hiện lên trong ngoại hình đáng sợ nhưng nếu không có thần, chúng ta sẽ không có ánh sáng, không được sưởi ấm, không thể nấu chín thức uống để sống. Thần cũng có lúc vô tình làm hại người khác như thần Sét. Song, cũng như các vị thần khác, nhiệm vụ của thần là tạo ra các hiện tượng tự nhiên. Chi tiết không có thật, đem lại sự hấp dẫn tới mọi người không phân biệt độ tuổi. Con người sáng tạo ra nhằm lí giải thiên nhiên, thể hiện ý thức muốn hiểu và chinh phục thế giới tự nhiên.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 10)

Trong thần thoại Trung Hoa, có một vị thần được xem là vĩ đại nhất, một trong Tam Hoàng Ngũ Đế có tên là “Nữ Oa”. Truyền thuyết Trung Hoa kể lại rằng bà là vị thần sáng thế và là vợ của Phục Hy, đứng đầu Tam Hoàng. Còn trong thần thoại Việt Nam thì khác, vị thần sáng thế nổi tiếng nhất chính là “Thần trụ trời”. Truyện “Thần trụ trời” thuộc thể loại thần thoại suy nguyên, nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam, kể về nguồn gốc của thế giới. Thần trụ trời có cốt truyện đơn giản, dễ hiểu nhưng không kém phần thú vị và độc đáo bởi truyện được xây dựng nên từ những chi tiết kì ảo. Và chi tiết kì ảo nhất không thể không nhắc đến là chi tiết Thần Trụ Trời đã dùng đầu đội trời và tay đào đất, đắp thành cột to cao để chống trời, từ đó đất trời mới phân đôi. Khi trời cao và cứng, thần phá tan cột đó đi ném đất đá khắp nơi tạo thành núi và đảo, biển thì được hình thành do chỗ đất lõm thần lấy để đắp cột.

Thần trụ trời xuất hiện khi trời đất là “một vùng hỗn độn, tối tăm, lạnh lẽo”, chưa có bất kể thứ gì hay con người, con vật. Thần trụ trời có thân hình vô cùng khổng lồ, chân dài “không kể xiết”. Nhưng rồi ta lại thấy được vị thần với sắc vóc và sức mạnh khổng lồ đó làm công việc thật bình dị, nhưng cũng thật phi thường đó là “Một hôm, thần vươn vai đứng dậy, ngẩng đầu đội trời lên. Thần đào đất, khuân đá, đắp thành một cái cột vừa to, vừa cao để chống trời.” Việc làm này của thần bình dị vì nó như việc làm của những người lao động thực thụ là “đào đất, khuân đá”, đắp cột và thần “một mình hì hục đào, đắp”, nhưng nó lại phi thường bởi Thần Trụ Trời không phải đào đất, khuân đá để xây một ngôi nhà hay trồng một cái cây, mà thần đang đắp cột để “chống trời”. Đây là công việc mà không một con người bình thường nào có thể làm được, ngoài vị “Thần Trụ Trời” khổng lồ. Cây cột mà “Thần Trụ Trời” đắp “đẩy vòm trời lên tận mây xanh” và rồi từ đó trời đất mới được phân đôi. Sau khi trời khô cứng, cây cột được thần phá tan đi, ném đất đá khắp nơi tạo thành núi đồi và đảo, còn những chỗ lõm do thần lấy đất đắp cột đã trở thành biển. Để có thể tạo thành núi đồi, đảo và biển mênh mông như vậy chứng tỏ cây cột trụ trời đó phải to lớn khủng khiếp, chỉ có trong trí tưởng tượng. Chính nhờ những chi tiết kì ảo như vậy mà người Việt xưa đã lý giải được cho việc hình thành đất trời, đồi núi và biển đảo. Truyện Thần Trụ Trời còn mang đậm tính dân tộc bởi truyện còn đề cập đến vết tích hiện nay còn có cột trụ trời nằm “ở núi Thạch Môn, vùng Hải Dương. Núi ấy còn gọi là Kình Thiên Trụ tức Cột chống Trời.” Chi tiết này để khẳng định Truyện Thần Trụ Trời là của dân tộc Việt Nam tạo ra, trên chính lãnh thổ của mình. 

Truyện Thần Trụ Trời với chi tiết kì ảo kể lại việc Thần Trụ Trời sáng thế đã mang chúng ta đến với thế giới thần thoại đầy ngạc nhiên và lí thú. Chi tiết kì ảo này khiến cho truyện “Thần Trụ Trời” trở nên đặc sắc hơn, cũng như thể hiện tính sáng tạo và trí tượng tượng phong phú của người Việt Cổ khi xưa. Chính những câu truyện thần thoại với các yếu tố kì ảo như truyện “Thần Trụ Trời” đã góp phần tạo nên nền văn học dân gian Việt Nam thuở sơ khai.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 11)

Kho tàng văn học dân gian Việt Nam có rất nhiều câu chuyện hay, chứa đựng những nội dung và ý nghĩa sâu xa. Một trong số đó ta không thể không nhắc đến thể loại thần thoại. Với đặc trưng là những chi tiết kì ảo, hư cấu nhưng cực kì cuốn hút, thần thoại đã mang đến cho bạn đọc nhiều cảm xúc khác nhau về những sự kiện thường nhật. Tiêu biểu phải kể đến chính là chi tiết con của Thần gió bị đày xuống dưới hạ giới để đi chăn trâu và sau này hóa thành cây ngải tướng quân để đưa tin được trích từ thần thoại Thần Gió. Thần Gió có người con ham chơi, một lần không để ý con ngài đã dùng chiếc quạt của ngài thổi bay bát gạo của người nông dân bị phạt đày xuống dưới hạ giới làm kẻ chăn trâu cho nhà họ và sau này hóa thân thành cây ngải tướng quân để báo tin cho thiên hạ. Chi tiết kì ảo này lí giải cho hiện tượng có cây ngải tướng quân và tác dụng của cây ngải tướng quân đối với con người, đối với cuộc sống, bên cạnh đó còn tạo ra những câu chuyện thú vị truyền lại cho con cháu đời sau, làm phong phú thêm cho kho tàng văn học dân gian nước nhà. Chính chi tiết này cũng làm cho câu chuyện thêm sinh động, hấp dẫn hơn, đồng thời giải thích cho những hiện tượng, sự vật có trong tự nhiên một cách tinh tế, khéo léo và dễ tiếp thu hơn. Nhiều năm tháng qua đi nhưng câu chuyện vẫn còn được lưu truyền rộng rãi đến tận ngày nay và để lại nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng các thế hệ độc giả.

Phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện thần thoại (mẫu 12)

Truyện “ Nữ thần Lúa” là truyện thần thoại Việt Nam, ngoài việc lí giải sự ra đời của cây lúa, câu chuyện còn giải thích được phong tục cúng nữ thần Lúa ở mọi nơi. Truyện không chỉ gây hấp dẫn bởi nội dung câu chuyện mà còn sử dụng yếu tố kì ảo làm cho câu chuyện trở nên nổi bật. Nổi bật là chi tiết nữ thần làm phép cho những hạt giống gieo xuống đất nảy mầm, mọc thành cây, kết bông mẩy hạt. Lúa chín tự về nhà không cần gặt và không phải phơi phóng gì cả. Cần ăn, cứ ngắt bông bỏ vào nồi là lúa sẽ thành cơm. Chi tiết này nhằm lý giải sự phát triển theo từng giai đoạn của bông lúa, và trí tưởng tượng phong phú của tác giải dân gian. Việc sử dụng yếu  tố kì ảo nhằm thể hiện ước mơ, khát vọng của nhân dân; tín ngưỡng thờ thần của dân tộc Việt Nam.

16. Tự luận
1 điểm

Viết đoạn văn phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện Thần Trụ trời.

Xem đáp án

Dàn ý viết đoạn văn phân tích chi tiết kì ảo trong truyện Thần Trụ Trời

 a. Mở đoạn

- Giới thiệu chi tiết kì ảo.

b. Thân đoạn

* Chi tiết kì ảo:

- Thần Trụ trời dùng đầu đội trời rồi đào đất đắp thành cột to chống trời và phá cột, ném đất đá đi khắp nơi.

* Ý nghĩa chi tiết kì ảo:

- Giải thích cho việc phân chia trời đất, sự hình thành các bề mặt địa hình và di tích Cột Chống trời ở Hải Dương.

c. Kết đoạn

Khẳng định ý nghĩa của chi tiết kì ảo.

Mẫu 1

Truyện "Thần Trụ Trời" nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam thuộc nhóm thần thoại suy nguyên, kể về nguồn gốc vũ trụ và muôn loài. Truyện không chỉ hấp dẫn người đọc bởi cốt truyện đơn giản, dễ hiểu mà còn bởi chi tiết kì ảo. Nổi bật trong truyện là chi tiết thần Trụ Trời dùng đầu đội trời rồi dùng tay đào đất đắp thành cột vừa cao vừa to chống trời. Ít lâu sau, khi cột đã khô và cứng lại, thần phá cột đi và ném đất, đá ra khắp nơi tạo thành nhiều bề mặt khác nhau. Chi tiết này có ý nghĩa quan trọng trong việc giải thích sự phân chia trời đất, lí do hình thành nhiều bề mặt địa hình như: sông, hồ, núi, cao nguyên và di tích Cột chống trời ở Hải Dương. Đồng thời, chi tiết ấy đã thể hiện được trí tưởng tượng phong phú của tác giả dân gian.

Mẫu 2

Trong thần thoại Trung Hoa, có một vị thần được xem là vĩ đại nhất, một trong Tam Hoàng Ngũ Đế có tên là “Nữ Oa”. Truyền thuyết Trung Hoa kể lại rằng bà là vị thần sáng thế và là vợ của Phục Hy, đứng đầu Tam Hoàng. Còn trong thần thoại Việt Nam thì khác, vị thần sáng thế nổi tiếng nhất chính là “Thần trụ trời”. Mẫu 3

Truyện “Thần trụ trời” thuộc thể loại thần thoại suy nguyên, nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam, kể về nguồn gốc của thế giới. Thần trụ trời có cốt truyện đơn giản, dễ hiểu nhưng không kém phần thú vị và độc đáo bởi truyện được xây dựng nên từ những chi tiết kì ảo. Và chi tiết kì ảo nhất không thể không nhắc đến là chi tiết Thần Trụ Trời đã dùng đầu đội trời và tay đào đất, đắp thành cột to cao để chống trời, từ đó đất trời mới phân đôi. Khi trời cao và cứng, thần phá tan cột đó đi ném đất đá khắp nơi tạo thành núi và đảo, biển thì được hình thành do chỗ đất lõm thần lấy để đắp cột.

Mẫu 4

Thần trụ trời xuất hiện khi trời đất là “một vùng hỗn độn, tối tăm, lạnh lẽo”, chưa có bất kể thứ gì hay con người, con vật. Thần trụ trời có thân hình vô cùng khổng lồ, chân dài “không kể xiết”. Nhưng rồi ta lại thấy được vị thần với sắc vóc và sức mạnh khổng lồ đó làm công việc thật bình dị, nhưng cũng thật phi thường đó là “Một hôm, thần vươn vai đứng dậy, ngẩng đầu đội trời lên. Thần đào đất, khuân đá, đắp thành một cái cột vừa to, vừa cao để chống trời.” Việc làm này của thần bình dị vì nó như việc làm của những người lao động thực thụ là “đào đất, khuân đá”, đắp cột và thần “một mình hì hục đào, đắp”, nhưng nó lại phi thường bởi Thần Trụ Trời không phải đào đất, khuân đá để xây một ngôi nhà hay trồng một cái cây, mà thần đang đắp cột để “chống trời”. Đây là công việc mà không một con người bình thường nào có thể làm được, ngoài vị “Thần Trụ Trời” khổng lồ. Cây cột mà “Thần Trụ Trời” đắp “đẩy vòm trời lên tận mây xanh” và rồi từ đó trời đất mới được phân đôi. Sau khi trời khô cứng, cây cột được thần phá tan đi, ném đất đá khắp nơi tạo thành núi đồi và đảo, còn những chỗ lõm do thần lấy đất đắp cột đã trở thành biển. Để có thể tạo thành núi đồi, đảo và biển mênh mông như vậy chứng tỏ cây cột trụ trời đó phải to lớn khủng khiếp, chỉ có trong trí tưởng tượng. Chính nhờ những chi tiết kì ảo như vậy mà người Việt xưa đã lý giải được cho việc hình thành đất trời, đồi núi và biển đảo. Truyện Thần Trụ Trời còn mang đậm tính dân tộc bởi truyện còn đề cập đến vết tích hiện nay còn có cột trụ trời nằm “ở núi Thạch Môn, vùng Hải Dương. Núi ấy còn gọi là Kình Thiên Trụ tức Cột chống Trời.” Chi tiết này để khẳng định Truyện Thần Trụ Trời là của dân tộc Việt Nam tạo ra, trên chính lãnh thổ của mình. 

Mẫu 5

Truyện Thần Trụ Trời với chi tiết kì ảo kể lại việc Thần Trụ Trời sáng thế đã mang chúng ta đến với thế giới thần thoại đầy ngạc nhiên và lí thú. Chi tiết kì ảo này khiến cho truyện “Thần Trụ Trời” trở nên đặc sắc hơn, cũng như thể hiện tính sáng tạo và trí tượng tượng phong phú của người Việt Cổ khi xưa. Chính những câu truyện thần thoại với các yếu tố kì ảo như truyện “Thần Trụ Trời” đã góp phần tạo nên nền văn học dân gian Việt Nam thuở sơ khai.

Mẫu 6

Trong hệ thống truyện thần thoại của Việt Nam về sự sáng lập vũ trụ, truyện Thần Trụ trời được coi như truyện mở đầu, tiếp theo đó là các truyện về các thần khác như thần Mưa, thần Biển, thần Gió, thần Mặt Trời, Mặt Trăng và tiếp đến nữa là các truyện về thần sáng tạo ra muôn vật và loài người như Cuộc tu bổ các giống vật, Mười hai bà mụ. Truyện kể rằng, thời ấy chưa có sự xuất hiện của loài người và muôn vật. Trời và đất chỉ là một vùng hỗn độn, tối tăm, chưa được phân chia rõ ràng. Thần Trụ Trời đã đào đất, khiêng đá đắp thành cột để chống trời. Phân chia trời đất. Qua truyện thần thoại này, người Việt cổ muốn giải thích nguồn gốc các hiện tượng thiên nhiên như vì sao có trời, có đất và vì sao trời đất lại được phân đôi, vì sao mặt đất lại không bằng phẳng có chỗ lõm có chỗ lồi, vì sao có sông, núi, biển, đảo.

Mẫu 7

Truyện "Thần Trụ Trời" nằm trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam thuộc nhóm thần thoại suy nguyên, kể về nguồn gốc vũ trụ và muôn loài. Truyện không chỉ hấp dẫn người đọc bởi cốt truyện đơn giản, dễ hiểu mà còn bởi chi tiết kì ảo. Nổi bật trong truyện là chi tiết thần Trụ Trời dùng đầu đội trời rồi dùng tay đào đất đắp thành cột vừa cao vừa to chống trời. Ít lâu sau, khi cột đã khô và cứng lại, thần phá cột đi và ném vung đất, đá ra khắp nơi tạo thành nhiều bề mặt khác nhau. Chi tiết này có ý nghĩa quan trọng trong việc giải thích sự phân chia trời đất, lí do hình thành nhiều bề mặt địa hình như: sông, hồ, núi, cao nguyên và di tích Cột chống trời ở Hải Dương. Đồng thời, chi tiết ấy đã thể hiện được trí tưởng tượng phong phú của tác giả dân gian.

17. Tự luận
1 điểm

Viết đoạn văn phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện Thần Sét.

Xem đáp án

Dàn ý viết đoạn văn phân tích chi tiết kì ảo trong truyện Thần Sét

a. Mở đoạn:

- Giới thiệu chi tiết kì ảo.

b. Thân đoạn

* Chi tiết kì ảo:

- Con gà thần của Ngọc Hoàng được lệnh mổ thần Sét làm thần đau nhói mà không biết làm thế nào. Thần Sét có thói quen hễ thấy tiếng gà là giật mình.

* Ý nghĩa chi tiết kì ảo:

- Giải thích hiện tượng sấm sét trên trời và quan niệm dân gian.

3. Kết đoạn

Khẳng định ý nghĩa của chi tiết kì ảo.

Mẫu 1

Nằm trong nhóm thần thoại suy nguyên thuộc kho tàng văn học dân gian Việt Nam, truyện "Thần Sét" cũng kể về nguồn gốc hiện tượng tự nhiên. Bằng trí tưởng tượng phong phú của mình, các tác giả dân gian đã sáng tạo ra chi tiết kì ảo: do thần Sét đánh lầm kẻ vô tội nên bị Ngọc Hoàng bắt nằm im trong một đám rừng ở thiên đình. Ngọc Hoàng ra lệnh cho con gà thần thỉnh thoảng mổ một cái vào người thần Sét khiến thần đau nhói mà không biết làm thế nào được. Khi được Ngọc Hoàng tha tội, hễ cứ nghe thấy tiếng gà là giật mình. Mỗi lần nghe tiếng chớp, biết thần Sét xuống nên người hạ giới thường bắt chước tiếng gà để dọa thần. Thông qua chi tiết này, tác giả dân gian muốn giải thích về hiện tượng sấm sét trên trời. Trong một số trường hợp không may khiến con người và con vật chết. Đồng thời, thể hiện kinh nghiệm dân gian của nhân dân trong việc đối phó với các hiện tượng cực đoan của tự nhiên.

Mẫu 2

Từ thời xa xưa đến nay, tồn tại song song với nền văn minh tiến tiến của nhân loại, thần thoại Việt Nam vẫn là một di sản phong phú với hàng trăm, hàng ngàn câu chuyện. “Thần Sét’ là một câu chuyện nằm trong kho tàng truyện thần thoại của dân tộc. Với nét bút tài hoa và trí tưởng tượng phong phú, tác giả đã nêu bật lên chi tiết kì ảo: Thần Sét có một lưỡi búa đá để xử án bất cứ kẻ nào dù là người, là vật, là cây cỏ thì thần tự mình nhảy xuống tận nơi để trừng trị họ bằng cách trở ngọn cờ vào đầu tội nhân rồi dùng lưỡi búa bổ thẳng lên đầu, chứ không chém vào cổ. Tuân theo chỉ định của Ngọc Hoàng, thần Sét trừng trị những kẻ độc ác ở trần gian bằng chiếc búa uy quyền của mình. Những hành động đó cũng thể hiện thay sự phẫn nộ của ông Trời với trần gian. Thông qua chi tiết kì ảo này, tác giả muốn lý giải các quan niệm của dân gian về hiện tượng sấm sét, mỗi lần có chớp rạch trời là một lần có sấm sét. Từ đó, con người gửi gắm hình tượng thần linh và khát vọng khám quá các quy luật của thiên nhiên, đất trời.

Mẫu 3

Trong câu chuyện, “Thần Sét” là một vị thần rất hung ác và có tiếng thét dữ dội. Thần có nhiệm vụ thi hành án ở trần gian. Khi phát hiện ra những kẻ xấu, thần sẽ dùng chiếc búa đá đầy uy lực của mình để giáng một đòn thật mạnh xuống đầu những tội nhân bất kể họ là người hay vật. Với nghệ thuật miêu tả tài ba, tác giả biến những hiện tượng tự nhiên thành một câu chuyện thần thoại của dân tộc. Qua đó lí giải hiện tượng sấm chớp với sự bùng nổ bất ngờ và âm thanh vang động, mỗi lần chúng ta thấy chớp rạch thì sau đó sẽ có sấm sét. Sấm sét có thể đánh xuống khắp mọi nơi, là mối nguy hiểm có thể đánh chết hoặc thiêu đốt bất cứ thứ gì va phải nó. Bên cạnh đó, ta thấy được quan niệm về vũ trụ của người xưa, khát vọng chinh phục hiện tượng tự nhiên được gửi gắm vào các vị thần

Mẫu 4

 Trong thần thoại suy nguyên, mỗi nhân vật thần có mối liên hệ mật thiết với một hiện tượng tự nhiên và thực chất họ là các hiện tượng tự nhiên được hình tượng hoá. Người xưa quan sát, nắm bắt những đặc điểm nổi bật của các hiện tượng tự nhiên; hình dung về chúng như những con người, trao cho chúng các đặc điểm về hình dạng người tương ứng.

- Mối liên hệ giữa hình tượng thần Sét với các hiện tượng trong tự nhiên:

+ Hình dạng, hành động, tính khí của thần Sét: “mặt mũi rất nanh ác”, “tiếng quát tháo rất dữ dội”, hành động nóng vội, tính khí nóng nảy - tương ứng với hiện tượng sét: bùng nổ bất ngờ, gây âm thanh vang động, dữ dội, có thể đánh chết hoặc thiêu cháy các sinh vật trên mặt đất, ...

+ Công việc của thần Sét: “thi hành luật pháp”, trừng trị kẻ có tội nhưng “cũng có lúc làm cho người, vật chết oan”, dùng lưỡi búa bổ vào đầu tội nhân; ngủ về mùa đông – lí giải cho hiện tượng sét đánh vào đầu người, ngọn cây; mùa đông thường không có sấm sét...

 

18. Tự luận
1 điểm

Viết đoạn văn phân tích một chi tiết kì ảo trong truyện Thần Gió.

Xem đáp án

Dàn ý đoạn văn phân tích chi tiết kì ảo trong truyện Thần Gió

1. Mở đoạn:

- Giới thiệu chi tiết kì ảo trong truyện Thần Gió

2. Thân đoạn:

- Bắt đầu phân tích chi tiết kì ảo

* Chi tiết kì ảo:

- Đứa con của Thần Gió bị đày xuống trần bắt đi chăn trâu cho người mất gạo. Sau đó ít lâu, bị Ngọc Hoàng bắt hóa thành cây ngải.

* Ý nghĩa chi tiết kì ảo:

- Giải thích hiện tượng gió lốc và câu chuyện về cây ngải báo gió, trị bệnh cảm trâu theo dân gian.

3. Kết đoạn:

Khẳng định lại ý nghĩa của chi tiết kì ảo trong truyện Thần Gió

Mẫu 1

Trong hệ thống truyện thần thoại của Việt Nam về sự sáng lập vũ trụ, và loài vật trong đó có truyện kể về "Thần Gió". Dựa trên sự tri giác về các sự vật, hiện tượng diễn ra, các tác giả dân gian đã sáng tạo nên chi tiết kì ảo: đứa con thần Sét vì nghịch quạt làm gió thổi chơi khiến bát gạo của người đàn ông văng xuống ao nên bị Ngọc Hoàng trừng phạt. Ngài đày con thần Gió xuống trần, bắt đi chăn trâu cho người mất gạo. Ít lâu sau, Ngọc Hoàng lại bắt con thần gió hóa làm cây ngải để báo tin gió cho thiên hạ. Mục đích của việc sáng tạo ra chi tiết kì ảo này nhằm giải thích cho hiện tượng gió lốc trước khi mưa bão và cách nhận biết các hiện tượng tự nhiên của tác giả dân gian thông qua cây ngải. Đồng thời, nó còn cho thấy kinh nghiệm của tác giả dân gian trong việc dùng lá ngải để chữa bệnh cảm cho trâu.

Mẫu 2

Hệ thống thần thoại suy nguyên có rất nhiều truyện kể về nguồn gốc vũ trụ và loài vật trong đó có truyện kể về "Thần Gió". Dựa trên sự tri giác về các sự vật, hiện tượng diễn ra, các tác giả dân gian đã sáng tạo nên chi tiết kì ảo: đứa con thần Sét vì nghịch quạt làm gió thổi chơi khiến bát gạo của người đàn ông văng xuống ao nên bị Ngọc Hoàng trừng phạt. Ngài đày con thần Gió xuống trần, bắt đi chăn trâu cho người mất gạo. Ít lâu sau, Ngọc Hoàng lại bắt con thần gió hóa làm cây ngải để báo tin gió cho thiên hạ. Mục đích của việc sáng tạo ra chi tiết kì ảo này nhằm giải thích cho hiện tượng gió lốc trước khi mưa bão và cách nhận biết các hiện tượng tự nhiên của tác giả dân gian thông qua cây ngải. Đồng thời, nó còn cho thấy kinh nghiệm của tác giả dân gian trong việc dùng lá ngải để chữa bệnh cảm cho trâu.

Mẫu 3

Kho tàng văn học dân gian Việt Nam có rất nhiều câu chuyện hay, chứa đựng những nội dung và ý nghĩa sâu xa. Một trong số đó ta không thể không nhắc đến thể loại thần thoại. Với đặc trưng là những chi tiết kì ảo, hư cấu nhưng cực kì cuốn hút, thần thoại đã mang đến cho bạn đọc nhiều cảm xúc khác nhau về những sự kiện thường nhật. Tiêu biểu phải kể đến chính là chi tiết con của Thần gió bị đày xuống dưới hạ giới để đi chăn trâu và sau này hóa thành cây ngải tướng quân để đưa tin được trích từ thần thoại Thần Gió. Thần Gió có người con ham chơi, một lần không để ý con ngài đã dùng chiếc quạt của ngài thổi bay bát gạo của người nông dân bị phạt đày xuống dưới hạ giới làm kẻ chăn trâu cho nhà họ và sau này hóa thân thành cây ngải tướng quân để báo tin cho thiên hạ. Chi tiết kì ảo này lí giải cho hiện tượng có cây ngải tướng quân và tác dụng của cây ngải tướng quân đối với con người, đối với cuộc sống, bên cạnh đó còn tạo ra những câu chuyện thú vị truyền lại cho con cháu đời sau, làm phong phú thêm cho kho tàng văn học dân gian nước nhà. Chính chi tiết này cũng làm cho câu chuyện thêm sinh động, hấp dẫn hơn, đồng thời giải thích cho những hiện tượng, sự vật có trong tự nhiên một cách tinh tế, khéo léo và dễ tiếp thu hơn. Nhiều năm tháng qua đi nhưng câu chuyện vẫn còn được lưu truyền rộng rãi đến tận ngày nay và để lại nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng các thế hệ độc giả.

Mẫu 4

Mỗi câu chuyện thần thoại đều mang đến những điều thú vị mà chúng ta cần tìm hiểu. Câu chuyện thần gió cũng vậy. Nếu bạn đã đọc truyện thần Trụ Trời, thần Sấm thần Sét thì không còn lạ lẫm gì đến với thể loại truyện này.

Thần gió một hình dạng kỳ quặc, thần không có đầu. Thần sẽ làm gió nhỏ hay bão lớn, lâu hay mau tuỳ theo lệnh Ngọc Hoàng. Những lúc thần Gió phối hợp với thần Mưa có khi cả thần Sét nữa cùng hoạt động là những lúc đáng sợ nhất. Thỉnh thoảng thần xuống hạ giới đi chơi vào những buổi tối trời. 

Nhưng vị thần có một đứa con còn nhỏ hay nghịch ngợm, một hôm gặp khi thần đi vắng, người con ở nhà giở quạt của cha làm gió thổi chơi. Lúc ấy ở hạ giới có một người vì mất mùa đói khổ, cái ăn tìm không ra. Và gây ra tác hại khiến cho người dưới hạ giới chịu khổ.

Ngọc Hoàng nghe rõ câu chuyện mới đòi thần Gió đến quở trách. Thần Gió thú thật là có đứa con ở nhà nghịch bậy. Ngọc Hoàng cho đó là tội không thể tha thứ được mới đày con thần Gió xuống trần bắt đi chăn trâu cho người mất gạo kia.

Tác giả dân gian đã lựa chọn được hình ảnh, nghệ thuật đặc sắc để diễn tả câu chuyện. Khắc họa qua các chi tiết kỳ ảo, sinh động về hai vị thần rất thành công trong việc đưa người đọc đến với hình ảnh của người dân thời xưa đối mặt với hiện tượng như thế này.