Bài 38: Thằn lằn bóng đuôi dài
4 câu hỏi
So sánh đặc điểm đời sống của thằn lằn bóng đêm đuôi dài với ếch đồng.
| Đặc điểm đời sống | Thằn lằn bóng đuôi dài | Ếch đồng | |
|---|---|---|---|
| Nơi sống | Khô ráo | Ẩm ướt | |
| Thời gian hoạt động | Ban ngày | Chập tối hoặc ban đêm | |
| Tập tính | Trú đông | Trong hốc đất khô ráo | Trong hốc đất ẩm bên vực nước |
| Lối sống | Thường phơi nắng | Thường ở nơi tối, bóng râm | |
| Sinh sản | -Thụ tinh trong. -Đẻ ít trứng, trứng phát triển trực tiếp thành con. | -Thụ tinh ngoài. -Đẻ nhiều trứng, trứng thành nòng nọc phát triển qua biến thái. | |
Quan sát hình 38.1, lựa chọn những câu trả lời thích hợp để điền vào bảng sau:
| STT | Đặc điểm cấu tạo ngoài | Ý nghĩa của sự thích nghi |
|---|---|---|
| 1 | Da khô, có vảy sừng bao bọc | G |
| 2 | Có cổ dài | E |
| 3 | Mắt có mi cử động, có nước mắt | D |
| 4 | Màng nhĩ nằm trong hốc nhỏ bên đầu | C |
| 5 | Thân dài, đuôi rất dài | B |
| 6 | Bàn chân năm ngón có vuốt | A |
Hãy trình bày đặc điểm cấu tạo ngoài của thằn lằn thích nghi với đời sống hoàn toàn ở cạn so với ếch đồng.
Đặc điểm cấu tạo ngoài của thằn lằn thích nghi với đời sống hoàn toàn ở cạn:
- Da khô, có vảy sừng: tránh mất nước.
- Cổ dài: tăng khả năng quan sát.
- Mắt có mi cử động và có tuyến lệ: tránh khô mắt.
- Chân có vuốt sắc: để bám vào nền khi di chuyển.
- Màng nhĩ nằm sau trong hốc tai: bảo vệ màng nhĩ, hướng âm thanh vào màng nhĩ.
- Thân dài, đuôi rất dài: định hướng chuyển động nhanh, linh hoạt, giữ thăng bằng khi di chuyển.
Miêu tả thứ tự các động tác của thân và đuôi khi thằn lằn di chuyển ứng với thứ tự cử động của chi trước và chi sau. Xác định vai trò của thân và đuôi
* Hoạt động bò của thằn lằn:
+ Chân trước trái và chân sau phải cố định vào đất, đuôi uốn sang phải, thân uốn sang trái, chân trước phải và chân sau trái tiến 1 bước về phía trước.
+ Chân trước phải và chân sau trái cố định vào đất, đuôi uốn sang trái, thân uốn sang phải, chân trước trái và chân sau phải tiến 1 bước về phía trước.
+ Kết thúc 1 chu kì bò thằn lằn di chuyển được 2 bước .
* Vai trò của thân và đuôi: khi thân và đuôi uốn mình dựa sát vào đất, tạo nên một lực ma sát, thắng được sức cản của đất nên đẩy con vật tiến lên. Thân và đuôi càng dài thì sức đẩy của thân và đuôi lên mặt đất càng mạnh, con vật bò càng nhanh.
