a. Đảm bảo cấu trúc một bài văn nghị luận.

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài. Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề.

b. Đọc văn bản và xác định đúng vấn đề nghị luận

(vấn đề nghị luận được phát hiện trong quá trình đọc sẽ thể hiện bằng cách tích hợp trong bài nghị luận ở phần nội dung nghị luận và không cần trả lời bằng câu trả lời riêng).

c. Triển khai vấn đề nghị luận:

Học sinh có thể triển khai vấn đề nghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ vấn đề thành các luận điểm rõ ràng, cụ thể.

Về nội dung: xác định, phân tích được vấn đề cần giải quyết và đề xuất những giải pháp phù hợp, khả thi, thuyết phục.

Về hình thức: Lập luận chặt chẽ, đưa ra được lí lẽ và bằng chứng để làm sáng tỏ luận điểm; các luận điểm, lí lẽ, bằng chứng được sắp xếp theo trình tự hợp lí.

Bố cục bài viết cần đảm bảo:

* Giới thiệu vấn đề cần nghị luận và nêu khái quát quan điểm cá nhân về vấn đề.

* Triển khai vấn đề nghị luận

- Giải thích vấn đề nghị luận: Thiên nhiên là gì? Vai trò của thiên nhiên với cuộc sống con người như thế nào?

- Thể hiện quan điểm của người viết về vai trò của thiên nhiên với con người (nơi để con người sống, nguồn năng lượng tinh thần và làm mới tâm hồn), có thể theo một số gợi ý sau:

+ Nơi con người sống:

. Thiên nhiên là nơi sự sống nảy mầm, phát triển, sản sinh ra mọi sinh vật trên Trái đất.

. Cung cấp cho chúng ta những nguyên liệu để phát triển cuộc sống: nguồn lợi về kinh tế, lương thực, du lịch,…

+ Nguồn năng lượng tinh thần và làm mới tâm hồn:

. Nguồn cảm hứng phong phú cho những tác phẩm nghệ thuật từ thơ ca, âm nhạc đến hội họa, nhiếp ảnh.

. Chứa đựng nền văn hóa trường tồn, bền vững, chứng minh sự tồn tại và tiến hóa của loài người.

- Nêu quan điểm phê phán những hành động ích kỷ của loài người làm tổn hại đến tự nhiên.

* Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân.

Học sinh có thể có nhiều cách hiểu khác nhau miễn sao lập luận hợp lí, thuyết phục.

d. Chính tả, dùng từ, đặt câu.

Đảm bảo chuẩn chính tả ngữ pháp tiếng Việt, dùng từ, đặt câu, diễn đạt mạch lạc.

e. Sáng tạo

Có cách diễn đạt sáng tạo; thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận.

Lưu ý:

- Khuyến khích và trân trọng những bài làm có sự sáng tạo và giọng điệu riêng.

- Chấp nhận cách kiến giải khác nhau về vấn đề kể cả không có trong hướng dẫn chấm miễn là hợp lý và thuyết phục.

Tổng điểm toàn bài là 4,0 điểm có thể cho điểm lẻ đến 0,25 điểm. Việc chi tiết hóa điểm số phải có sự thống nhất trong tổ chấm thi đảm bảo không có sự sai lệch với tổng điểm của mỗi câu.

Xác định thể thơ của văn bản.