Tuỳ theo đặc điểm, các đột biến thay đổi trình tự nucleotide trong vùng mã hoá của gene được phân loại thành một số dạng như sau:

22/32

Tuỳtheođặcđiểm,cácđộtbiếnthayđổitrìnhtựnucleotidetrongvùngmãhoácủageneđượcphân loại thành một số dạng như sau:

- Dạng1:Độtbiếnđồnghoánlàđộtbiếnthaythếmộtcặppurine-pyrimidinenàybằngmộtcặppurine-

pyrimidinekhác(vídụ:A=T<->G=C, …).

- Dạng2:Độtbiếndịhoánlàđộtbiếnthaymộtcặppurine-pyrimidinenàybằngmộtcặppyrimidine-

purinekhác (ví dụ:A=T <->C=GhoặcA=T <-> T=A, …).

- Dạng3: Đột biếnmất nucleotide làmmất một hoặcmột số cặppurine-pyrimidine.

- Dạng4: Đột biếnvô nghĩa làm xuấthiện một bộba kết thúcsớm.

ChotrìnhtựmộtđoạnmRNAởchủngE.colikiểudạibắtđầutừbộbabắtđầudịchmã(AUG)dướiđây cùng với trình tự mRNA tương ứng ở các chủng đột biến:

Kiểu dại:5’ - … AUGACACAUCGAGGGGUGGUAAACCCUAAG …-3’ Độtbiến1:5’-…AUGACACAUCCAGGGGUGGUAAACCCUAAG …-3’ Đột biến 2: 5’ - …

AUGACACAUCGAGGGUGGUAAACCCUAAG …-3’ Độtbiến3:5’-…AUGACGCAUCGAGGGGUGGUAAACCCUAAG…-3’ Độtbiến4:5’-…AUGACACAUUGAGGGGUGGUAAACCCUAAG…-3’

Mỗinhậnđịnh sauĐúnghay Sai?

Độtbiến 1 làdạng độtbiến đồng hoán.

ĐúngSai

Chủngđột biến 2 có thể thuộcdạng 3 hoặcdạng 4.

ĐúngSai

Cóít nhất 2 chủngđột biến thuộcdạngđột biếnvô nghĩa.

ĐúngSai

Thể đột biến 3 và 4 có thể được phục hồi (đột biến ngược) về dạng kiểu dại khi được xử lý với hoá chất gây đột biến 5-BU.

ĐúngSai

Giải thích

a. Sai.

Vì: Đột biến 1: thay thế cặp C = G bằng G = C nên thuộc dạng 2 (đột biến dị hoán).

b. Sai.

Vì: Đột biến 2: mất 1 cặp nucleotide và xuất hiện bộ ba kết thúc sớm nên có thể là đột biến mất một cặp nucleotide (dạng 3) và dạng đột biến vô nghĩa (dạng 4).

c. Sai. Vì:

- Đột biến 2: mất 1 cặp nucleotide và xuất hiện bộ ba kết thúc sớm nên có thể là đột biến mất một cặp nucleotide (dạng 3) hoặc đột biến vô nghĩa (dạng 4).

- Đột biến 4: thay cặp G = C bằng cặp A = T và xuất hiện bộ ba kết thúc sớm nên có thể là đột biến đồng hoán (dạng 1) hoặc đột biến vô nghĩa (dạng 4). → Có tối đa 2 chủng đột biến thuộc dạng đột biến vô nghĩa.

d. Đúng.

- Vì 5BU là đồng đẳng của T có nguyên tử brom thay vì CH3, brom làm thay đổi sự phân bố của các điện tử trong vòng nên 5BU có thể kết cặp với các nitrogenuos base khác. Vì vậy, có thể làm thay thế cặp

A = T bằng cặp G = C hoặc G = C bằng A = T.