Truyện truyền kì và truyện trinh thám
- Truyệntruyềnkìlàloạitácphẩmtựsựcónguồngốctừ Trung Quốc, kểvềnhữngchuyệnkìlạ, trongđó, cốttruyệnthườngđượcxâydựngtrênnhữngcâuchuyệntrongdângian. Nhânvậtchínhchủyếulànhữngngườibìnhdân (nguòiđibuôn, nôngdân,…), gắnvớinhữngvấnđềcủacuộcsốngđờithường (hạnhphúcgiađình, tìnhyêunamnữ,…). Cómộtsốnhânvậtnhưthần, phật, vua, quan,.. nhưngcũngđượckhắchoạ ở phươngdiện con ngườiđờithường, cánhân,… Điểmnổibật ở truyệntruyềnkìlàsửdụngyếutốkìlạ, kìảonhưngnội dung củatruyệnlạithườnglànhữngvấnđềcủađờisốngnhânsinh. Khônggian, thờigian, sựviệc, con người,… cósựkếthợpgiữanhững chi tiếtcóthậtvớikhôngcóthật, vừa ở thếgiớisiêunhiênvừagắnvớinhữngsốphậnđờithường. Trong truyện, khônggiancõitrênvàcõiâm, con ngườivàthánhthần, ma quỷcósựhoàtrộn, kếtnối. Con ngườicóthểchếtđi, sốnglại, khi ở dươnggia, lúc ở địaphủ; cóthể “phiêudiêutrongthếgiớiảohuyền ở cảbốncõikhônggian… vàhànhtrìnhtrongthờigian phi tuyếntính”.
- Truyệntrinhthámlàtruyệnviếtvềviệcđiềutra, khámphácácvụánhoặcnhữngbímậtcầnđượcđưaraánhsáng. Truyệnthườngbắtđầubằngmộtsựviệcbấtngờhoặctìnhhuống gay cấn (vídụ: ánmạng, mấttích, mấttrộm,…), kếđólànhữngdiễnbiếncăngthẳng, kịchtínhđểrồitấtcảđượcgiảiquyết ở phầncuốicủacâuchuyện. Đócũnglàthờiđiểmsựthậtđượhélộ, bảnchấtcủasựviệcđượcphơibàyvànhữngkẻgâyánsẽbịvạchtrần, bắtgiữahoặcthậmchíbịtiêudiệt. Nhânvậtchínhcủatruyệntrinhthámthườnglàcácthámtửhoặcđiềutraviên. Nhìnchung, họlànhữngngườicókhátvọngtruytìmsựthật, dámđấutranhcholẽphải, kiênquyếtchốnglạicáiác, cáixấu; đặcbiệt, họcóócquansát, rấtgiàutrítưởngtượng, biếttìmkiếm, kếtnối, tổnghợpthông tin vàgiỏiquyđoán, suyluậnlôgích.