Đề thi thử Tốt nghiệp THPT Vật lý 2025-2026 THPT Lê Thánh Tông (HCM) có đáp án

Trong y học hạt nhân, ngoài đại lượng Liều hấp thụ (D, đơn vị Gray - Gy) dùng để đo năng lượng bức xạ truyền cho 1 kg vật chất \((D=E/m)\), người ta còn dùng đại lượng Liều tương đương (H, đơ

24/28

Trong y học hạt nhân, ngoài đại lượng Liều hấp thụ (D, đơn vị Gray - Gy) dùng để đo năng lượng bức xạ truyền cho 1 kg vật chất \((D=E/m)\), người ta còn dùng đại lượng Liều tương đương (H, đơn vị Sievert Sv) để đánh giá mức độ tổn thương sinh học. Công thức liên hệ là: \(H=D{ω}_{R}\), trong đó \({ω}_{R}\) là hệ số phẩm chất (hay trọng số bức xạ), phụ thuộc vào loại tia. Với tia X, gamma, beta thì \({ω}_{R}=1\); với proton thì \({ω}_{R}=2\).

Xạ trị proton là phương pháp tiên tiến sử dụng chùm hạt proton năng lượng cao thay vì tia \(X\) hay gamma. Điểm ưu việt của nó là "đỉnh Bragg": proton giải phóng phần lớn năng lượng tại đúng vị trí khối u rồi dừng lại, giảm tối đa tổn thương cho mô lành phía sau.

Một máy gia tốc Cyclotron bắn chùm hạt proton có động năng \(K=230MeV\left. 1MeV=1,{6.10}^{-13} \right.\) J) vào một khối u nặng \(m=5g\). Trong một lần điều trị, người ta bắn vào \({10}^{10}\) hạt và khối u hấp thụ hoàn toàn năng lượng.

a

Hạt proton được sử dụng trong phương pháp này thực chất là hạt nhân của nguyên tử Hydrogen thường (Hydrogen nhẹ).

ĐúngSai
b

Khác với tia \(X\) hay gamma thường gây tổn thương mô lành trên toàn bộ đường đi, chùm proton có ưu điểm là giải phóng phần lớn năng lượng tại đích đến (khối u) rồi dừng lại, giúp giảm thiểu tác dụng phụ.

ĐúngSai
c

Tổng năng lượng mà chùm proton truyền cho khối u trong một lần điều trị là \(0,368J\).

ĐúngSai
d

Liều tương đương mà khối u phải chịu trong lần điều trị này là khoảng \(147,2mSv\) (mili-Sievert).

ĐúngSai
Giải thích

a) Đúng.

b) Đúng.

c) Đúng. \(E=N.K={10}^{10}.230.1,{6.10}^{-13}=0,368J\).

d) Sai. D = E m = 0 , 3 6 8 5 . 1 0 3 = 7 3 , 6 J / k g

H = D ω R = 7 3 , 6 . 2 = 1 4 7 , 2 Sv