a. Phát biểu về ý kiến: đồng tình với ý kiến “Khi con người biết nung chảy kim loại để chế tác công cụ lao động, họ đã nung chảy luôn cả xã hội nguyên thủy”.

b. Giải thích, chứng minh:

* Trước khi kim loại xuất hiện:

- Công cụ lao động chủ yếu của con người là đá.

- Do công cụ lao động còn thô sơ, lạc hậu nên năng suất lao động của con người rất thấp, mọi thành viên trong công xã thị tộc phải nỗ lực đến mức cao nhất mới có thể tìm kiếm đủ nguồn thức ăn nuôi sống thị tộc. => Cuộc sống con người trong công xã thị tộc đòi hỏi phải có sự bình đẳng.

* Khi kim loại xuất hiện:

- Các nguyên liệu kim loại được con người lần lượt sử dụng để chế tác công cụ lao động là: đồng đỏ, đồng thau và sắt.

- Việc sử dụng công cụ kim khí đã đưa tới nhiều chuyển biến trong đời sống kinh tế - xã hội của con người:

+ Về kinh tế: công cụ kim khí giúp con người khai phá được những vùng đất mới; thúc đẩy sự phát triển của sản xuất nông nghiệp; năng suất lao động của con người tăng cao, từ đó, lượng sản phẩm của con người tạo ra nhiều hơn, không chỉ đủ ăn mà còn có của cải dư thừa thường xuyên.

+ Về xã hội: các gia đình phụ hệ xuất hiện, thay thế cho gia đình mẫu hệ; Tư hữu xuất hiện do một số người có chức quyền cho thị tộc, bộ lạc đã chiếm hữu một phần của công thành của riêng.

=> Xã hội bắt đầu có sự phân hóa giàu – nghèo, dần hình thành các giai cấp: thống trị và bị trị. => Nguyên tắc “công bằng và bình đẳng” bị phá vỡ => xã hội nguyên thủy tan rã.

Thế nào là kinh tuyến đông?