Phong trào yêu nước đầu thế kỉ XX có những điểm kế thừa và chuyển biến như thế nào so với phong trào Cần Vương cuối thế kỉ XIX?

a) Những điểm kế thừa và chuyển biến:

* Những điểm kế thừa:

- Tinh thần yêu nước, ý thức dân tộc sâu sắc: đều xuất phát từ lòng yêu nước, căm thù giặc và mong muốn giành lại độc lập dân tộc.

- Vai trò của tầng lớp sĩ phu, trí thức nho học: vẫn là lực lượng lãnh đạo chủ yếu.

* Những điểm chuyển biến:

- Chuyển biến về tư tưởng, mục tiêu: từ trung quân ái quốc sang tư tưởng dân chủ, cứu nước gắn với cải cách xã hội (Cần Vương gắn liền với bảo vệ vua Hàm Nghi; Phan Bội Châu chủ trương xây dựng nền cộng hòa; Phan Châu Trinh muốn cải cách xã hội theo hướng dân chủ).

- Chuyển biến về phương pháp đấu tranh: từ bạo động vũ trang đơn thuần trong nước (Cần Vương) chuyển sang đấu tranh kết hợp nhiều hình thức mới mẻ và có yếu tố ngoại giao, quốc tế: vận động sự giúp đỡ; cử thanh niên đi du học; tuyên truyền, khởi xướng cải cách...

- Chuyển biến về lực lượng: có sự xuất hiện và tham gia của giai tầng trí thức Tây học, tư sản và tiểu tư sản thành thị...

b) Bước tiến trong tư duy dân tộc, dân chủ:

* Tư duy dân tộc:

- Tư tưởng giải phóng dân tộc được mở rộng: từ trung quân ái quốc đến giải phóng dân tộc đi đôi với đổi mới xã hội.

- Nhận thức được phải có quốc gia độc lập thực sự, thoát li khỏi mô hình quân chủ chuyên chế.

- Tinh thần tự cường, "tự lực khai hóa" được chú trọng.

* Tư duy dân chủ:

- Có sự tiếp nhận những giá trị tiến bộ từ phương Tây như tự do, dân chủ, bình đẳng...

- Ý thức về quyền làm chủ của nhân dân, vai trò của dân trí, dân quyền, dân sinh ngày càng được đề cao.

=> Phong trào yêu nước Việt Nam cuối thế kỉ XIX và đầu thế kỉ XX là hai giai đoạn phát triển kế tiếp nhau, phản ánh sự chuyển biến trong tư duy và phương pháp đấu tranh; là tiền đề tư tưởng cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930.