Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa và sự biểu hiện màu hoa đều do một gene gồm hai allele quy định; tính trạng màu hoa trội – lặn không hoàn toàn; sự thay đổi màu sắc theo pH được thể h

304/309

Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa và sự biểu hiện màu hoa đều do một gene gồm hai allele quy định; tính trạng màu hoa trội – lặn không hoàn toàn; sự thay đổi màu sắc theo pH được thể hiện ở bảng bên; hai gene cùng nằm trên một nhiễm sắc thể. Biết rằng, kiểu gene đang xét ở Bảng 6 về sự biểu hiện màu sắc hoa đều ở trạng thái dị hợp; không có đột biến xảy ra và màu sắc hoa biến đổi ngay với độ pH.

Bảng 6

Thế hệ P	Kiểu hình ở đời F₁
Đỏ × Đỏ	pH < 7	100% Trắng
Đỏ × Đỏ	pH ≥ 7	3 Đỏ: 1 Trắng
Hồng × Hồng	pH < 7	8 Hồng: 8 Trắng
Trắng × Trắng	pH < 7	100% Trắng
Trắng × Trắng	pH ≥ 7	100% Trắng

Theo lý thuyết, nếu cho hai cây hoa hồng lai với nhau thì đời con thu được có tổng tỉ lệ kiểu hình hoa đỏ và hoa hồng luôn lớn hơn hoặc bằng (≥) bao nhiêu phần trăm?

Giải thích

Đáp án:

- Giả sử tính trạng màu hoa do cặp gene A(a) quy định; sự biểu hiện màu hoa do cặp gene B(b) quy định.

- Xét phép lai giữa Hoa đỏ × Hoa đỏ, thu được F₁ (pH ≥ 7) tỷ lệ 3 : 1 (Bb × Bb) → Hoa đỏ là đồng hợp.

- Xét phép lai giữa Hoa hồng × Hoa hồng, F₁ có: 8 + 8 = 16 → Có 16 tổ hợp giao tử → P dị hợp 2 cặp gene → Hoa hồng là tính trạng trung gian.

- Xét phép lai giữa Hoa trắng × Hoa trắng, thu được F₁ 100% trắng (không thay đổi dù nhiệt độ nào) → Hoa trắng là đồng hợp và hoa đỏ sẽ thành trắng nếu pH < 7.

Quy ước gene: AA: Hoa đỏ; Aa: Hoa hồng; aa: Hoa trắng.

B: Biểu hiện màu sắc hoa; b: Không biểu hiện màu sắc hoa (trắng).

→ Hoa hồng × Hoa hồng thu được F₁ (pH < 7): 3AAB- : 1AAbb : 2(3AaB- : 1Aabb) : 1aaB- : 1aabb (3 hoa đỏ : 8 hoa hồng : 5 hoa trắng) → Khi pH < 7, tất cả hoa đỏ thành hoa trắng (8 hồng : 8 trắng) → Thỏa mãn đề bài (Trường hợp này tần số hoán vị gene bằng 50%).

→ Tính trạng hoa hồng ở đời F₁luôn bằng 1/2 và không bị thay đổi ở cả 2 môi trường pH → Tính trạng hoa hồng không chịu ảnh hưởng bởi cặp gene B(b) và môi trường pH.

→ Khi cho 2 cây hoa hồng lai với nhau (Aa × Aa) thì luôn cho đời con hoa hồng (Aa) chiếm 1/2 = 0,5 = 50%.