Ở Châu Á loài chim chích mi vàng có 5 nòi cùng phân bố quanh dãy núi Himalaya thành một vòng tròn khu phân bố của 5 nòi này tiếp giáp với nhau và chúng có thể giao phối với nhau, tuy nhiên nò

a

- Một nhóm cá thể từ nòi 1 di cư sang vùng lân cận, có thể xuất hiện hiệu ứng kẻ sáng lập, do tác động của các nhân tố tiến hóa làm thay đổi vốn gene của quần thể gốc cũng như vốn gene của nhóm cá thể di cư.

- Điều kiện tự nhiên khác nhau đã dẫn đến chọn lọc theo các hướng khác nhau, cùng với đó do có vùng sống khác biệt do chướng ngại về địa lí sự giao phối giữa các cá thể trong cùng loài gốc và trong cùng nhóm mới di cư diễn ra thường xuyên hơn là giao phối giữa các cá thể thuộc nòi gốc với nhóm cá thể mới di cư vì vậy giúp duy trì sự sai khác về vốn gene giữa nòi gốc và nhóm cá thể mới di cư do tác động của các nhân tố tiến hóa. Quá trình này diễn ra lâu dài từ nhóm di cư tạo ra nòi 2. Quá trình cứ như vậy tạo ra nòi 5.

- Sự di cư ngẫu nhiên tạo nên sự phân bố vòng tròn. Vì vậy nòi 5 lại sống giáp với khu vực phân bố của nòi 1.

- Sự khác biệt được tạo ra trong suốt quá trình hình thành từ 1-5 làm cho nòi 1 có vốn gen khác biệt với nòi ban đầu và có dấu hiệu của cách ly sinh sản.

1,0

b

- Sự xuất hiện của 5 nòi trên có thể do cả 5 nhân tố tiến hoá:

+ Đột biến: Tạo ra sự các allele mới, kết hợp với sinh sản hữu tính ở chim tạo ra nhiều kiểu gene khác nhau. Tạo ra sự đa dạng di truyền trong vốn gene của quần thể gốc, đồng thời ở các nòi cũng tiếp tục tạo ra sự đa dạng di truyền ở các mức độ khác nhau trong các nhóm di cư.

+ Chọn lọc tự nhiên: tích luỹ các kiểu gene và các allele theo các hướng khác nhau ở các nhóm quần thể gốc và quần thể di cư phù hợp với từng điều kiện địa lí.

+ Dòng gene: Sự di cư giúp phát tán các nhóm quần thể mới từ quần thể gốc và các quần thể không cách li hoàn toàn nên thường xuyên có sự giao phối giữa các quần thể lân cận.

+ Phiêu bạt di truyền: Từ quần thể ban đầu, 1 nhóm cá thể di cư đi nơi khác, đây có thể là hiệu ứng kẻ sáng lập làm phân hoá mạnh vốn gene giữa quần thể gốc và quần thể di cư.

+ Giao phối không ngẫu nhiên: Sự giao phối thường xuyên giữa các cá thể trong mối quần thể di cư hơn là giao phối giữa quần thể di cư và quần thể gốc góp phần tạo sự sai khác về vốn gene giữa quần thể di cư và quần thể gốc.

- Đây là dấu hiệu cho sự hình thành loài mới vì có dấu hiệu cách ly sinh sản (không có dạng lai giữa nòi 1 và nòi 5 mặc dù khu phân bố trùm lên nhau 1 phần).

1