Hỏi 7 công nhân đào trong 4 ngày, mỗi ngày làm 10 giờ thì đào được bao nhiêu mét khối đất?
Trước hết ta đưa bài toán về dạng có 3 đại lượng như sau:
Số giờ làm của 3 ngày, mỗi ngày làm 8 giờ là: 3 × 8 = 24 (giờ)
Số giờ làm của 5 ngày, mỗi ngày làm 10 giờ là: 4 × 10 = 40 (giờ)
Từ đó ta đưa bài toán về dạng có 3 đại lượng được tóm tắt như sau:
5 công nhân ---- 24 giờ --- 30 m³
7 công nhân ---- 40 giờ ---- x m³
Ta thấy:
- Số công nhân tỉ lệ thuận với số m³ đất đào được.
- Số giờ làm tỉ lệ thuận với số m³ đất đào được.
Đây là bài toán tỉ lệ thuận kép nên ta chia bài toán thành hai bài toán nhỏ như sau:
Bài Toán 1: Giữ nguyên số giờ làm là 24 giờ ta tính xem 7 công nhân đào được bao nhiêu m³?
| Số công nhân | Số m3 đất |
Giá trị thứ nhất | 5 | 30 |
Giá trị thứ hai | 7 | y =? |
7 công nhân đào trong 24 giờ được số m³ đất là:
\(\frac{{7 \times 30}}{5} = 42({m^3})\)
Bài Toán 2: Giữ nguyên số công nhân là 7 người xem trong 40 giờ họ đào được bao nhiêu m³ đất:
| Số giờ làm việc | Số m3 đất |
Giá trị thứ nhất | 24 | 42 |
Giá trị thứ hai | 40 | x = ? |
7 công nhân đào trong 40 giờ được số m³ đất là:
\(\frac{{40 \times 42}}{{24}} = 70({m^3})\)
Học sinh trình bày lời giải như sau:
Số giờ làm của 3 ngày, mỗi ngày làm 8 giờ là: 3 × 8 = 24 (giờ)
Số giờ làm của 5 ngày, mỗi ngày làm 10 giờ là: 4 × 10 = 40 (giờ)
7 công nhân đào trong 24 giờ được số m³ đất là: \(\frac{{7 \times 30}}{5} = 42({m^3})\)
7 công nhân đào trong 40 giờ được số m³ đất là: \(\frac{{40 \times 42}}{{24}} = 70({m^3})\)
Đáp Số: 70 m³