Hình sau là kết quả thu được trong một chương trình nghiên cứu ảnh hưởng của việc phá rừng tại lưu vực sông ở hai khu vực của thí nghiệm.
22/28
Hình sau là kết quả thu được trong một chương trình nghiên cứu ảnh hưởng của việc phá rừng tại lưu vực sông ở hai khu vực của thí nghiệm. Lô thí nghiệm 1 là đối chứng không có bất kì can thiệp phá rừng nào (P1) và lô thí nghiệm 2 (P2) là rừng (1 - 60 năm tuổi) bị chặt (biểu diễn bằng mũi tên C); và sử dụng thuốc diệt cỏ để ngăn cản sự phát triển của thảm thực vật trong 3 năm tiếp theo (diễn thế giai đoạn 2 bị ngăn cản). Sau thời gian này, thuốc diệt cỏ không còn được sử dụng nữa, cho phép thảm thực vật phát triển tự nhiên (diễn thế giai đoạn 3), (P1 - vòng tròn đen, P2 - vòng tròn đỏ)
Giai đoạn: 1 – rừng 60 năm tuổi; Giai đoạn 2 - diễn thế bị ngăn chặn, Giai đoạn 3 – diễn thế; C (mũi tên) – rừng bị chặt phá, B – sinh khối thực vật (g/m2 ), E - lượng khoáng thất thoát hằng năm (Kg/ ha) với Ca – Calcium, K – Potassium, N – Nitrogen. P1 – thí nghiệm 1, P2 – thí nghiệm 2.
Sau khi ngăn chặn sử dụng thuốc diệt cỏ, diễn thế nguyên sinh diễn ra với sinh khối tăng dần.
Trong thời gian 3 năm không có thảm thực vật che phủ, có sự thay đổi về cân bằng nước của hệ thống với sự gia tăng đáng kể sự thoát hơi nước và xói mòn (rửa trôi).
Sau khi loại bỏ thảm thực vật bằng sử dụng thuốc diệt cỏ, có sự gia tăng rõ rệt việc rửa trôi các chất dinh dưỡng ra khỏi hệ thống, góp phần làm cạn kiệt dần các chất dinh dưỡng này.
Thí nghiệm phá rừng này cho thấy diễn thế sau khi ngăn chặn sử dụng thuốc diệt cỏ có thể làm giảm sự mất chất dinh dưỡng tạo ra do phục hồi.
- Diễn thế nguyên sinh là quá trình phát triển dần dần của một quần xã sinh vật từ môi trường không có sự sống hoặc từ những khu vực hoàn toàn trống trơn, chưa có sinh vật nào sinh sống.
- Hiện tượng rửa trôi là quá trình mà các chất dinh dưỡng, khoáng chất và lớp đất mặt bị cuốn trôi khỏi bề mặt đất do tác động của nước mưa, dòng chảy hoặc gió. Rửa trôi thường xảy ra mạnh mẽ ở các khu vực có độ dốc cao, mưa nhiều, và đất có cấu trúc yếu. Đây là một hiện tượng tự nhiên nhưng có thể trở nên nghiêm trọng hơn do hoạt động của con người như khai thác rừng, canh tác nông nghiệp không hợp lý, hoặc không có biện pháp bảo vệ đất.
a) Sai. Sau khi thảm thực vật không còn do thuốc diệt cỏ nhưng động vật ở khu vực này vẫn tồn tại.
b) Đúng. Khi thảm thực vật bị loại bỏ trong giai đoạn 2, không còn sự che phủ và bảo vệ đất, điều này dẫn đến sự gia tăng thoát hơi nước và xói mòn, đồng thời làm tăng quá trình rửa trôi các chất dinh dưỡng.
c) Đúng. Trong giai đoạn 2, khi thảm thực vật bị ngăn chặn bởi thuốc diệt cỏ, có sự gia tăng rửa trôi các chất dinh dưỡng như Ca, K, và N. Điều này thể hiện qua lượng khoáng thất thoát (E), đặc biệt là trong thí nghiệm P2.
d) Đúng. Khi thảm thực vật phục hồi trong giai đoạn 3, lượng khoáng giảm thất thoát do đất đai ít bị rửa trôi hơn.