Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi: “Một kịch bản điển hình như sau: Bạn sáu tuổi, một tối nọ, bạn chuẩn bị đi ngủ thì nghe thấy tiếng bố mẹ cãi nhau ầm ĩ. Bạn sợ hãi, bụng quặn thắt lại.

129/235

Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi:

“Một kịch bản điển hình như sau: Bạn sáu tuổi, một tối nọ, bạn chuẩn bị đi ngủ thì nghe thấy tiếng bố mẹ cãi nhau ầm ĩ. Bạn sợ hãi, bụng quặn thắt lại. Bạn và đứa em trai, em gái nhỏ nép người ở đầu cầu thang quan sát bố mẹ. Bạn nhìn qua lan can, thấy bố túm tay mẹ, còn mẹ thì cố gắng vùng ra. Mẹ khóc lóc, nhổ nước bọt, rít lên như quái vật. Mặt bạn đỏ bừng, thấy toàn thân nóng ran lên. Khi mẹ thoát khỏi tay bố, mẹ lao vào phòng ăn, đập vỡ một cái bình hoa bằng sứ rất đắt tiền. Bạn thét lên, cầu xin bố mẹ hãy ngừng lại nhưng họ phớt lờ. Mẹ bạn chạy lên cầu thang rồi đập bể cái tivi. Hai đứa em của bạn cố kéo mẹ trốn vào tủ quần áo. Tim bạn đập nhanh, toàn thân run cầm cập.”

(Bessel Van Der Kolk, Sang Chấn Tâm Lý)

Trong đoạn văn trên, trạng thái nào sau đây không thể hiện rõ mức độ ảnh hưởng của sang chấn tâm lý đối với nhân vật?

Phản ứng cơ thể như tim đập nhanh, toàn thân run rẩy.

Ý thức rõ ràng về sự bất lực trước hành vi của người lớn.

Hành động hợp lý và bình tĩnh để bảo vệ bản thân và em nhỏ.

Cảm giác sợ hãi, nóng ran khi chứng kiến sự việc.

Giải thích

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn trích, phân tích

Giải chi tiết:

Trong đoạn văn, nhân vật chính không có bất kỳ hành động nào được mô tả là “hợp lý” hoặc “bình tĩnh.” Ngược lại, mọi phản ứng đều mang tính bản năng, thể hiện sự hoảng loạn và bất lực trước tình huống căng thẳng. Ví dụ:

+ “Bạn thét lên, cầu xin bố mẹ hãy ngừng lại nhưng họ phớt lờ.” Điều này cho thấy nhân vật không thể kiểm soát được cảm xúc, chỉ biết kêu gào trong tuyệt vọng.

+ “Hai đứa em của bạn cố kéo mẹ trốn vào tủ quần áo.” Đây cũng là một phản ứng bản năng để tránh nguy hiểm, không phải hành động có tính toán hoặc bình tĩnh.

Trẻ nhỏ trong tình huống căng thẳng hoặc sang chấn thường phản ứng theo bản năng, như sợ hãi, trốn chạy, hoặc đóng băng (freeze). Đoạn văn mô tả rõ ràng trạng thái này thông qua các chi tiết như “run cầm cập,” “tim đập nhanh,” và “toàn thân nóng ran.” Điều này loại trừ khả năng nhân vật hành động một cách bình tĩnh hoặc có kế hoạch.

Trong ngữ cảnh của đoạn văn, nhân vật đang chứng kiến bố mẹ cãi nhau dữ dội và có hành vi bạo lực. Đây là tình huống gây sang chấn mạnh, vượt quá khả năng đối phó của một đứa trẻ sáu tuổi. Việc giữ bình tĩnh trong hoàn cảnh như vậy là không thực tế và không phù hợp với diễn biến tâm lý được miêu tả.