Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi: Quê hương thứ nhất của chị ở mảnh đất Hưng Yên, quê hương thứ hai của chị ở nông trường Hồng Cúm, hạnh phúc mà chị đã mất đi từ bảy, tám năm nay ai

129/235

Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:

Quê hương thứ nhất của chị ở mảnh đất Hưng Yên, quê hương thứ hai của chị ở nông trường Hồng Cúm, hạnh phúc mà chị đã mất đi từ bảy, tám năm nay ai ngờ chị lại tìm thấy ở một nơi mà chiến tranh đã xảy ra ác liệt nhất. Ở đây trong những buổi lễ cưới, người ta tặng nhau một quả mìn nhảy đã tháo kíp làm giá bút, một quả đạn cối tiện đầu, quét lượt sơn trắng làm bình hoa, một ống thuốc mồi của quả bom tấn để đựng giấy giá thú, giấy khai sinh cho các cháu sau này, và những cái võng nhỏ của trẻ con tết bằng ruột dây dù rất óng. Sự sống nảy sinh từ cái chết, hạnh phúc hiện hình từ trong những hy sinh, gian khổ, ở đời này không có con đường cùng, chỉ có những ranh giới, điều cốt yếu là phải có sức mạnh để bước qua những ranh giới ấy.

(Nguyễn Khải, trích Mùa lạc, NXB Văn học, 1960)

Hình ảnh “không có con đường cùng, chỉ có những ranh giới” ẩn dụ cho điều gì?

Khó khăn trong cuộc sống chỉ là thử thách tạm thời, có thể vượt qua nhờ kiên trì và chờ thời cơ

Mọi giới hạn đều có thể bị vượt qua nếu con người đủ bản lĩnh và ý chí vươn lên

Những trở ngại trong đời tồn tại như một phần tất yếu, buộc con người phải chấp nhận và thích nghi

Thử thách trong cuộc sống là cơ hội để rèn luyện và hoàn thiện bản thân

Giải thích

Phương pháp giải:

Căn cứ vào ngữ liệu

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi đơn

Giải chi tiết:

- Phân tích suy luận

Câu văn dùng hình ảnh ẩn dụ “con đường cùng” và “ranh giới” để nhấn mạnh rằng không tồn tại sự bế tắc tuyệt đối. “Ranh giới” ở đây là những giới hạn tạm thời, và “sức mạnh để bước qua” chính là bản lĩnh, ý chí, nghị lực. Do đó, thông điệp cốt lõi là: mọi giới hạn đều có thể bị phá bỏ nếu con người có đủ sức mạnh nội tại.

- Phân tích loại trừ

+ A: Sai vì chỉ đề cập tới “kiên trì, chờ thời cơ” mà không nhấn mạnh vai trò quyết định của sức mạnh bản lĩnh.

+ C: Sai vì biến tinh thần vượt lên thành sự “chấp nhận” giới hạn, trái thông điệp đoạn trích.

+ D: Sai vì dù gần nghĩa, trọng tâm của câu không phải “rèn luyện” mà là “vượt qua giới hạn” để tiếp tục tiến lên.

- Vì sao B đúng

B bao quát trọn vẹn hai yếu tố cốt lõi: (1) giới hạn chỉ là tạm thời, (2) bản lĩnh và ý chí là chìa khóa để vượt qua. Đây chính là tinh thần lạc quan, tin vào khả năng vươn lên của con người mà Nguyễn Khải gửi gắm.