Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi: Một cô giáo trường công đã giúp tôi hiểu rõ cái ý nghĩa phức tạp của việc cho và nhận. Khi nhìn cách tôi cầm sách trong giờ tập đọc, hiển nhiên cô

114/235

Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:

Một cô giáo trường công đã giúp tôi hiểu rõ cái ý nghĩa phức tạp của việc cho và nhận.

Khi nhìn cách tôi cầm sách trong giờ tập đọc, hiển nhiên cô đã nhận thấy có gì không bình thường; cô liền thu xếp cho tôi đi khám mắt. Cô không đưa tôi đến bệnh viện mà dẫn tôi tới bác sĩ nhãn khoa riêng của cô, không phải kiểu làm việc thiện mà như với một người bạn. Thật ra, tôi ngạc nhiên về hành động đó đến nỗi không nhận biết được chuyện gì đã xảy ra, cho tới một ngày kia cô đưa cho tôi một cặp kính.

“Em không thể nhận được. Em không có tiền trả đâu”, tôi nói, cảm thấy xấu hổ vì nhà mình nghèo.

Cô liền kể chuyện cho tôi nghe: “Hồi cô còn nhỏ, một người hàng xóm đã mua kính cho cô. Bà ấy bảo một ngày kia cô sẽ trả cặp kính đó bằng cách tặng kính cho một cô bé khác. Em thấy chưa, cặp kính này đã được trả tiền từ trước khi em ra đời.”

Thế rồi cô nói với tôi những lời nồng hậu nhất mà chưa ai từng nói với tôi: “Một ngày nào đó em sẽ mua kính cho một cô bé khác”.

Cô nhìn tôi như một người cho. Cô làm tôi thành người có trách nhiệm. Cô tin tôi có thể có một cái gì để trao cho người khác. Cô chấp nhận tôi như thành viên của cùng một thế giới mà cô đang sống. Tôi bước ra khỏi phòng, giữ chặt kính trong tay, không phải như kẻ vừa nhận một món quà, mà như người chuyển tiếp món quà đó cho kẻ khác với tấm lòng tận tụy.

(Theo Bin-li Đa-vít, trong Trái tim người thầy, NXB Trẻ, TP. Hồ Chí Minh, 2004)

Thông điệp sâu sắc nhất mà văn bản truyền tải về hành động của cô giáo là gì?

Cho đi là cách để lan tỏa lòng tốt và nuôi dưỡng niềm tin vào cuộc sống

Sự tử tế sẽ có ý nghĩa hơn khi xuất phát từ lòng trắc ẩn chân thành với người yếu thế

Giá trị của cho – nhận nằm ở việc người nhận được trao vai trò để tiếp tục hành trình cho đi

Khi người cho không mong báo đáp, người nhận sẽ cảm thấy biết ơn và thay đổi nhận thức sống

Giải thích

Phương pháp giải:

Căn cứ vào ngữ liệu

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi đơn

Giải chi tiết:

- Phân tích suy luận:

Văn bản không dừng lại ở một hành động tử tế thông thường. Người cô không chỉ giúp đỡ, mà còn trao trách nhiệm cho cô bé, xem em như một mắt xích trong chuỗi lan truyền lòng tốt. Cô giáo không khiến học sinh thấy mắc nợ, mà khiến em trở thành người cho trong tương lai, tạo ra chu trình cho đi – nhận lại có trách nhiệm và phẩm giá.

- Phân tích loại trừ:

+ A đúng về tinh thần chung, nhưng chỉ dừng ở ý “lan tỏa lòng tốt”, chưa chạm đến trọng tâm sâu sắc là chuyển hóa vai trò từ người nhận thành người cho.

+ B nói đến “lòng trắc ẩn” với “người yếu thế” – phù hợp về hoàn cảnh, nhưng làm lệch hướng vì văn bản không xoáy vào lòng thương hại, mà vào niềm tin, sự bình đẳng và tiếp nối trách nhiệm.

+ D khá sát, vì đúng là không mong báo đáp, nhưng vẫn lệch trục chính: mục tiêu không phải là để “người nhận thấy biết ơn”, mà để họ tiếp tục trao đi với tư cách chủ thể có năng lực.

- Vì sao C đúng:

Phát biểu của cô giáo – “cặp kính đã được trả tiền từ trước khi em ra đời” và “một ngày nào đó em sẽ mua kính cho một cô bé khác” – cho thấy cô chuyển hóa hành động cho – nhận thành chuỗi kế thừa trách nhiệm và lòng tin, khiến học sinh thấy mình có giá trị, có vai trò, không còn là “người được giúp” mà là người sẽ giúp → Đây là thông điệp sâu sắc nhất của văn bản.