Đề thi Đánh giá tư duy Đại học Bách khoa Hà Nội năm 2026 có đáp án (Đề 14)

Cho dãy số ( u n ) với { u1 = − 2u n = 3 u n − 1 − 1 , ∀ n ≥ 2 . Cho biết lim u n/ 3^n = k/6 . Giá trị của k bằng bao nhiêu?

Giải thích

Đáp án đúng là: \( - 5.\)

Giải chi tiết:

Xét số \(a\) thoả mãn

\({u_n} - a = 3({u_{n - 1}} - a),\forall n \ge 2 \Leftrightarrow {u_n} = 3{u_{n - 1}} - 2a,\forall n \ge 2.\)

Suy ra \( - 2a = - 1 \Rightarrow a = \frac{1}{2}.\)

Vậy \(\left\{ {\begin{array}{*{20}{l}}{{u_1} = - 2}\\{{u_n} - \frac{1}{2} = 3\left( {{u_{n - 1}} - \frac{1}{2}} \right),\forall n \ge 2}\end{array}} \right..\)

Đặt \({v_n} = {u_n} - \frac{1}{2} \Rightarrow {v_{n - 1}} = {u_{n - 1}} - \frac{1}{2},\forall n \ge 2\)

\({v_1} = {u_1} - \frac{1}{2} = - 2 - \frac{1}{2} = - \frac{5}{2}.\)

Khi đó dãy \(({v_n})\) thoả mãn \(\left\{ {\begin{array}{*{20}{l}}{{v_1} = - \frac{5}{2}}\\{{v_n} = 3{v_{n - 1}},\forall n \ge 2}\end{array}} \right..\)

Ta thấy \(({v_n})\) là cấp số nhân với \({v_1} = - \frac{5}{2},\)công bội \(q = 3,\) suy ra

\({v_n} = - \frac{5}{2} \cdot {3^{n - 1}},\forall n \ge 1.\)

Do đó \({u_n} = {v_n} + \frac{1}{2} = - \frac{5}{2} \cdot {3^{n - 1}} + \frac{1}{2},\forall n \ge 1.\)

Vậy

\(\lim \frac{{{u_n}}}{{{3^n}}} = \lim \frac{{ - \frac{5}{2} \cdot {3^{n - 1}} + \frac{1}{2}}}{{{3^n}}} = \lim \left( { - \frac{5}{6} + \frac{1}{{2 \cdot {3^n}}}} \right) = - \frac{5}{6} \Rightarrow k = - 5.\)

Đáp án cần điền là: \( - 5.\)