(Câu hỏi 4, SGK) Nhận xét về nội dung, ý nghĩa của đoạn văn từ “Cái vui nhất là ngay đến Chính phủ” đến “sự kiêu hãnh có được một vị hoàng đế”.

Đoạn kết của truyện chuyển tải nội dung và ý nghĩa rất phong phú, đa nghĩa:

- Nghĩa thực (theo lô gích câu chuyện): Tác giả giễu cợt sự nhầm lẫn của Chính phủ “bảo hộ” không phân biệt nổi thượng khách (hoàng đế) với người An Nam bình thường nên đã hành động rất khôi hài: “Chính phủ bèn đối đãi với tất cả mọi người An Nam vào hàng vua chúa và phái tuỳ tùng đi hộ giá tuốt!”.

- Nghĩa bóng: Người viết chế giễu sự theo dõi, kiểm soát nghiêm ngặt của Chính phủ “bảo hộ” đối với những người yêu nước, hoạt động cách mạng, trong đó có nhân vật “tôi”. Đồng thời, qua đoạn trích cũng bộc lộ tình cảm đau đớn vì phải làm người dân mất nước và thái độ thất vọng, hổ thẹn vì có một “đấng hoàng thượng” như thế. Thông điệp ấy được tác giả diễn đạt theo cách nói ngược: “thật tôi không sao che giấu nổi niềm tự hào được là một người An Nam và sự kiêu hãnh được có một vị hoàng đế.”.