Bài tập Xác định khoảng tứ phân vị và ý nghĩa của khoảng tứ phân vị trong việc đo mức độ phân tán lớp 12 (có lời giải)

Bảng sau biểu diễn mẫu số liệu ghép nhóm về độ tuổi của dân cư trong một khu phố:

18/25

Bảng sau biểu diễn mẫu số liệu ghép nhóm về độ tuổi của dân cư trong một khu phố:

Độ tuổi

[20; 30)

[30; 40)

[40; 50)

[50; 60)

[60; 70)

[70; 80)

Số người

24

26

20

15

11

4

Các mệnh đề sau đúng hay sai?

 

a

Vị trí của tứ phân vị thứ nhất là 25.

ĐúngSai
b

Tứ phân vị thứ nhất của mẫu số liệu ghép nhóm xấp xỉ 30,38.

ĐúngSai
c

Tứ phân vị thứ ba của mẫu số liệu ghép nhóm xấp xỉ 53,33.

ĐúngSai
d

Khoảng tứ phân vị đo lường mức độ phân tán của 50% số liệu ở vị trí trung tâm.

ĐúngSai
Giải thích

Hướng dẫn giải:

Đáp án: a) Sai.               b) Đúng.               c) Đúng.               d) Đúng.

Cỡ mẫu là n = 100.

Giả sử mẫu số liệu được xếp theo thứ tự không giảm là x1; …; x100.

a) Sai. Tứ phân vị thứ nhất Q1 là trung vị của 50 giá trị nửa dưới, tức là \({Q_1} = \frac{{{x_{25}} + {x_{26}}}}{2}\).

b) Đúng. Do x25; x26 đều thuộc nhóm [30; 40) nên nhóm chứa Q1 là [30; 40).

Ta có: \({Q_1} = 30 + \frac{{\frac{{100}}{4} - 24}}{{26}} \cdot 10 \approx 30,38\).

c) Đúng. Tứ phân vị thứ ba Q3 là trung vị của 50 giá trị nửa trên, tức là \({Q_3} = \frac{{{x_{75}} + {x_{76}}}}{2}\).

Do x75; x76 đều thuộc nhóm [50; 60) nên nhóm chứa Q3 là [50; 60).

Ta có: \({Q_3} = 50 + \frac{{\frac{{3 \cdot 100}}{4} - 70}}{{15}} \cdot 10 \approx 53,33\).

d) Đúng. Đây là bản chất và ý nghĩa thống kê của khoảng tứ phân vị nhằm loại bỏ tác động của các giá trị bất thường ở hai phía.