a. Tác giả viết bài thơ trong hoàn cảnh nào?

a. Căn cứ vào ngữ liệu đã cho, thí sinh nêu được hoàn cảnh sáng tác của bài thơ.

- Gợi ý:

Bài thơ Con cá, chột nưa được nhà thơ Tố Hữu sáng tác trong những ngày ông tuyệt thực
tại nhà tù Lao Bảo, năm 1940. Khi ấy, tác giả đang trong tình trạng sức khỏe suy kiệt,
đối mặt với đói khát, nhưng vẫn giữ vững tinh thần kiên định, đấu tranh chống lại cám
dỗ của bản năng sinh tồn.

b. Hình ảnh “cái bụng” trong bài thơ tượng trưng cho bản năng sinh tồn của con người.
Nó đại diện cho sự thôi thúc tự nhiên của con người, nhu cầu ăn để tồn tại.

- Ý nghĩa: “Cái bụng” đóng vai trò là kẻ đối lập với lý trí, là sự cám dỗ vật chất tầm thường
mà người chiến sĩ cách mạng phải vượt qua để giữ vững tinh thần, lý tưởng đấu tranh.
c. Biện pháp tu từ: Nhân hóa.

Cái “bụng” được nhân hóa như một thực thể có suy nghĩ, cảm xúc, có thể nghe, “biết
tội”, “thở than”, và “nằn nì.”

- Tác dụng: Làm nổi bật sự giằng xé nội tâm, sự tranh đấu giữa bản năng sinh tồn và ý
chí cách mạng. Qua đó, khẳng định chiến thắng của tinh thần trước cám dỗ vật chất.

d. Thí sinh nêu được bài học ý nghĩa mà bản thân rút ra được sau khi đọc văn bản.
Có thể theo gợi ý sau:

Cuộc sống luôn đặt ra những thử thách, cám dỗ, đòi hỏi con người phải biết kiên định,
vững vàng trong lý tưởng của mình. Sự chiến thắng không chỉ đến từ những trận đấu
ngoài mặt trận, mà còn từ những trận chiến nội tâm, giữa bản năng và lý trí. Ý chí, lý
tưởng cách mạng phải luôn được giữ vững, kiên định, ngay cả trong những hoàn cảnh
khó khăn nhất.