Bộ 15 Đề tham khảo thi vào lớp 10 môn Ngữ văn năm 2025 có đáp án - Đề 15

Chỉ ra sự kết hợp giữa nhận xét, đánh giá chủ quan của người viết với việc trình bày những thông tin khách quan về tác giả, tác phẩm trong những câu văn sau:

Tiếp theo cảm hứng của nhà thơ hoàn toàn đắm chìm trong cảnh sắc mùa thu, một cảnh “trong” và “tĩnh” gần như tuyệt đối, nước trong veo, trời xanh ngắt, khách vắng teo. Giác quan của nhà thơ cực kì tinh nhạy và phải hết sức chăm chú thì mới nhận ra được những biểu hiện nhỏ nhặt, tinh vi chỉ làm tôn thêm cho cái “trong” và “tĩnh” của một khung cảnh đầy màu sắc.

Nêu tác dụng của việc tác giả dẫn chuyện Lã Vọng câu cá, dẫn thơ Bạch Cư Dị, Lục Du, Nguyễn Trãi trong văn bản.

Người viết căn cứ vào đâu để khẳng định bài thơ tên là Câu cá mùa thu nhưng tác giả dường như không để ý đến việc câu cá mà chỉ đắm mình vào khung cảnh thiên nhiên?

Tác giả cho biết: Nhà thơ Nguyễn Khuyến đã lấy cớ đau mắt bỏ quan về làng năm 49 tuổi, vì không muốn hợp tác với triều đình bất lực, bán nước của nhà Nguyễn. Em có đồng tình với lựa chọn đó của nhà thơ không? Vì sao?

Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nghĩ về bài thơ sau:

THUẬT HOÀI

Phạm Ngũ Lão^[1]

Hoành sóc giang sơn cáp kỉ thu,

Tam quân tì hổ khí thôn ngưu.

Nam nhi vị liễu công danh trái,

Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu.

Dịch nghĩa: Thuật nỗi lòng

Cắp ngang ngọn giáo gìn giữ non sông đã mấy thu,

Ba quân như gấu hổ, át cả sao Ngưu.

Thân nam nhi nếu chưa trả xong nợ công danh,

Ắt thẹn thùng khi nghe người đời kể chuyện Vũ hầu.

Dịch thơ:

Múa giáo non sông trải mấy thâu,

Ba quân hùng khí át sao Ngưu.

Công danh nam tử còn vương nợ,

Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ hầu.

(Theo Trần Trọng Kim dịch, in trong Thơ văn Lý – Trần, tập II (quyển Thượng),

NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 1989, tr. 562 – 563)

[1] Phạm Ngũ Lão (1255 – 1320) quê ở làng Phù Ửng, nay thuộc huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên; là người “thích đọc sách, phóng khoáng, có chí lớn”. Năm 20 tuổi, Phạm Ngũ Lão đã được Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn tin dùng và sao đó lập được nhiều công lớn trong cuộc kháng chiến chống quân Mông – Nguyên lần thứ hai.

Trong cuộc sống, có những nỗi buồn, nỗi hổ thẹn không hạ thấp mà còn cho thấy sự trưởng thành của con người.

Em đồng tình hay không đồng tình với ý kiến trên? Hãy trình bày quan điểm của mình bằng bài văn nghị luận khoảng 400 chữ.