a. Đảm bảo cấu trúc một bài văn nghị luận.

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài. Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề.

b. Đọc văn bản và xác định đúng vấn đề nghị luận

(vấn đề nghị luận được phát hiện trong quá trình đọc sẽ thể hiện bằng cách tích hợp trong bài nghị luận ở phần nội dung nghị luận và không cần trả lời bằng câu trả lời riêng).

c. Triển khai vấn đề nghị luận:

Học sinh có thể triển khai vấn đề nghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ vấn đề thành các luận điểm rõ ràng, cụ thể.

Về nội dung: xác định, phân tích được vấn đề cần giải quyết và đề xuất những giải pháp phù hợp, khả thi, thuyết phục.

Về hình thức: Lập luận chặt chẽ, đưa ra được lí lẽ và bằng chứng để làm sáng tỏ luận điểm; các luận điểm, lí lẽ, bằng chứng được sắp xếp theo trình tự hợp lí.

Bố cục bài viết cần đảm bảo:

* Giới thiệu vấn đề cần nghị luận và nêu khái quát quan điểm cá nhân về vấn đề.

* Triển khai vấn đề nghị luận

- Giải thích vấn đề nghị luận: Xu hướng thu mình, ngại thể hiện bản thân là gì?

- Thể hiện quan điểm của người viết về xu hướng thu mình, ngại thể hiện bản thân của học sinh hiện nay, có thể theo một số gợi ý sau:

+ Thực trạng: Hiện nay, nhiều học sinh có xu hướng thu mình, ngại thể hiện bản thân. Đây là một vấn đề đáng lo ngại, bởi nó ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của học sinh.

+ Nguyên nhân:

. Do áp lực thi cử, học tập quá lớn khiến học sinh căng thẳng và không có thời gian, tâm trí tham gia hoạt động xã hội.

. Do sự thiếu tự tin, sợ thất bại, khiến học sinh ngại giao tiếp, ngại thể hiện bản thân.

. Do môi trường gia đình, nhà trường chưa tạo điều kiện cho học sinh được tự do thể hiện bản thân

+ Hậu quả:

. Hạn chế khả năng phát triển kỹ năng giao tiếp, ứng xử, làm việc nhóm của học sinh.

. Khiến học sinh cảm thấy cô đơn, lạc lõng, dễ bị trầm cảm, stress.

. Ảnh hưởng đến sự phát triển nhân cách, hạn chế khả năng thành công trong cuộc sống của học sinh.

+ Mở rộng, trao đổi với quan điểm trái chiều hoặc ý kiến khác để có cái nhìn toàn diện...

+ Cách khắc phục:

. Gia đình cần tạo điều kiện cho con em được tự do thể hiện bản thân, khuyến khích con em tham gia các hoạt động xã hội.

. Nhà trường cần xây dựng môi trường học tập vui tươi, lành mạnh, tạo điều kiện cho học sinh được tự do thể hiện bản thân, phát huy năng lực của bản thân.

. Xã hội cần tạo ra những sân chơi lành mạnh, bổ ích cho học sinh, giúp học sinh rèn luyện kỹ năng giao tiếp, ứng xử, thể hiện bản thân.

* Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân.

Học sinh có thể có nhiều cách hiểu khác nhau miễn sao lập luận hợp lí, thuyết phục.

d. Chính tả, dùng từ, đặt câu.

Đảm bảo chuẩn chính tả ngữ pháp tiếng Việt, dùng từ, đặt câu, diễn đạt mạch lạc.

e. Sáng tạo

Có cách diễn đạt sáng tạo; thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận.

Lưu ý:

- Khuyến khích và trân trọng những bài làm có sự sáng tạo và giọng điệu riêng.

- Chấp nhận cách kiến giải khác nhau về vấn đề kể cả không có trong hướng dẫn chấm miễn là hợp lý và thuyết phục.

Tổng điểm toàn bài là 4,0 điểm có thể cho điểm lẻ đến 0,25 điểm. Việc chi tiết hóa điểm số phải có sự thống nhất trong tổ chấm thi đảm bảo không có sự sai lệch với tổng điểm của mỗi câu.

Xác định thể thơ được sử dụng trong bài thơ.