X, Y, Z là ba este đều mạch hở, thuần chức trong đó X, Y đều đơn

34/40

X, Y, Z là ba este đều mạch hở, thuần chức trong đó X, Y đều đơn chức, Z hai chức. Đốt cháy hoàn toàn 19,28 gam hỗn hợp E chứa X, Y, Z cần dùng 0,94 mol O₂, thu được 11,52 gam nước. Mặt khác đun nóng 19,28 gam E với dung dịch NaOH vừa đủ, thu được hỗn hợp T chứa hai ancol đều no, không thuộc cùng dãy đồng đẳng và hỗn hợp gồm hai muối có tỉ lệ mol 1:1. Dẫn toàn bộ T qua bình đựng Na dư, thấy khối lượng bình tăng 9,2 gam. Phần trăm khối lượng của este có khối lượng phân tử nhỏ nhất trong hỗn hợp E gần nhất với giá trị nào sau đây?

7,7%.

10,4%.

8,9%.

9,1%.

Giải thích

Đáp án A

Phương pháp giải:

- Khi đốt cháy hỗn hợp E:

BTKL: m_CO2 = m_E + m_O2 - m_H2O

BTNT O: n_O(E) = 2n_CO2 + n_H2O - 2n_O2

⟹ n_COO(E) = n_O(E)/2

⟹ n_NaOH = n_OH(ancol) = n_COO(E)

- Hai ancol no không thuộc cùng dãy đồng đẳng ⟹ Hỗn hợp T gồm ancol đơn chức và ancol hai chức.

BTKL: m_ancol = m_{bình tăng} + m_H2

- Hỗn hợp muối thu được gồm 2 muối đơn chức (vì este Z mạch hở)

BTKL: m_muối = m_E + m_NaOH - m_ancol

n_muối = n_NaOH ⟹ M_{TB muối} ⟹ Công thức 2 muối

- Quy đổi hỗn hợp ancol thành: CH3OH:x(mol)C2H4(OH)2:y(mol)CH2:z(mol)

Tìm x, y, z dựa vào:

+ Tổng số mol nhóm -OH

+ Số mol C trong ancol

+ Tổng khối lượng ancol

⟹ Công thức các ancol, ghép với công thức 2 muối ⟹ Thành phần hỗn hợp E ban đầu.

⟹ % khối lượng este có PTK nhỏ nhất.

Giải chi tiết:

- Khi đốt cháy hỗn hợp E:

BTKL: m_CO2 = m_E + m_O2 - m_H2O = 37,84 gam ⟹ n_CO2 = 0,86 mol.

BTNT O: n_O(E) = 2n_CO2 + n_H2O - 2n_O2 = 0,48 mol

⟹ n_COO(E) = n_O(E)/2 = 0,48/2 = 0,24 mol

⟹ n_NaOH = n_OH(ancol) = n_COO(E) = 0,24 mol

- Hai ancol no không thuộc cùng dãy đồng đẳng ⟹ Hỗn hợp T gồm ancol đơn chức và ancol hai chức.

n_H2 = n_OH(ancol)/2 = 0,24/2 = 0,12 mol

BTKL: m_ancol = m_{bình tăng} + m_H2 = 9,2 + 2.0,12 = 9,44 gam.

- Hỗn hợp muối thu được gồm 2 muối đơn chức (vì este Z mạch hở)

BTKL: m_muối = m_E + m_NaOH - m_ancol = 19,28 + 0,24.40 - 9,44 = 19,44 gam.

n_muối = n_NaOH = 0,24 mol

⟹ M_{TB muối} = 19,44/0,24 = 81

⟹ Có 1 muối là HCOONa (M = 68): 0,12 mol

⟹ KLPT của muối còn lại: 19,44−0,12.680,12=94 ⟹ CH₂=CHCOONa: 0,12 mol

- Quy đổi hỗn hợp ancol thành: CH3OH:x(mol)C2H4(OH)2:y(mol)CH2:z(mol)

Số mol C trong ancol = 0,86 - 0,12 - 0,12.3 = 0,38 mol

⟹ x+2y=0,24x+2y+z=0,3832x+46y+14z=9,44

⟹ x=0,04y=0,1z=0,14

Ghép CH₂ vào các ancol ⟹ C2H5OH:0,04(mol)C3H6(OH)2:0,1(mol)

Ghép với hỗn hợp muối ⟹ Thành phần của hỗn hợp E gồm

HCOOC2H5:0,02(mol)C2H3COOC2H5:0,02(mol)HCOO−CH2−CH2−OOCC2H3:0,1(mol)

⟹ Este có PTK nhỏ nhất là HCOOC₂H₅.

⟹ %m_HCOOC2H5 = 0,02.74/19,28 . 100% = 7,68% gần với giá trị 7,7% nhất.