Viết một truyện kể sáng tạo với đề tài tự chọn, phỏng theo một truyện đã đọc (khoảng 1000 chữ) có sử dụng
Bước 1: Chuẩn bị trước khi viết
Căn cứ vào tính mở củađề bài, em có thể chọn một truyện kể, truyện phim
Mà em đã đọc/đã xem theo sở thích. Lưu ý các tiêu chí lựa chọn:
• Nội dung truyện phù hợp với thuần phong mĩ tục, có ý nghĩa giáo dục.
• Nhân vật, cốt truyện không quá phức tạp, số trang viết vừa phải,...
• Vừa sức và thuận lợi đối với việc phát huy sự sáng tạo của bản thân.
Bước 2: Tìm ý, lập dàn ý
• Đọc kĩ truyện đã tìm, xác định chủ đề, đặc điểm nội dung, hình thức của truyện kể sẽ phỏng theo tóm tắt chuỗi sự kiện, nhân vật (theo dạng sơ đồ).
• Trả lời một số câu hỏi dưới đây để định hướng cho việc viết lại thành văn bản truyện kể mới:
- Với chủ để của truyện gốc, nên phát triển, khơi sâu một khía cạnh hay nắn lại chủ để theo một hướng nào khác?
- Cần thay đổi các yếu tố hình thức của truyện theo hướng nào? (Nên bổ sung những gì vào cốt truyện, nhân vật, bối cảnh của truyện gốc? Nên thay đổi ngôi kể, cách kể chuyện hay không?...)
- Đọc lại truyện “Con trâu”, đối chiếu với truyện kể dân gian về “Sự tích con trâu” để học cách viết truyện mô phỏng.
Dựa vào dàn ý ở mục Tri thức về kiểu văn bản và những nội dung đã chuẩn bị được trong khâu tìm ý để lập dàn ý.
Bước 3: Viết bài
Viết văn bản dựa vào dàn ý đã lập; chú ý kết hợp trần thuật với miêu tả, biểu cảm.
Lưu ý: Khi viết một truyện kể sáng tạo trên cơ sở phỏng theo một truyện đã đọc, em cần học tập cách hư cấu sáng tạo của các nhà văn. Ví dụ: Em có thể đối chiếu bài thơ Sơn Tinh, Thủy Tinh của Nguyễn Nhược Pháp với truyền thuyết Sơn Tinh, Thủy Tinh hoặc đối chiếu bài thơ ngụ ngôn Chó sói và chiên con của La Phông-ten với truyện ngụ ngôn Chó sói và cừu non của E-dốp,... và học cách sáng tạo của các tác giả dựa trên điểm tựa từ tác phẩm gốc.
Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm
Đọc lại bài viết, sử dụng bảng kiểm dưới đây để tự đánh giá về kĩ năng viết một truyện kể sáng tạo. Qua đó, chỉnh sửa và rút kinh nghiệm.
Bảng kiểm kĩ năng viết một truyện kể sáng tạo mô phỏng truyện đã đọc.
Tiêu chí | Đạt | Chưađạt | |
Mởđầutruyện | Giớithiệunhânvật/bốicảnh/ nội dung chínhcủacâuchuyện. |
|
|
Cóphầndẫndắtlôicuốn, thuhútsựchú ý củangườiđọc. |
|
| |
Đảmbảonội dung chínhcủatruyệngốc. |
|
| |
Diễnbiếntruyện | Cónhânvật. |
|
|
Cócốttruyện. |
|
| |
Sửdụnngôikểphùhợp. |
|
| |
Câuchuyệnđượcthuậtlạivớisựkiện, diễnbiếnhợplí. |
|
| |
Thểhiệnsựsángtạocủabảnthânngườiviết (vềnhânvật/ sựkiện/ tìnhhuống, bốicảnh/ chi tiết...) |
|
| |
Kếthợplờikểvớilờimiêutả, biểucảm. |
|
| |
Làmnổibậtsựkiện, nhânvậtchính. |
|
| |
Nội dung truyệnkểcó ý nghĩa, cótínhgiáodục. |
|
| |
Kếtthúctruyện | Phùhợpvớidiễnbiếncâuchuyện. |
|
|
Gâyấntượnghoặcgợisuynghĩđốivớingườiđọc. |
|
| |
Kĩnăngsửdụnglờivănkểchuyện | Câuvăngiàuhìnhảnh. |
|
|
Lờikểlinhhoạt, tựnhiên. |
|
| |
Đảmbảo dung lượngkhoảng 1000 chữ. |
|
| |
Bàivănthamkhảo
Cónhiềutruyềnthuyếtvềcácvịanhhùngtronglịchsửchốnggiặcngoạixâmcủadântộc, nhưngngười ta vẫnmãikhắcghimộttruyềnkỳvềngườianhhùng ở làngGióng, đượctruyphonglàPhùĐổng Thiên Vương, mànhândân Việt Nam ta đờiđờinhớơn.
Truyềnthuyếtkểrằngvàođờivua Hùng Vương thứ 6, ở mộtngôilàngnhỏcóhaivợchồngnghèo, sốngrấttìnhnghĩa, phúcđức, cuộcsốngkhókhănkhôngkhiếnhọmệtmỏi hay nảnchíthếnhưngtuổicảhaingàymộtlớnmàmongmỏimãicũngkhôngcólấymộtmụn con chovuicửavuinhà. Hai vợchồnglấylàmbuồnlònglắm, hàngxómcũngcảmthấyxót xa chohọ. Mộthômtrờinắng to, bàlãotheolệthườngraruộnglàmcỏ, tronglúcđangcặmcụinhổcỏthìbàvợbỗngnhìnthấymộtdấuchânngườiđặcbiệt to lớn. Khôngbiếttrờixuiđấtkhiếnthếnàobàlạiđưachânmìnhvàoướmthử, sauchuyệnấybàcũngquênkhuấyđi, bathángsaubàbỗngcảmthấyngườimệtmỏi, chánăn, đếnthầy lang khámbệnhthì hay tin mìnhcóthai. Khi nghe tin cảhaivợchồngđềurấtđỗivuimừngmà sung sướng, bởiướcnguyệnbấylâuđãtrởthànhhiệnthực, giađìnhnhỏcủahaivợchồngdầntrởnênấmáphơncả, ngàyngàychờđợiđứa con bébỏngrađờitronghạnhphúc. Nhưng lạthay, đã qua chínthángmườingàytrònmàngườivợvẫnchưatrởdạ, haivợchồnglấylàm lo lắng, đợimãiđếnkhicáithaiđượctrònmườihaitháng, thìđứatrẻmớichịuchuitừbụngmẹra.Vừarađờingười ta đãnhậnxétrằngđâylàmộtđứabécótưchấthơnngười, bởivẻthôngminhsángsủa, khôingôtuấntú, vợchồngônglãonghethứthìlạicàngvuimừnghơncả, đặtcho con cáitênlàGióng, chodễnuôi. Cuộcsốngmộtgiađìnhbangườicứthếêmđềmtrôiđi, nhưnglạthaymãiđếnbatuổiGióngvẫnchẳngbiếtđibiếtđứng, cha mẹđặtđâuthìemngồiđấy, emcũngchưahềmởmiệngnóimộtcâunào, điềuấylàmchohaivợchồngsốtruột, bồnchồnkhôngyênvìsợ con mìnhcóbệnhlạ.
Nămấy, giặc ở phương Bắc trànvàonước ta xâmlược, giàyxéomảnhđấtLạc Việt, thếgiặcmạnh, vua Hùng cùngvớicácLạcHầu, LạcTướngrấtlấylàm lo lắng. Trướctìnhhìnhấyvuabènnảyramột ý, chosứgiảtruyền tin tuyểnmộngườitài, đứcragiúpnước. Khi sứgiảvừa loan tin đếnđầulàng, thìGióngbỗngcấttiếngnói: “Mẹramờisứgiảvàođâygiúp con”,ngườimẹtuysửngsốtnhưngvẫnchạyramờisứgiảvào. Vàođếnnơi, sứgiảchỉthấymộtcậubébatuổivàhaivợchồngđãtuổixếchiều, thìlấylàmtứcgiận, tưởngmìnhbịđùagiỡn, thếnhưngGióngđãkịplêntiếng: “Giặcđãhoànhhànhkhálâu, ta xinnguyệnvìbệhạ, vì non sôngxungphongđánhgiặc, khẩncầungàivềtâuvớinhàvuachếtạocho ta mộtchiếcroisắttừloạisắttốtnhất, đảmbảođánhtrămtrậnmàkhônggãy, ban cho ta một con chiếnmãbằngsắtnặngngàncânvàmộtbộgiápsắtnặngtrămcân, giáomácxuyênkhôngthủng. Như thế ta cóthểyêntâmdiệtgiặc”.Sứgiảnghethếthìlấylàmmừngrỡvìđíchthịđâylànhântrung long phượng, làbậckỳtàihiếmcónênmớicóthểcókhẩukhíhiênngang, oaihùngcủavõtướngnhưthế. Kểtừngàygặpsứgiả, Giónglớnnhanhnhưthổi, bao nhiêucơmgạoăncũngkhôngđủ, dânlàngngườinhànhàchungtaygópcơm, gópgạochoGióngăn, thầmmongchàngsớmngàyđánh tan lũgiặcxâmphạmbờcõi.
Mườingàysau, mọithứmàGióngyêucầuđềuđượcmangtớicả, lúcnàyđâytừmộtđứabébatuổi, Gióngđãtrởthànhchàngtraicaolớnvượttrội, tầmvóc phi phàm, thânhìnhcaolớn, cơbắpcuồncuộn. Chàngmặcáogiápsắt, cưỡingựasắt, cầmroisắt, từbiệtquêhươngvàlênđườngdiệtgiặc, trướckhiđiGióng quay lạinhìn cha mẹ“Kiếpnàyđatạphụmẫuđãsinhdưỡng!”, rồihướngthẳngphíatrướcmàđi, con ngựasắtvốntưởnglàkhốisắtkhôngcólinhtính, thếnhưnglúcnàyđâynólạiphátratiếnghí vang trời, rồiphóngvụtđi, chốclátchỉcònlạicáibóngmờmờcủangườianhhùng, lẫntrongđámbụithổi tung. Ngựachạymộtđườngđếnnơiđóngquâncủagiặc, ngựađiđếnđâuphunlửađếnđấy, thiêutrụihếtlươngthựcvàlềutrạicủaquânđịch, chúnghoảnghồnbỏcảvũkhímàchạythoátthân, kẻgiẫmđạplênnhau, ngườithìchếtdướivóngựa. Trángsĩvungroisắtquấtliênhồivàolũgiặccướpnước, khiếnchúngchếtnhưngảrạdướivóngựa, thếnhưnggiặcquáđông, saubangàychinhchiếnthìkhông may roisắtgãylàmđôi. Lúcnàyđâytrángsĩvừađuổigiặcđếnkhuvựccónhữnglũytregiàhàngmấychụctuổi, ngựasắtphunlửalàmloàitreấytrởnênvàngbóng. Nhanh trí, trángsĩđãdùngsứcmạnhnhổhẳncâytre to nhấtbênđườnglàmvũkhíthayroisắt, kỳdiệuthayvốnchỉlàcâycỏthếnhưngtrêntaytrángsĩ, cay trebỗngtrởnênmạnhmẽkhôngkémgì so vớinhữngthứvũkhísắcbénkhác. Sau bảyngàychiếnđấu, cuốicùngđấtnước ta cũngsạchbóngquânthù, chỉcònlạihàngvạnxácchếtchốnsatrường, khungcảnhtiêuđiều tan hoang.
Trángsĩsaukhidiệtgiặcthìthúcngựachạyvàorừngsâu, tìmnơicódòngsuốinguồntrongtrẻochưa ai biếtđến, tắmrửasạchsẽ, cởibỏlạibộgiápsắt, nhưmộtcáchbáocáohoànthànhsứmệnh, rồicưỡingựasắt bay vềtrời. Vua Hùng đểtưởngnhớcôngơnđãphongchotrángsĩlàPhùĐổng Thiên Vương vàchoxâylậpđềnthờngaytạiquênhà, đểđờiđờiđượchưởngnhangkhóicủanhândân.