Từ văn bản phần Đọc hiểu trên, viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/ chị về thái độ và hành động của Trịnh Duy Sản đối với việc xây dựng Cửu Trùng Đài.

Gợi ý:

- Đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng

+ Viết đúng hình thức đoạn văn (diễn dịch, quy nạp, móc xích…).

+ Đảm bảo dung lượng khoảng 200 chữ.

- Xác định đúng vấn đề nghị luận

+ Suy nghĩ về thái độ và hành động của Trịnh Duy Sản đối với việc xây dựng Cửu Trùng Đài.

- Hệ thống ý:

+ Hoàn cảnh: Đoạn trích thể hiện cảnh Trịnh Duy Sản nhiều lần can gián Lê Tương Dực về việc xây Cửu Trùng Đài giữa lúc đất nước rối ren, nhân dân oán thán.

+ Thái độ của Trịnh Duy Sản: Thẳng thắn, trung trực, lo cho vận mệnh quốc gia, dám nói sự thật với vua.

+ Hành động của Trịnh Duy Sản: Khuyên vua bãi bỏ việc xây đài, tập trung lo cho dân, cho nước; khi bị vua khước từ, vẫn kiên quyết bảo vệ quan điểm, sẵn sàng hi sinh tính mạng để nói lên nỗi lòng trung nghĩa.

+ Ý nghĩa: Thể hiện tấm lòng trung quân, ái quốc, đặt lợi ích dân tộc lên trên hết; đồng thời bộc lộ mâu thuẫn gay gắt giữa hôn quân và trung thần, dự báo những biến cố sắp xảy ra.

- Phát triển đoạn văn logic, thuyết phục

+ Dẫn chứng từ văn bản để minh chứng cho nhận định.

+ Thể hiện rõ suy nghĩ về thái độ và hành động của Trịnh Duy Sản đối với việc xây dựng Cửu Trùng Đài.

- Đảm bảo ngữ pháp, liên kết:

+ Trình bày rõ ràng, mạch lạc, không mắc lỗi chính tả.

- Sáng tạo

+ Cách diễn đạt mới mẻ, có suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận.

Đoạn văn tham khảo

Trong đoạn trích Vũ Như Tô của Nguyễn Huy Tưởng, Trịnh Duy Sản hiện lên như một trung thần lo cho nước, cho dân. Giữa lúc triều đình mục nát, vua Lê Tương Dực chỉ say mê tửu sắc, bắt dân xây Cửu Trùng Đài xa hoa trong khi đời sống nhân dân lầm than, Trịnh Duy Sản đã nhiều lần can ngăn, khuyên vua dừng lại. Ông thẳng thắn chỉ ra sự thật: “Dâm dật là mầm bại vong, xa xỉ là nguồn loạn lạc”, giặc giã nổi lên khắp nơi cũng từ nỗi oán hận ấy mà ra. Không chỉ lo cho cơ nghiệp nhà Lê, Trịnh Duy Sản còn thương dân, cảm thông với nỗi khổ cực của họ. Khi lời can gián bị bỏ ngoài tai, ông vẫn kiên quyết bảo vệ quan điểm, thậm chí chấp nhận hi sinh tính mạng để nói lên sự thật. Qua thái độ và hành động của Trịnh Duy Sản, ta thấy được hình ảnh một người trung trực, có trách nhiệm với đất nước. Đoạn trích cũng gợi suy ngẫm: Người lãnh đạo muốn đất nước vững bền cần biết lắng nghe lời trung nghĩa, đặt lợi ích dân tộc lên trên lợi ích cá nhân, bởi “ý dân là ý trời”, lòng dân yên thì xã tắc mới bền lâu.