Trong quá trình hình thành và phát triển nhân cách, tập thể là nhân tố đóng vai trò:

Môi trường thuận lợi cho sự phát triển

Quyết định trực tiếp sự phát triển

Tiền đề, điều kiện của sự phát triển

Chi phối trực tiếp sự phát triển