Quan niệm của chủ nghĩa M-L về vị trí vai trò của quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập? Phân tích nội dung quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập? Ý nghĩa phương

*Quan niệm của chủ nghĩa Mac-Lenin về vị trí, vai trò của quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập:

Là một trong ba quy luật cơ bản của phép biện chứng duy vật.

Vạch ra nguồn gốc và động lực của sự phát triển.

*Nội dung quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập:

Tính khách quan, phổ biến: Bất cứ sự vật, hiện tượng nào cũng tồn tại những mâu thuẫn nội tại của nó hoặc mâu thuẫn của nó với các sự vật, hiện tượng bên ngoài.

Tính đa dạng, phong phú: Mỗi sự vật, hiện tượng, quá trình đều có thể bao hàm nhiều loại mâu thuẫn khác nhau, biểu hiện khác nhau trong những điều kiện lịch sử cụ thể khác nhau, giữ vị trí, vai trò khác nhau đối với sự tồn tại, vận động, phát triển của sự vật. Đó là mâu thuẫn bên trong, mâu thuẫn bên ngoài, cơ bản và không cơ bản, chủ yếu và thứ yếu, đối kháng và không đối kháng,… Trong các lĩnh vực khác nhau cũng tồn tại những mâu thuẫn với những tính chất khác nhau tạo nên tính phong phú trong sự biểu hiện của mâu thuẫn.

Mâu thuẫn là nguồn gốc chung của sự vận động, phát triển: Sự vật, hiện tượng luôn tồn tại các mặt đối lập. Tính chất đấu tranh giữa các mặt đối lập là từ thấp lên cao, từ đơn giản đến phức tạp. Khi hai mặt đối lập xung đột nhau gay gắt, hội đủ điều kiện chúng sẽ chuyển hoá lẫn nhau. Mâu thuẫn được giải quyết, một thể thống nhất mới ra đời thay thế cái cũ.

Sự vật, hiện tượng mới ra đời lại có những mâu thuẫn mới, những mặt đối lập mới, những quá trình đấu tranh xung đột mới giữa các mặt đối lập. Quá trình này diễn ra tới một thời điểm nào đó sẽ dẫn tới sự ra đời của một sự vật, hiện tượng mới.

→ Như vậy, đấu tranh giải quyết mâu thuẫn là nguồn gốc, động lực của sự phát triển.

*Ý nghĩa phương pháp luận của quy luật:

Mâu thuẫn trong sự vật, hiện tượng mang tính khách quan, phổ biến nên phải tôn trọng mâu thuẫn.

Phân tích cụ thể từng loại mâu thuẫn để tìm ra cách giải quyết phù hợp, xem xét vai trò, vị trí và mối quan hệ giữa các mâu thuẫn và điều kiện chuyển hoá giữa chúng, tránh rập khuôn, máy móc.

Nắm vững nguyên tắc giải quyết mâu thuẫn bằng đấu tranh giữa các mặt đối lập, không điều hoà mâu thuẫn cũng không nóng vội hay bảo thủ.