171 câu bài tập Những NLCB của chủ nghĩa Mác-Lênin I (có đáp án) - Phần 1

Quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về Phát Triển? Phân tích nội dung nguyên lý về sự phát triển trong phép biện chứng duy vật? Ý nghĩa phương pháp luận của quan điểm này? Lấy ví dụ minh họa và

Giải thích

Quan điểm của chủ nghĩa Mác–Lênin về Phát triển:

Phát triển là quá trình vận động đi lên từ thấp đến cao, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn. Phát triển là khuynh hướng chung của thế giới và có tính phổ biến.

Phân tích nội dung nguyên lý về sự phát triển trong phép biện chứng duy vật:

Tính chất của phát triển:

Tính khách quan của sự phát triển: được biểu hiện trong nguồn gốc của sự vận động và phát triển. Đó là quá trình bắt nguồn từ bản thân của sự vật, hiện tượng là quá trình giải quyết mâu thuẫn của sự vật, hiện tượng đó. Tính khách này là thuộc tính tất yếu không phụ thuộc vào ý thức con người. Hạt lúa, hạt đậu khi có nước, đất, chất dinh dưỡng, ánh sáng dù không có con người nhưng nó vẫn phát triển.

Tính phổ biến: được thể hiện ở các quá trình phát triển diễn ra trong mọi lĩnh vực tự nhiên, xã hội và tư duy; trong tất cả mọi sự vật và hiện tượng trong quá trình, mọi giai đoạn của sự vật hiện tượng đó. Trong mỗi quá trình biến đổi đã có thể bao hàm khả năng dẫn đến sự ra đời phù hợp với quy luật khách quan.
~ Trong tự nhiên: Tăng cường khả năng thích nghi cơ thể trước sự biến đổi của môi trường. Người ở Miền Nam ra công tác làm việc ở Bắc thời gian đầu với khí hậu thay đổi họ sẽ khó chịu nhưng dần họ quen và thích nghi.
~ Trong xã hội: Nâng cao năng lực chinh phục tự nhiên, cải tạo xã hội, tiến tới mức độ ngày càng cao trong sự nghiệp giải phóng con người. Mức sống của dân cư xã hội sau lúc nào cũng cao hơn so với xã hội trước.
~ Trong tư duy: Khả năng nhận thức ngày càng sâu sắc, đầy đủ, đúng đắn hơn với tự nhiên và xã hội. Trình độ hiểu biết của con người ngày càng cao so với trước đây.

Tính kế thừa trong sự phát triển: sự phát triển có tính tiến lên, kế thừa, dường như lặp lại nhưng trên cơ sở cao hơn. ví dụ: công xã nguyên thủy => chiếm hữu nô lệ => phong kiến => tư bản chủ nghĩa => xã hội chủ nghĩa.

Tính đa dạng, phong phú nhiều vẻ: phát triển là khuynh hướng phát triển của sự vật hiện tượng song mỗi sự vật hiện tượng lại có quá trình phát triển không giống nhau, tồn tại ở những thời gian, không gian khác nhau, chịu những ảnh hưởng khác nhau và sự tác động đó có thể làm thay đổi chiều hướng quá trình phát triển của sự vật, đôi khi có thể làm sự vật, hiện tượng thụt lùi tạm thời. không thể đồng nhất tính chất, phương thức phát triển của giới tự nhiên với sự phát triển của xã hội loài người. Sự phát triển của giới tự nhiên thuần túy tuân theo tính tự phát, còn sự phát triển của xã hội loài người lại có thể diễn ra một cách tự giác do có sự tham gia của nhân tố ý thức.

Tính phức tạp của sự phát triển: phát triển không theo đường thẳng tắp đơn giản, không theo vòng tròn khép kín mà nó biểu hiện rất phức tạp, quanh co, theo đường xoắn ốc. ví dụ: trong cuộc đời mỗi người có lúc thành công nhưng cũng có lúc thất bại, sau những lần thất bại ta sẽ rút ra bài học kinh nghiệm để tiếp tục con đường đến thành công.

Nguồn gốc của sự phát triển: nằm bên trong sự vật hiện tượng, do mâu thuẫn bên trong sự vật hiện tượng quy định.

Ý nghĩa phương pháp luận

Nguyên tắc phương pháp luận phát triển

Trong hoạt động nhận thức và thực tiễn đặt sự vật, hiện tượng trong sự vận động, phát triển

Nhận thức sự phát triển là một quá trình vận động, được trải qua nhiều giai đoạn khác nhau, từ đơn giản đến phức tạp, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện.

Lấy ví dụ minh họa về sự vận động trong thực tiễn

A là một học sinh kém nên bị cô giáo nhắc nhở và mắng nhưng A đã cố gắng học tập, làm bài tập đầy đủ, phát triển năng lực của bản thân. A đã trở thành một học sinh giỏi.