Ở vi khuẩn E.coli kiểu dại (bình thường), sự biểu hiện của gene lac Z (mã hóa ß- galactosidase), gene lac Y (mã hóa permease), gene lac A (mã hóa transacetylase) thuộc operon lac
41/55
Ở vi khuẩn E.coli kiểu dại (bình thường), sự biểu hiện của gene lac Z (mã hóa ß- galactosidase), gene lac Y (mã hóa permease), gene lac A (mã hóa transacetylase) thuộc operon lac phụ thuộc vào sự có mặt của lactose trong môi trường nuôi cấy. Bằng kỹ thuật gây đột biến nhân tạo, người ta đã tạo ra được các chủng vi khuẩn khác nhau và được nuôi cấy trong hai môi trường: không có lactose và có lactose. Sự biểu hiện gene của các chủng vi khuẩn được thể hiện ở bảng dưới đây:
Trong đó, dấu (+) là enzyme được tổng hợp, có dấu (-) là enzyme không được tổng hợp (hoặc tổng hợp rất ít).
Cả 3 gene lac Z, lac Y và lac A có vùng promoter giống nhau.
Chủng vi khuẩn A là chủng vi khuẩn E.coli kiểu dại (chủng bình thường).
Ở chủng vi khuẩn B đã xảy ra đột biến ở vùng promoter của operon lac.
Ở chủng vi khuẩn C có thể đã xảy ra đột biến ở vùng mã hóa của gene điều hòa hoạt động của operon lac hoặc đột biến xảy ra ở vùng vận hành (operator) của gene cấu trúc lac Z, lac Y và lac A.
a) Đúng. Vì các gene này thuộc cùng 1 operon nên có chung promoter.
b) Đúng. Trong điều kiện không có lactose thì operon không hoạt động, không tạo được các enzyme. Trong điều kiện có lactose thì tạo ra được các enzyme.
c) Sai. Chủng B tạo ra 1 loại enzyme khi môi trường có lactose → promoter vẫn hoạt động. Đột biến có thể xảy ra ở 2 gene cấu trúc lacZ và lacY.
d) Đúng. Chủng C, enzyme phân giải được tổng hợp khi môi trường không có lactose và môi trường có lactose.
→ Có thể do xảy ra đột biến ở vùng O làm protein ức chế không thể bám vào hoặc đột biến ở gene điều hòa làm gene này không thể tổng hợp protein ức chế.
a) Đúng, b) Đúng, c) Sai, d) Đúng
Đáp án: Đ, Đ, S, Đ