Ở vi khuẩn E.coli kiểu bình thường, sự biểu hiện của gene lacZ (mã hóa ß- galactosidase), gene lacY (mã hóa permease), gene lacA (mã hóa transacetylase) thuộc operon lac phụ thuộc vào sự có m
22/28
Ở vi khuẩn E.coli kiểu bình thường, sự biểu hiện của gene lacZ (mã hóa ß- galactosidase), gene lacY (mã hóa permease), gene lacA (mã hóa transacetylase) thuộc operon lac phụ thuộc vào sự có mặt của lactose trong môi trường nuôi cấy. Bằng kỹ thuật gây đột biến nhân tạo, người ta đã tạo ra được các chủng vi khuẩn đột biến khác nhau và được nuôi cấy trong hai môi trường: không có lactose và có lactose. Sự biểu hiện gene của các chủng vi khuẩn được thể hiện ở bảng dưới đây:
Trong đó, dấu (+) là enzyme được tổng hợp, có dấu (-) là enzyme không được tổng hợp (hoặc tổng hợp rất ít).
Cả 3 gene lacZ, lacY và lacA có vùng promoter giống nhau.
Ở chủng vi khuẩn B đã xảy ra đột biến ở vùng trình tự P (promoter) của operon lac.
Ở chủng vi khuẩn C có thể đã xảy ra đột biến ở vùng trình tự O (operator) của opreon lac, hoặc đột biến ở gene điều hòa lacI.
Chủng vi khuẩn A là chủng vi khuẩn E.coli kiểu bình thường.
a) ĐÚNG. Trong cấu trúc của Operon Lac, cả 3 gene cấu trúc này được chỉ huy bởi cùng một vùng khởi động (Promoter) và cùng một vùng vận hành (Operator).
b) SAI
Nếu đột biến xảy ra ở vùng P, ARN polymerase sẽ không thể bám vào để tiến hành phiên mã, dẫn đến không một enzyme nào được tạo ra. Tuy nhiên, ở chủng B, enzyme transacetylase (do gene lacA mã hóa) vẫn được tổng hợp khi có lactose.
Có thể chủng B bị đột biến ở gene cấu trúc lacZ và lacY, khiến chúng không tạo ra được enzyme chức năng tương ứng.
c) ĐÚNG. Vì các gene LacA, LacY, LacZ đều được phiên mã kể cả khi không có lactose.
d) ĐÚNG. Chủng A thể hiện đúng cơ chế điều hòa của Operon Lac: chỉ tổng hợp enzyme khi môi trường có chất cảm ứng (lactose) để tiết kiệm năng lượng cho tế bào.