Ở ruồi giấm, xét 3 cặp gen: A, a; B, b và D

82/120

Ở ruồi giấm, xét 3 cặp gen: A, a; B, b và D, d; mỗi gen quy định 1 tính trạng, các alen trội là trội hoàn toàn. Phép lai P: 2 ruồi đều có kiểu hình trội về 3 tính trạng giao phối với nhau, tạo ra F1 gồm 24 loại kiểu gen và có 1,25% số ruồi mang kiểu hình lặn về 3 tính trạng nhưng kiểu hình này chỉ có ở ruồi đực. Theo lí thuyết, trong tổng số ruồi cái có kiểu hình trội về 3 tính trạng ở F1, số ruồi có 5 alen trội chiếm tỉ lệ

13/30.

1/3.

17/30.

2/3.

Giải thích

F1 thu được 24 loại kiểu gen mà kiểu hình lặn về 3 tính trạng chiếm 1,25% chỉ có ở giới đực → Gen nằm trên NST giới tính X tại vùng không tương đồng.

TH1: Xét 1 gen nằm trên giới tính (ví dụ gen Dd)

Ta có: XDXd × XDY ® XdY = 0,25 → aa,bb = 1,25% : 0,25 = 5% = 10% ab (ruồi giấm cái) × 50% ab (ruồi giấm đực – ruồi giấm đực không hoán vị gen). Vậy ab (ruồi giấm cái) = 10% suy ra kiểu gen của ruồi giấm cái là . Vậy P là XDXd (f = 20%) × XDY . Thử lại, số loại kiểu gen = 7 × 4 = 28 (không thỏa mãn).

Vậy 2 gen nằm trên 1 cặp NST giới tính (ví dụ gen Bb, Dd).

Số loại kiểu gen = 24 = 3 × 8 (cặp Aa có 3 kiểu gen; cặp Bb, Dd có 8 kiểu gen).

Phép lai gen Aa = Aa × Aa → aa = 0,25 → XbdY = 5% → Xbd = 10%.

→ F1: AaXBdXbD × AaXBDY.

→ Ruồi cái A-B-D- ở F1 = 0,75 × 1/2 = 0,375.

Xác định tỉ lệ ruồi cái có 5 alen trội ở F1:

+ Ruồi cái AA cần 3 alen trội cặp BD (XBDXBd và XBDXbD)

+ Ruồi cái Aa cần 4 alen trội cặp BD (XBDXBD)

Vậy tỉ lệ cần tìm = Chọn B.