Nguyên nhân trực tiếp khiến cạnh tranh tự do cuối thế kỉ XIX thúc đẩy sự hình thành các công ty độc quyền

cạnh tranh làm sản xuất và tư bản ngày càng tập trung vào doanh nghiệp lớn

cạnh tranh khiến mọi doanh nghiệp có quy mô ngang nhau và ít phụ thuộc thị trường

cạnh tranh buộc các ngân hàng tách khỏi công nghiệp và ngừng cấp vốn

cạnh tranh làm các nước tư bản từ bỏ thị trường và hạn chế đầu tư