a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận

- Học sinh biết tạo lập một bài văn nghị luận đảm bảo đủ cấu trúc 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Phân tích truyện ngắn Cha tôi.

c. Triển khai vấn đề nghị luận

- Chia vấn đề nghị luận thành các luận điểm, luận cứ phù hợp, có sức thuyết phục; sử dụng tốt các thao tác lập luận; biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng.

- HS có thể triển khai theo những cách khác nhau, nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau:

* Mở bài:

- "Cha tôi" là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất của tác giả Sương Nguyệt Minh.

- Đây là một tác phẩm đầy cảm xúc, khai thác sâu sắc mâu thuẫn giữa hai thế hệ trong gia đình: người cha – một cựu chiến binh gắn liền với kỷ luật quân đội, và cậu con trai – đại diện cho thế hệ trẻ thời hiện đại, với lối sống tự do và suy nghĩ thoáng.

- Qua câu chuyện, tác giả đã khắc họa rõ nét những xung đột, sự bất đồng và cả nỗi đau thầm lặng của hai thế hệ khác nhau.

* Thân bài:

- Nhân vật chính của đoạn truyện là người cha – một người đàn ông đã cống hiến gần như cả cuộc đời cho đất nước, mang theo mình những giá trị truyền thống, kỷ luật quân đội và trách nhiệm gia đình. Sự trở về của ông sau khi nghỉ hưu là một sự kiện lớn trong gia đình, nhưng không phải là niềm vui, mà là sự căng thẳng, bất đồng. Nhân vật người cha được miêu tả qua những hành động nghiêm khắc, lời nói mạnh mẽ nhưng cũng đầy nỗi niềm. Ông yêu thương gia đình theo cách riêng của mình, nhưng lại không hiểu được con cái, dẫn đến những mâu thuẫn không thể tránh khỏi. Sự nghiêm khắc của người cha làm nổi bật chủ đề của câu chuyện: xung đột giữa các thế hệ và những khó khăn trong việc duy trì sự gắn kết gia đình.

- Nhân vật cậu con trai – thế hệ 8X – là một đại diện điển hình cho những thanh niên sống tự do, không bị ràng buộc bởi những quy tắc và kỷ luật cứng nhắc. Cậu sống theo ý mình, thậm chí có phần nổi loạn, và hoàn toàn không hiểu được sự nghiêm khắc của cha mình. Khi người cha về nhà, cậu cảm thấy cuộc sống bị xáo trộn, áp lực và mâu thuẫn bùng phát khi cậu không thể chấp nhận những giá trị mà cha mình đại diện. Sự nổi loạn của cậu, dù mang tính bộc phát, nhưng phản ánh một nỗi niềm sâu kín, sự thiếu kết nối và cảm thông giữa cha và con.

- Về mặt nghệ thuật, viết câu chuyện này, tác giả sử dụng ngôi kể thứ nhất qua lời kể của cậu con trai. Ngôi kể ấy giúp người đọc dễ dàng đồng cảm với cảm xúc và suy nghĩ của nhân vật. Cốt truyện được xây dựng chặt chẽ, xoay quanh những mâu thuẫn trong gia đình, đặc biệt là mâu thuẫn giữa hai thế hệ. Giọng kể chân thực, mạnh mẽ, kết hợp với các chi tiết đầy sức nặng như cái tát từ bàn tay người cha, hay những giọt nước mắt của người con trai, tạo nên một câu chuyện vừa xúc động vừa hấp dẫn.

* Kết bài:

- Tóm lại, đoạn truyện không chỉ là một bức tranh về cuộc sống gia đình mà còn là một lời nhắc nhở về tầm quan trọng của sự thấu hiểu, cảm thông giữa các thế hệ.

- Qua đó, ta cũng nhận thấy rằng, sự khác biệt giữa các thế hệ không chỉ đơn thuần là khoảng cách về thời gian, mà còn là sự khác biệt trong cách nhìn nhận cuộc sống và những giá trị mà mỗi thế hệ mang theo.

- Câu chuyện khơi gợi trong lòng người đọc những suy nghĩ sâu sắc về giá trị của gia đình, về tình cha con và những hy sinh thầm lặng mà đôi khi chúng ta không nhận ra.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt

e. Sáng tạo

- Bài viết có luận điểm rõ ràng, lập luận thuyết phục, diễn đạt trong sáng, bài viết thể hiện được sự sáng tạo, độc đáo riêng.

- Chữ viết sạch đẹp, rõ ràng, văn phong lưu loát; không mắc lỗi chính tả, lỗi dùng từ, đặt câu.

I. Đọc hiểu (4,0 điểm)Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:NGUYỄN NHẬT ÁNH - NHÀ VĂN CỦ...