Giải phương trình sau: 6x^4 – 5x^3 – 38x^2 – 5x + 6 = 0.
6x4 – 5x3 – 38x2 – 5x + 6 = 0 (1)
* Xét x = 0 thì 6.04 – 5.03 – 38.02 – 5.0 + 6 = 6 ≠ 0.
Do đó x = 0 không phải là nghiệm của phương trình (1).
* Xét x ≠ 0: chia cả hai vế của phương trình (1) cho x2, ta được:
6x2−5x−38−5x+6x2=0
⇔(6x2+6x2)−(5x+5x)−38=0
⇔6(x2+1x2)−5(x+1x)−38=0 (2)
Đặt t=x+1x ⇒t2=(x+1x)2=x2+1x2+2⇒t2=(x+1x)2=x2+1x2+2
⇒x2+1x2=t2−2.
Khi đó, phương trình (2) tương đương:
6(t2 – 2) – 5t – 38 = 0
⇔ 6t2 – 12 – 5t – 38 = 0
⇔ 6t2 – 5t – 50 = 0
⇔ 6t2 + 15t – 20t – 50 = 0
⇔ (6t2 + 15t) – (20t + 50) = 0
⇔ 3t(2t + 5) – 10(2t + 5) = 0
⇔ (2t + 5) (3t – 10) = 0
⇔ 2t + 5 = 0 hoặc 3t – 10 = 0
⇔t=−52 hoặc t=103.
+) Với t=−52 thì x+1x=−52 ⇔x+52+1x=0
⇔2x2 + 5x + 2 = 0
⇔2x2 + 4x + x + 2 = 0
⇔2x(x + 2) + (x + 2) = 0
⇔(x + 2) (2x + 1) = 0
⇔x + 2 = 0 hoặc 2x + 1 = 0
⇔x = – 2 (TM) hoặc x=−12 (TM).
Do đó x = – 2; x=−12 là nghiệm của phương trình (1).
+) Với t=103 thì x+1x=103⇔x−103+1x=0
⇔ 3x2 – 10x + 3 = 0
⇔ 3x2 – 9x – x + 3 = 0
⇔ 3x(x – 3) – (x – 3) = 0
⇔ (x – 3)(3x – 1) = 0
⇔ x – 3 = 0 hoặc 3x – 1 = 0
⇔ x = 3 hoặc x=13.
Do đó x = 3; x=13 là nghiệm của phương trình (1).
Vậy tập nghiệm của phương trình (1) là S={2; −12; 3; 13}.