Đối chiếu tình hình Miến Điện, Mã Lai, Phi-líp-pin, ba nước Đông Dương và Xiêm, nhận xét có căn cứ nhất

các nước trong khu vực đều bị một đế quốc duy nhất xâm chiếm vào cùng một thời điểm

quá trình xâm chiếm diễn ra rộng khắp nhưng khác nhau về thời điểm, cường quốc thống trị và mức độ lệ thuộc

Xiêm là nước đầu tiên bị biến thành thuộc địa nên không còn giữ được bất cứ quyền tự chủ nào

đến đầu thế kỉ XX, tất cả các nước Đông Nam Á đều đã trở thành thuộc địa trực tiếp của Pháp