a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn:

– Hình thức: Một đoạn văn, thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, hỗn hợp, móc xích hoặc song hành.

– Dung lượng: Khoảng 200 chữ.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Phân tích tình cảm, cảm xúc của nhân vật trữ tình ở đoạn thơ trích trong bài “Đôi dòng tiễn đưa bà nội” (Bằng Việt) dẫn ở phần Đọc hiểu.

c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận:

– Đoạn thơ trong bài “Đôi dòng tiễn đưa bà nội” đã thể hiện những tình cảm sâu sắc của nhân vật trữ tình - người cháu với người bà đáng kính của mình.

+ Người cháu đồng cảm, xót thương khi hình dung người bà già nua với dáng vẻ “xiêu xiêu”, mái tóc “phơ phơ” bên chiếc “gậy chống” giữa không gian bao la của “bãi cỏ lau già”.

+ Người cháu càng xót thương hơn trước những vất vả hi sinh của bà: những ngày “bà đau yếu”, những khi bị lụt lội “Tháng Tám nước to, chỗ bà khuất nẻo” hay bà phải đối mặt với bom đạn chiến tranh “Tháng Mười hai, dồn dập B.52!”

+ Suy ngẫm về bà, người cháu càng thêm trân trọng, biết ơn bà “Chỉ có lòng bà thương/ Đi bao giờ hết được?”

– Nhà thơ khéo léo sử dụng thể thơ tự do; ngôn ngữ hình ảnh thơ giản dị, gần gũi, giàu chất tạo hình; giọng thơ thiết tha, tâm tình, xót đau; biện pháp tu từ câu hỏi tu từ… đã diễn tả chân thật cảm động những tình cảm của nhân vật trữ tình - người cháu với bà.

– Những tình cảm ấy đã góp phần ca ngợi tình bà cháu đầy ấm áp, yêu thương…

d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau:

– Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận: Phân tích tình cảm, cảm xúc của nhân vật trữ tình ở đoạn thơ trích trong bài “Đôi dòng tiễn đưa bà nội” (Bằng Việt) dẫn ở phần Đọc hiểu.

– Trình bày rõ quan điểm và hệ thống các ý.

– Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: Lí lẽ xác đáng; bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng chứng.

đ. Diễn đạt:

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn.

e. Sáng tạo:

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

Đọc đoạn trích sau và thực hiện yêu cầu: Bãi cỏ lau già, bà đứng, dáng xiêu xiêu, ...