Áp dụng kiến thức về các yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ phản ứng trong phần tổng hợp ester, một nhóm học sinh dự đoán “nhiệt độ càng cao, hiệu suất ester hóa càng cao”. Để kiểm chứng cho dự đoán

21/28

Áp dụng kiến thức về các yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ phản ứng trong phần tổng hợp ester, một nhóm học sinh dự đoán “nhiệt độ càng cao, hiệu suất ester hóa càng cao”. Để kiểm chứng cho dự đoán trên, nhóm đã tiến hành thí nghiệm phản ứng tổng hợp propyl acetate từ alcohol và acid tương ứng với nồng độ không đổi ở các điều kiện nhiệt độ khác nhau tương ứng theo phương trình:

CH₃COOH + CH₃CH₂CH₂OH ⇋ CH₃COOCH₂CH₂CH₃ + H₂O (1)

Kết quả thu được như bảng:

Nhiệt độ (°C)	60	65	70	75	80	85
Thể tích ester (mL)	26,0	30,5	35,0	40,0	36,5	31,0

Cho độ tan trong 100 gam nước của các chất như bảng sau

Chất	CH₃COOH	CH₃CH₂CH₂OH	CH₃COOCH₂CH₂CH₃
Độ tan (gam - ở 25°C)	Vô hạn	Vô hạn	1,6

Từ kết quả trên, dự đoán của học sinh là sai.

ĐúngSai

Trong phản ứng (1), H₂O được tạo thành từ -OH của acid và -H của alcohol.

ĐúngSai

Có thể dùng phương pháp chiết lỏng – lỏng để tách CH₃COOCH₂CH₂CH₃ ra khỏi hỗn hợp sản phẩm.

ĐúngSai

Vì CH₃COOH và CH₃CH₂CH₂OH đều có nhóm -OH nên không thể dùng phương pháp phổ hồng ngoại (IR) để nhận biết 2 chất trên.

ĐúngSai

Giải thích

a) Đúng, dự đoán của học sinh là sai vì kết quả cho thấy không phải khi nào hiệu suất cũng tăng theo nhiệt độ, hiệu suất đạt đỉnh tại 75°C, nhiệt độ thấp hơn hoặc cao hơn hiệu suất đều giảm.

b) Đúng

c) Đúng, CH₃COOH và CH₃CH₂CH₂OH tan vô hạn trong nước nhưng CH₃COOCH₂CH₂CH₃ có độ tan nhỏ, vì vậy có thể dùng phương pháp chiết lỏng – lỏng với dung môi là nước.

d) Sai, mặc dù cả hai chất đều có nhóm -OH, nhưng đặc điểm hấp thụ của nhóm -OH trong alcohol và carboxylic acid trên phổ hồng ngoại (IR) có sự khác biệt rất lớn về hình dạng và vị trí, cho phép ta phân biệt chúng một cách dễ dàng.