Anh/ chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích văn bản ngữ liệu “Bạn nhậu cũ” của Nguyễn Ngọc Tư.
Gợi ý:
- Đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng
+ Viết đúng hình thức bài văn đầy đủ ba phần Mở bài, Thân bài, Kết bài.
+ Đảm bảo dung lượng khoảng 600 chữ.
- Xác định đúng vấn đề nghị luận: Phân tích văn bản ngữ liệu “Bạn nhậu cũ” của Nguyễn Ngọc Tư.
- Lựa chọn được các thao tác lập luận phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn lí lẽ và dẫn chứng; trình bày được hệ thống ý phù hợp theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận. Có thể triển khai theo hướng:
* Mở bài:
- Giới thiệu tác giả Nguyễn Ngọc Tư: cây bút gắn bó với miền đất Nam Bộ, nổi bật với lối viết dung dị, giàu chất nhân văn.
- Giới thiệu văn bản “Bạn nhậu cũ”: một truyện ngắn xúc động viết về tình cha con, gợi nhiều suy ngẫm về tình thân, tình người.
- Nêu vấn đề nghị luận: qua “Bạn nhậu cũ”, Nguyễn Ngọc Tư đã khắc họa chân thực, cảm động hình ảnh người cha và tình cha con thiêng liêng trong đời sống đời thường.
* Thân bài:
1. Hình ảnh người cha trong văn bản
- Người cha hiện lên dung dị, mộc mạc, chất phác, giàu trải nghiệm.
- Cha vừa là bậc sinh thành vừa là một “người bạn nhậu” – người tri kỷ của con trai.
- Cha dạy con những bài học về cách sống: uống ít còn nhân cách, rượu để thưởng thức chứ không phải hủy hoại.
- Cha có cách sống bao dung, lạc quan, từng trải nhưng vẫn gần gũi, biết chia sẻ và lắng nghe.
2. Tình cha con qua những cuộc nhậu
- Những bữa nhậu không đơn thuần là ăn uống, mà trở thành khoảng thời gian cha con tâm sự, sẻ chia.
- Con trai có thể nói ra những điều khó nói khi tỉnh táo; cha lắng nghe, thấu hiểu như một người bạn đồng hành.
- Mối quan hệ cha con không còn khoảng cách thế hệ, mà hòa hợp trong tình thương, sự đồng điệu.
- Cách “giả vờ say” của người con cũng chỉ để được cha chở về – một nhu cầu được che chở như thuở bé thơ.
3. Giá trị nhân văn và ý nghĩa của văn bản
- Tôn vinh tình cha con thiêng liêng, ấm áp – một tình cảm dễ bị quên lãng giữa nhịp sống xô bồ.
- Khẳng định: dù lớn khôn, người con vẫn luôn cần vòng tay chở che của cha.
- Gợi nhắc mỗi người về sự trân trọng những khoảnh khắc đời thường bên cha mẹ, bởi khi cha mẹ đi xa rồi chỉ còn lại khoảng trống không gì bù đắp.
- Nguyễn Ngọc Tư gửi gắm thông điệp: tình thân chính là “bến đỗ bình yên” trong một cuộc đời khốc liệt, trần trụi.
* Kết bài:
- Khẳng định lại vẻ đẹp của hình tượng người cha và tình cha con trong văn bản.
- Mở rộng: “Bạn nhậu cũ” không chỉ là câu chuyện của riêng nhân vật mà còn là tiếng lòng của biết bao người con, gợi sự đồng cảm sâu sắc.
- Liên hệ bản thân: cần trân trọng, giữ gìn những khoảnh khắc giản dị nhưng thiêng liêng bên cha mẹ khi còn có thể.
Bài văn tham khảo
Nguyễn Ngọc Tư là một cây bút tài hoa của văn học đương đại, gắn bó sâu sắc với miền đất Nam Bộ. Tác phẩm của chị thường giản dị, thấm đẫm chất đời và giàu nhân văn. Trong truyện ngắn Bạn nhậu cũ, Nguyễn Ngọc Tư đã khắc họa một câu chuyện rất đời thường nhưng lại gợi ra biết bao xúc động: tình cha con thiêng liêng, sâu nặng, được kể qua những bữa nhậu giản dị mà giàu ý nghĩa.
Người cha trong tác phẩm hiện lên không phải một nhân vật lý tưởng hóa mà là một con người gần gũi, dung dị, mộc mạc. Cha vừa là bậc sinh thành vừa trở thành “bạn nhậu” – người tri kỷ để con trai tâm sự, sẻ chia. Qua những cuộc rượu, cha đã dạy con những bài học làm người giản dị nhưng sâu sắc: uống ít để còn giữ bạn bè, còn tự chủ, còn nhân cách, còn chính mình; rượu bia không phải để hủy hoại mà là để thưởng thức, để lòng người rạng rỡ. Ở ông hội tụ sự từng trải của một đời vào sinh ra tử, nhưng cũng có sự bao dung, lạc quan, biết lắng nghe và thấu hiểu người con.
Những bữa nhậu của hai cha con không đơn thuần là những cuộc vui. Đó là khoảnh khắc để họ xóa nhòa khoảng cách thế hệ, để con trai có thể bày tỏ những điều khó nói khi tỉnh táo, còn cha thì trở thành người bạn đồng niên, sẻ chia mọi buồn vui. Khi con trai “giả vờ say” để được cha dìu dắt về nhà, đó không chỉ là một trò đùa mà còn là nỗi khát khao được che chở như thuở bé thơ. Tình cảm ấy thật giản dị mà thiêng liêng, gợi người đọc nhận ra rằng dù lớn khôn, dù có trải đời đến đâu, người con vẫn luôn cần đến vòng tay ấm áp của cha.
Đằng sau giọng văn dung dị, câu chuyện ấy chứa đựng một giá trị nhân văn sâu sắc. Nguyễn Ngọc Tư đã tôn vinh tình cha con bền chặt – thứ tình cảm đôi khi dễ bị lãng quên giữa nhịp sống hối hả. Những bữa nhậu của hai cha con trở thành biểu tượng cho sự gắn kết, cho bến đỗ bình yên giữa cuộc đời trần trụi và khốc liệt. Để rồi khi cha đi xa, chiếc ghế trống và ly rượu đơn côi chỉ càng khoét sâu khoảng trống không gì bù đắp nổi. Tác phẩm như một lời nhắn nhủ mỗi chúng ta: hãy biết trân trọng từng phút giây còn được ở bên cha mẹ, bởi một ngày nào đó, ta sẽ chỉ còn lại những ký ức để tiếc thương, day dứt.
Bạn nhậu cũ vì thế không chỉ là câu chuyện riêng của nhân vật mà còn là tiếng lòng của bao người con trong đời thực. Nó khiến ta lắng lại, nghĩ về tình cảm gia đình và nhận ra giá trị của những điều tưởng như rất bình thường. Với người trẻ hôm nay, đó là bài học về sự biết ơn, về cách trân trọng tình thân, để khi cha mẹ còn, ta biết yêu thương và sống trọn vẹn cùng họ.